ផែនដី - La Reine Media

មនុស្សជាតិនឹងអាចត្រូវផុតពូជទាំងស្រុងក្រោយពីជាងពីររយលានឆ្នាំទៀត?

ការផុតពូជដ៏មហាវិនាសរបស់ថនិកសត្វ ក្នុងនោះមានមនុស្សជាតិជាដើម អាចកើតឡើងក្រោយរយៈពេល 250 លានឆ្នាំទៀត នៅពេលអាកាសធាតុប្រែប្រួលទាំងស្រុង។

Alexander Farnsworth ដែលជាបុរាណវិទូប្រចាំសាកលវិទ្យាល័យ Bristol រួមនឹងសហការី ព្យាករថា ថនិកសត្វ រួមទាំងមនុស្សផងដែរ អាចនឹងមានវត្តមានត្រឹមតែ 250 លានឆ្នាំទៀតប៉ុណ្ណោះ ព្រោះតែអាកាសធាតុនឹងប្រែជាគ្រោះថ្នាក់ ដោយសារកត្តាចំនួនបី៖ ព្រះអាទិត្យភ្លឺជាងមុន ភូមិសាស្ត្ររបស់ទ្វីបនានាប្រែប្រួល និងឧស្ម័ន CO2 កើនឡើងដល់កំពូល។

មុននោះ ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានព្យាករថា ព្រះអាទិត្យនឹងកាន់តែភ្លឺជាងមុន ហើយក៏ «លេបយក» ផែនដីបន្ទាប់ពី 7.6 ពាន់លានឆ្នាំទៀត។ ប៉ុន្តែ ជីវិតទំនងជាមិនអាចមានវត្តមានបានយូរដូចនេះឡើយ។ នៅពេលព្រះអាទិត្យបញ្ចេញថាមពលច្រើនជាងមុន បរិយាកាសផែនដីនឹងឡើងកម្ដៅ ធ្វើឱ្យទឹកត្រូវហួត។ ទឹកគឺជាឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់មួយប្រភេទ ដូច្នេះវានឹងរក្សាកម្ដៅកាន់តែច្រើន។ ពីរពាន់លានឆ្នាំទៀត ផែនដីអាចនឹងឡើងកម្ដៅរហូតដល់ទឹកក្នុងមហាសមុទ្រត្រូវពុះ។

ការសិក្សាស្រាវជ្រាវរបស់ Farnsworth ព្យាករថា មហាទ្វីបថ្មីមួយដែលមានឈ្មោះថា Pangea Ultima នឹងកើតឡើងតាមបណ្ដោយខ្សែអេក្វាទ័រក្រោយរយៈពេល 250 លានឆ្នាំទៀត។ Pangea Ultima នឹងមានកម្ដៅខ្ពស់ជាងឆ្ងាយធៀបនឹងបណ្ដាទ្វីបនាបច្ចុប្បន្ន ដោយសារតែព្រះអាទិត្យ។ រៀងរាល់ 110 លានឆ្នាំកន្លង ថាមពលដែលព្រះអាទិត្យបញ្ចេញ នឹងកើនឡើងបន្ថែម 1%។

មហាទ្វីប Pangea Ultima ក៏រួមចំណែកធ្វើឱ្យស្ថានភាពកាន់តែអាក្រក់ ព្រោះដីគោកឡើងកម្ដៅលឿនជាងមហាសមុទ្រ ហើយក៏ធ្វើឱ្យអាកាសធាតុប្រែប្រួលខ្លាំង ដោយសារភ្នំភ្លើងបំភាយ CO2 មានច្រើនជាងមុន។

Pangea Ultima នឹងក្ដៅខ្លាំង ធ្វើឱ្យសត្វចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះ ក្នុងនោះមានមនុស្សជាដើម មិនអាចរស់នៅបាន។ ថនិកសត្វទាំងអស់អាចបាត់ខ្លួននៅក្នុងយុគសម័យផុតពូជដ៏មហាវិនាស ហើយត្រូវបានជំនួសដោយប្រភេទសត្វល្មូនឈាមត្រជាក់ដែលអាចស៊ូទ្រាំនឹងកម្ដៅបានល្អ៕

September 26, 2023

យានអវកាសអាម៉េរិកនាំយកសំណាកដីអាចម៍ផ្កាយមកកាន់ផែនដីដោយជោគជ័យ

យានអវកាស OSIRIS-REx បានហោះហើរក្នុងចម្ងាយផ្លូវ 6.2 ពាន់លានគីឡូម៉ែត្រ និងនាំយកកាប៊ីនផ្ទុកសំណាកដីរបស់អាចម៍ផ្កាយ Bennu មកចុះចតលើសមុទ្រខ្សាច់នៅសហរដ្ឋអាម៉េរិកប្រកបដោយភាពរលូន។

កាលពីថ្ងៃទី 24 កញ្ញា នៅតំបន់ពិសោធន៍ Dugway របស់កងទ័ពអាម៉េរិកលើសមុទ្រខ្សាច់ Utah ក្រុមបុគ្គលិករបស់ណាសា (NASA) និងទ័ពអាកាសអាម៉េរិក បានប្រមូលយកកាប៊ីនផ្ទុកសំណាកដីពីអាចម៍ផ្កាយ Bennu ដែលយានអវកាស OSIRIS-REx យកបានកាលពីឆ្នាំ 2020។

យោងតាម Space បេសកកម្មនេះគឺជាលើកដំបូងដែលណាសាបានយក និងបញ្ជូនសំណាកដីពីអាចម៍ផ្កាយមកកាន់ផែនដី។

បន្ទាប់ពីធ្វើដំណើរជាង 6.2 ពាន់លានគីឡូម៉ែត្រដើម្បីទៅកាន់ Bennu និងត្រលប់មកវិញ យានអវកាស OSIRIS-REx បានទម្លាក់កាប៊ីនផ្ទុកសំណាកដីអាចម៍ផ្កាយពីកម្ពស់ 101,000 គីឡូម៉ែត្រខាងលើផ្ទៃផែនដី។ កាប៊ីនអវកាសនេះផ្ទុកដី និងវត្ថុធាតុផ្សេងៗទម្ងន់ 250 ក្រាម ដែលយកបានពីអាចម៍ផ្កាយ Bennu។ សំណាកដីនេះអាចជួយបកស្រាយសំណួរសំខាន់ៗរបស់អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ ទាក់ទងនឹងប្រភពនៃជីវិតនៅលើផែនដី និងយុគសម័យដំបូងៗរបស់ប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ។

បេសកកម្ម OSIRIS-REx មានតម្លៃមួយពាន់លានដុល្លារនេះត្រូវបានបាញ់បង្ហោះកាលពីឆ្នាំ 2016 ហើយហោះទៅដល់អាចម៍ផ្កាយ Bennu ក្នុងឆ្នាំ 2018 និងយកសំណាកដីពីអាចម៍ផ្កាយនេះកាលពីឆ្នាំ 2020។

សំណាកដីអាចម៍ផ្កាយនេះនឹងត្រូវបានចែករំលែកទៅឱ្យវិទ្យាស្ថាន និងស្ថាប័នអវកាសនានានៅលើពិភពលោក។ ណាសានឹងរក្សាទុកសំណាក់ដីនេះ 70% ដើម្បីវិភាគនាពេលខាងមុខ។ ក្រៅពីនេះ សំណាក់ដី 25% ផ្សេងទៀតនឹងត្រូវប្រគល់ឱ្យអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រជាង 200 នាក់នៅស្ថាប័នស្រាវជ្រាវចំនួន 35 ខណៈសំណាកដី 4% ទៀតនឹងត្រូវប្រគល់ឱ្យស្ថាប័នអវកាសកាណាដា និង 0.5% សម្រាប់ស្ថាប័នអវកាសជប៉ុន៕

September 25, 2023

វត្ថុអវកាស «ពាក់កណ្ដាលផ្កាយ ពាក់កណ្ដាលភព» ចំនួនពីរ ត្រូវថតបានដោយផ្ទាល់

ប្រព័ន្ធផ្កាយមួយដែលមានវត្ថុអវកាសចម្លែកចំនួនបួន ទើបតែត្រូវបានក្រុមអ្នកតារាសាស្ត្រថតបានដោយផ្ទាល់ ក្នុងនោះមានវត្ថុអវកាសពីរដែលស្ថិតនៅក្នុងស្ថានភាពពាក់កណ្ដាលភព ពាក់កណ្ដាលផ្កាយ។

យោងតាម Sci-News ប្រព័ន្ធផ្កាយដែលទើបត្រូវថតបានដោយផ្ទាល់នេះរួមមាន ប្រព័ន្ធផ្កាយភ្លោះពីរដួងដែលមានឈ្មោះថា HIP 81208 និងវត្ថុអវកាសពីរទៀតដែលនៅក្បែរ មានចម្ងាយពីផែនដីប្រហែល 486 ឆ្នាំពន្លឺ និងនៅក្នុងកញ្ចុំផ្កាយ Scorpius។

នោះគឺជាប្រព័ន្ធផ្កាយដែលមានអាយុទើបតែ 17 លានឆ្នាំ ក្នុងនោះ ផ្កាយដែលភ្លឺជាងគេមានឈ្មោះថា HIP 81208A និងកូនផ្កាយក្រហម HIP 81208C ដែលវិលជុំវិញផ្កាយមេ HIP 81208A។

ប្រព័ន្ធនេះមិនទាន់មានភពពេញលេញ ប៉ុន្តែមានភពដែលកើតពី «ផ្កាយបរាជ័យ» ដែលមានឈ្មោះថា HIP 81208B ស្ថិតនៅក្បែរផ្កាយ A ដែលភ្លឺជាងគេ។ HIP 81208B គឺជាវត្ថុអវកាសដែលត្រូវបានចាត់ទុកថាជាកូនផ្កាយប្រផេះ។

ក្នុងការថតរូបផ្ទាល់ដោយឧបករណ៍ SPHERE ដែលបំពាក់លើតេឡេស្កុប ESO នៅប្រទេសស៊ីលី អ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានរកឃើញវត្ថុអវកាសអាថ៌កំបាំងមួយផ្សេងទៀតដែលត្រូវបានហៅថា HIP 81208Cb ស្ថិតនៅក្បែរកូនផ្កាយក្រហម និងមានម៉ាសធំជាងភពព្រហស្បតិ៍ 15 ដង ធ្វើឱ្យវាត្រូវបានចាត់ចូលក្នុងប្រភេទ «ភពព្រហស្បតិ៍យក្ស» និងកូនផ្កាយប្រផេះ។

ផ្កាយប្រផេះគឺជាវិធីហៅវត្ថុអវកាសមួយដែលស្ថិតនៅចន្លោះនិយមន័យរបស់ផ្កាយ និងភព។ ពួកវាតូចខ្លាំង មិនអាចរក្សាការប្រតិកម្មនុយក្លេអែរក្នុងស្នូលដូចផ្កាយមួយដួង ប៉ុន្តែធំខ្លាំងបើធៀបនឹងភព។ ពួកវាកើតចេញពីពពកឧស្ម័នធូលីក្នុងលំហអវកាសដូចទៅនឹងផ្កាយធម្មតានានា ដោយមិនមែនកើតពីថាសធូលីរបស់ផ្កាយ ។ ក៏ប៉ុន្តែ ពួកវាក៏មិនមានលទ្ធភាពធ្វើឱ្យថាសធូលីដែលនៅជុំវិញខ្លួន កើតជាភពដូចបណ្ដាផ្កាយដទៃ។

ដូច្នេះ កូនផ្កាយប្រផេះក៏ត្រូវបានគេប្រដូចទៅនឹង «ផ្កាយបរាជ័យ» មួយដួង ឬ «ភពលំដាប់ខ្ពស់» ដែលមានភាពឯកា និងអាថ៌កំបាំង៕

September 21, 2023

រកឃើញភពមួយចម្ងាយ 120 ឆ្នាំពន្លឺ ក្នុងតំបន់អាចរស់នៅបាន «អាចមានមហាសមុទ្រ»

ភព K2-18 b មានទំហំធំជាងពីរដងធៀបនឹងផែនដី និងគោចរក្នុងតំបន់ដែលអាចរស់នៅបាននៅជុំវិញផ្កាយមេដែលមានចម្ងាយ 120 ឆ្នាំពន្លឺពីព្រះអាទិត្យ (មួយឆ្នាំពន្លឺមានចម្ងាយ 9.46 ទ្រីលានគីឡូម៉ែត្រ)។

តេឡេស្កុបអវកាស James Webb (JWST) របស់អាម៉េរិក បានរកឃើញភស្តុតាងស្ដីពីម៉ូលីគុលដែលមានផ្ទុកកាបូននៅក្នុងបរិយាកាសរបស់ភព K2-18 b ដែលត្រូវបានសង្ស័យថាមានមហាសមុទ្រ។ ភព K2-18 b នេះគឺជាគោលដៅដ៏ទាក់ទាញសម្រាប់អ្នកតារាសាស្ត្រ ព្រោះពួកគេកំពុងស្វែងរកភាវៈរស់នៅខាងក្រៅប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ។ យោងតាម Space ដែលបានចុះផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី 11 កញ្ញា 2023 ការសិក្សាស្វែងយល់ និងសង្កេតដោយតេឡេស្កុបអវកាស Hubble មុននោះបង្ហើបឱ្យដឹងថា ភពខាងលើនេះអាចជាភពដែលមានមហាសមុទ្រទឹករាវ។

K2-18 b មានម៉ាសធំជាងផែនដីប្រហែល 8.6 ដង និងស្ថិតក្នុងតំបន់ដែលអាចរស់នៅបានរបស់ប្រព័ន្ធផ្កាយក្រហម K2-18។

ភពនេះមានកាំធំជាងផែនដីពី 2 ទៅ 3 ដង និងមានចម្ងាយពីព្រះអាទិត្យរបស់មនុស្ស 120 ឆ្នាំពន្លឺ។ លទ្ធផលនៃការសិក្សាស្រាវជ្រាវថ្មីបង្ហាញថា ដានរបស់កាបូនឌីអុកស៊ីត និងមេតានក្នុងបរិយាកាសរបស់ភព K2-18 b និងមិនមានអាម៉ូញាក់ បញ្ជាក់ថា មានមហាសមុទ្រមួយនៅខាងក្រោមបរិយាកាសដែលសម្បូរអ៊ីដ្រូសែន។

JWST ហាក់បានរកឃើញ dimethyl sulfide (DMS) ក្នុងបរិយាកាសរបស់ភព K2-18 b ទៀតផង។ សមាសធាតុនេះកើតឡើងតែពីប្លង់តុង (plankton គឺជាមីក្រូសារពាង្គកាយដែលរស់នៅក្នុងស្រទាប់លើនៃប្រព័ន្ធទឹក) លើផែនដី។ ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រនៅសាកលវិទ្យាល័យ Cambridge ឱ្យដឹងថា នឹងបន្តសង្កេត K2-18 b ដើម្បីស្វែងយល់បន្ថែមអំពីលក្ខខណ្ឌនៃបរិស្ថានរបស់វា។ លទ្ធផលនៃការស្រាវជ្រាវរបស់ពួកគេនឹងត្រូវបានផ្សាយលើទស្សនាវដ្ដី Astrophysical Journal Letters៕

September 13, 2023

អវកាសចរដែលស្ថិតនៅទីអវកាសយូរជាងគេលើពិភពលោក

Frank Rubio បានស្ថិតនៅលើគន្លងតារាវិថីកម្រិតទាបរបស់ផែនដីជាង 355 ថ្ងៃ បំណែកកំណត់ត្រាស្ដីពីការបំពេញបេសកកម្មអវកាសយូរបំផុតលើពិភពលោក។

យោងតាមណាសា លោក Rubio រស់នៅ និងធ្វើការលើស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិ (ISS) ចាប់ពីខែកញ្ញា 2022 យូរជាងកំណត់ត្រាមុននោះរបស់អ្នកអវកាស Mark Vande Hei កាលពីវេលាម៉ោង 00 និង 40 នាទី ថ្ងៃទី 12 កញ្ញា 2023 (ពេលវេលានៅកម្ពុជា)។

តាមគម្រោង យានអវកាស Soyuz របស់រុស្ស៊ី នឹងដឹក Rubio ត្រលប់មកកាន់ផែនដីនៅថ្ងៃទី 27 កញ្ញាខាងមុខ។ ប្រការនេះមានន័យថា លោក Rubio នឹងឆ្លងកាត់ពេលវេលាយ៉ាងតិច 371 ថ្ងៃនៅលើគន្លងតារាវិថី មុននឹងបញ្ចប់បេសកកម្ម។ ពេលនោះ លោក Rubio នឹងក្លាយជាជនជាតិអាម៉េរិកដំបូងគេដែលរស់នៅ និងធ្វើការជាងមួយឆ្នាំក្នុងបរិស្ថានមីក្រូទំនាញ (ទំនាញផែនដីកម្រិតទាប)។

ការបំបែកកំណត់ត្រាខាងលើរបស់ Rubio គឺជារឿងចៃដន្យ ព្រោះថា ដំបូងក្រុមរបស់លោកគ្រោងនឹងបំពេញបេសកកម្មតែ 6 ខែប៉ុណ្ណោះ។ ក៏ប៉ុន្តែ ដោយសារយានអវកាសដែលដឹក Rubio និងមិត្តរួមការងារជនជាតិរុស្ស៊ីពីរនាក់ទៀត បានជួបបញ្ហាធ្លាយសារធាតុត្រជាក់កាលពីខែធ្នូ 2022។

ក្រុមអ្នកទទួលខុសត្រូវនៅទីភ្នាក់ងារអវកាសរុស្ស៊ី Roscosmos ក្រោយមកក៏បានបញ្ជាក់ថា យាននេះមិនមានសុវត្ថិភាពនៅក្នុងការនាំអវកាសចរត្រលប់មកកាន់ផែនដី។ យាន Soyuz MS-22 បានត្រលប់មកកាន់ផែនដីកាលពីថ្ងៃទី 28 មីនា 2023 ដោយមិនបានដឹកអ្នកអវកាស។

Roscosmos ក៏បានបញ្ជូនយាន Soyuz MS-23 ទៅកាន់ ISS កាលពីថ្ងៃទី 25 កុម្ភៈ 2023 ដើម្បីជំនួសយាន Soyuz MS-22។ ថ្ងៃត្រលប់មកកាន់ផែនដីរបស់ Rubio ត្រូវបានពន្យាររហូតដល់ខែកញ្ញា 2023 ពេលរុស្ស៊ីត្រៀមសម្រាប់ការហោះហើររបស់យាន Soyuz បន្ទាប់ ដែលគ្រោងនឹងដឹកអ្នកអវកាសអាម៉េរិកម្នាក់ និងអ្នកអវកាសរុស្ស៊ីពីរនាក់ ទៅកាន់ ISS នៅថ្ងៃទី 15 កញ្ញាខាងមុខ៕

September 12, 2023

ដីមួយក្ដាប់ដែលមានតម្លៃរហូតដល់រាប់ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក

គ្រាន់តែមួយក្ដាប់សោះ ដីនេះមានតម្លៃឡើងដល់ 9 ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក សូម្បីតែកំពូលមហាសេដ្ឋីពិភពលោកក៏ពិបាករកទិញ ព្រោះតែភាពកម្ររបស់វា។ ដូច្នេះតើនេះគឺជាដីអ្វី?

ដី ឬធូលីមួយក្ដាប់ដែលត្រូវបានចាត់ទុកថាមានតម្លៃខ្ពស់ជាងគេលើពិភពលោក គឺធូលីរបស់ភពអង្គារ។ ក្រុមអ្នកជំនាញនិយាយថា ធូលីភពអង្គារតែមួយក្ដាប់ក៏អាចត្រូវបានលក់ដេញថ្លៃក្នុងតម្លៃរហូតដល់ 9 ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក។ នេះអាចត្រូវបានចាត់ទុកថា ជាធូលីថ្លៃបំផុតក្នុងកាឡាក់ស៊ីមីលគីវ៉េ។

មូលហេតុដែលធ្វើឱ្យធូលីភពអង្គារមានតម្លៃខ្ពស់បែបនេះគឺដោយសារគេត្រូវចំណាយពេលរហូតដល់មួយទសវត្សរ៍ ប្រាក់រាប់ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក និងបេសកកម្មអវកាសជាច្រើន ទើបអាចនាំយកដី ឬធូលីមួយក្ដាប់មកដល់ផែនដី។

ជាក់ស្ដែង បេសកកម្មដែលនាំទៅរកការយកបានដីមួយក្ដាប់ពីភពអង្គារមកកាន់ផែនដី បានចាប់ផ្ដើមពីថ្ងៃទី 30 កក្កដា 2020 ដោយប្រើប្រាស់រ៉ុក្កែត Atlas V ដែលមានតម្លៃសរុបប្រហែល 109 លានដុល្លារអាម៉េរិក។ Atlas V នាំយកយាន Perseverance និងកូនឧទ្ធម្ភាគចក្រ Ingenuity ទៅជាមួយ។ ជើងហោះហើរនេះអូសបន្លាយពេលប្រហែល 7 ខែ។

រហូតដល់ថ្ងៃទី 18 កុម្ភៈ 2021 រ៉ុក្កែត Atlas V ក៏បានហោះដល់គោលដៅ។ ក្រោយពីបានចុះចតដោយជោគជ័យលើផ្ទៃភពអង្គារ យាន Perseverance ក៏ចាប់ផ្ដើមដំណើរប្រមូលយកសំណាកដី និងអនុវត្តបេសកកម្មនាំយកដី ធូលីរបស់ភពក្រហមនេះមកកាន់ផែនដី។ ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រសង្ឃឹមថា អាចរកឃើញដាននៃភាវៈរស់ក្នុងសំណាកដីភពអង្គារនេះ។

កូនឧទ្ធម្ភាគចក្រ Ingenuity លើផ្ទៃភពអង្គារ

បេសកកម្មរបស់យាន Perseverance របស់ណាសា ក៏មានគោលដៅមួយផ្សេងទៀត នោះគឺការពិសោធបច្ចេកវិទ្យាផលិតអុកស៊ីសែនលើភពអង្គារ ដោយប្រើប្រាស់ធនធាននៅលើភពនេះ។ ដើម្បីធ្វើបានបែបនេះ យានរបស់ណាសាដែលមានតម្លៃ 2.7 ពាន់លានដុល្លារ នឹងប្រមូលសំណាកដីរហូតដល់ឆ្នាំ 2023។ ប៉ុន្តែយាននេះនឹងទុកបំពង់ផ្ទុកសំណាកដីលើផ្ទៃភពអង្គារ។

ជិតមួយទសវត្សរ៍ក្រោយ សំណាកដីនេះនឹងត្រូវបានយកមកកាន់ផែនដីដោយយានមួយផ្សេងទៀតដែលមានតម្លៃរាប់ពាន់លានដុល្លារ និងចំណាយពេល 7 ខែដើម្បីហោះទៅដល់ភពអង្គារ។ បេសកកម្មថ្មីនាពេលអនាគតនោះនឹងចំណាយពេលសរុបប្រហែល 5 ឆ្នាំទៀត។ សំណាកដីភពអង្គារដែលនឹងត្រូវបាននាំមកដល់ផែនដី នឹងត្រូវបានមនុស្សពិនិត្យដើម្បីឱ្យដឹងថា តើភពអង្គារមានភាវៈរស់ ឬអត់?

ជាងនេះ ការសិក្សាស្រាវជ្រាវសំណាកដី ធូលីភពអង្គារក៏អាចជួយឱ្យអ្នកវិទ្យាសាស្ត្ររកឃើញ ឬបកស្រាយអំពីអាថ៌កំបាំងជាច្រើនដែលទាក់ទងនឹងភពក្រហមនេះផងដែរ។ នេះក៏ជាមូលហេតុដែលរួមចំណែកជួយឱ្យដី ឬធូលីភពអង្គារមួយក្ដាប់មានតម្លៃរហូតដល់ 9 ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក៕

September 12, 2023

យន្តហោះដំណើរការដោយអ៊ីដ្រូសែនរាវ-អគ្គិសនីដំបូងគេលើពិភពលោក

ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មួយនៅ Stuttgart នៃប្រទេសអាល្លឺម៉ង់ ប្រកាសថា យន្តហោះអគ្គិសនី H&4 ដំណើរការដោយអគ្គិសនីពីថ្មផ្ទុកឥន្ធនៈអ៊ីដ្រូសែនរាវរបស់ខ្លួន បានទទួលជោគជ័យក្នុងការហោះហើរសាកល្បងដែលមានមនុស្សបើកបរ។

នេះគឺជាជំហានថ្មីបំផុតនៃបច្ចេកវិទ្យារបស់វិស័យអាកាសចរណ៍ ក្នុងការប្រឹងប្រឹងកាត់បន្ថយការបំភាយឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ ជាឧស្ម័នដែលធ្វើឱ្យផែនដីឡើងកម្ដៅពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ។

ក្រុមហ៊ុនអាល្លឺម៉ង់ H2Fly ឱ្យដឹងថា HY4 គឺជាយន្តហោះ 4 កៅអី ដំណើរការដោយថ្មផ្ទុកថាមពលអ៊ីដ្រូសែនរាវ ក្នុងនោះអ៊ីដ្រូសែនប្រតិកម្មជាមួយនឹងអុកស៊ីសែន ហើយត្រូវបានបំប្លែងទៅជាអគ្គិសនី និងទឹក។ ដូច្នេះសំណល់តែមួយគត់ដែលវាបំភាយ នោះគឺទឹក ដែលមិនបង្កផលប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន មិនដូចឧស្ម័នកាបូននៅក្នុងវិស័យអាកាសចរណ៍ដែលកំពុងពេញនិយមនាបច្ចុប្បន្ន។

ការប្រើប្រាស់ឥន្ធនៈអ៊ីដ្រូសែនរាវជំនួសអ៊ីដ្រូសែនទម្រង់ឧស្ម័ន បានជួយឱ្យរយៈចម្ងាយអតិបរមានៃការហោះហើររបស់យន្តហោះ HY4 កើនពី 750 គីឡូម៉ែត្រ ឡើងដល់ 1,500 គីឡូម៉ែត្រ។

ក្រុមហ៊ុនខាងលើឱ្យដឹងថា មានគម្រោងស្ថាបនាមជ្ឈមណ្ឌលអាកាសចរណ៍អ៊ីដ្រូសែននៅឯព្រលានយន្តហោះ Stuttgart ក្នុងឆ្នាំ 2024 ដើម្បីអភិវឌ្ឍយន្តហោះទេសចរណ៍ 40 កៅអី ដែលដំណើរការដោយអ៊ីដ្រូសែន-អគ្គិសនី ចាប់ពីឆ្នាំ 2025៕

September 11, 2023

ជប៉ុនបាញ់បង្ហោះស្ថានីយចុះចតលើឋានព្រះចន្ទ

យានអវកាស SLIM នឹងហោះដល់គន្លងតារាវិថីព្រះចន្ទនៅក្នុងរយៈពេលពី 3 ទៅ 4 ខែទៀត រួចក៏នឹងចុះចតខាងក្នុងមាត់រណ្ដៅមួយដែលមានទំហំ 300 ម៉ែត្រ។

រ៉ុក្កែត H-2A របស់ជប៉ុន ដឹកស្ថានីយចុះចត SLIM និងតេឡេស្កុបអវកាស XRISM ហោះឡើងពីមជ្ឈមណ្ឌលអវកាស Tanegashima កាលពីម៉ោង 6 និង 42 នាទី ថ្ងៃទី 6 កញ្ញា (ពេលវេលានៅកម្ពុជា) យឺតជាង 10 ថ្ងៃ បើធៀបនឹងផែនការដំបូង ដោយសារតែបញ្ហាអាកាសធាតុ។

យានអវកាសទាំងពីរគ្រឿងបានហោះហោះដូចការគ្រោងទុក បន្ទាប់ពីត្រូវបានបាញ់បង្ហោះជិតមួយម៉ោង។ បើសិនជាគ្រប់យ៉ាងដំណើរការរលូត តែប៉ុន្មានខែទៀតប៉ុណ្ណោះ SLIM (ស្ថានីយស្រាវជ្រាវព្រះចន្ទឆ្លាតវៃ) នឹងរកវិធីចុះចតលើផ្ទៃព្រះចន្ទជាលើកដំបូង ដើម្បីបើកផ្លូវសម្រាប់បេសកកម្មប្រកបដោយមហិច្ឆតាជាច្រើនផ្សេងទៀត។

យោងតាមអង្គការស្រាវជ្រាវអវកាសជប៉ុន (JAXA) ស្ថានីយ SLIM ឆ្ពោះទៅរកការធ្វើតេស្តប្រព័ន្ធស្រាវជ្រាវស្រាលក្នុងទ្រង់ទ្រាយតូច និងប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាចុះចតប្រកបដោយភាពសុក្រឹតចាំបាច់សម្រាប់យានអវកាសចុះចតលើឋានព្រះចន្ទក្នុងពេលអនាគត។

SLIM គឺជាយានអវកាសខ្នាតតូច មានកម្ពស់ 2.4 ម៉ែត្រ, បណ្ដោយ 2.7 ម៉ែត្រ និងទទឹង 1.7 ម៉ែត្រ។ នៅពេលហោះឡើង យាននេះមានទម្ងន់ 700 គីឡូក្រាម ក្នុងនោះ ឥន្ធនៈមានរហូតដល់ 70% នៃទម្ងន់សរុប។ SLIM នឹងហោះទៅតាមគន្លងវែងឆ្ងាយដែលសន្សំសំចៃឥន្ធនៈ ហើយគ្រោងនឹងទៅដល់គន្លងតារាវិថីព្រះចន្ទនៅ 3 ឬ 4 ខែទៀត។ យានអវកាសនេះនឹងសង្កេតមើលផ្ទៃព្រះចន្ទក្នុងមួយខែ មុននឹងបន្តចុះចតខាងក្នុងមាត់រណ្ដៅអាចម៍ផ្កាយ Shioli Crater ទំហំ 300 ម៉ែត្រ ដើម្បីធ្វើតេស្តបច្ចេកវិទ្យាចុះចត។

SLIM ក៏នាំយកយានស្រាវជ្រាវខ្នាតតូចពីរគ្រឿង ដែលគ្រោងនឹងត្រូវបានដាក់ពង្រាយលើផ្ទៃព្រះចន្ទ បន្ទាប់ពីបានចុះចត។ យានខ្នាតតូចមួយគូនេះនឹងជួយក្រុមអ្នកបច្ចេកទេសលើផែនដីអាចតាមដានស្ថានភាពរបស់យានចុះចត SLIM និងថតរូបតំបន់ចុះចត ក៏ដូចជាផ្ដល់ប្រព័ន្ធទំនាក់ទំនងផ្ទាល់ជាមួយនឹងផែនដី។

មុននោះ ស្ថានីយចុះចត Hakuto-R របស់ក្រុមហ៊ុនឯកជន Hakuto-R នៅតូក្យូ ក៏បានហោះដល់គន្លងតារាវិថីព្រះចន្ទ ប៉ុន្តែបានធ្លាក់បុកដីកាលពីខែមេសាឆ្នាំកន្លង។ ដូច្នេះ ជោគជ័យរបស់ SLIM នឹងជាប្រវត្តិសាស្ត្រដ៏សំខាន់មួយ។ គិតមកដល់បច្ចុប្បន្ន លើពិភពលោកមានតែបួនប្រទេសប៉ុណ្ណោះដែលធ្លាប់បានបញ្ជូនយានអវកាសទៅស្រាវជ្រាវឋានព្រះចន្ទ នោះគឺ សូវៀត អាម៉េរិក ចិន និងឥណ្ឌា។

ក្រៅពី SLIM រ៉ុក្កែតរុញច្រាន H-2A ក៏ដឹកឡេស្កុបអវកាស XRISM (បេសកកម្មថតរូបដែលបំពាក់បច្ចេកវិទ្យាកាំរស្មីអ៊ិច (X)) ដែលជាគម្រោងសហការរវាងទីភ្នាក់ងារអវកាសជប៉ុន អាម៉េរិក និងអឺរ៉ុប នឹងធ្វើសកម្មភាពនៅក្នុងគន្លងតារាវិថីកម្រិតទាបរបស់ផែនដី។ តេឡេស្កុបនេះនឹងស្រាវជ្រាវចក្រវាលតាមរយៈកាំរស្មីអ៊ិចថាមពលខ្ពស់ក្នុងទីអវកាស៕

September 7, 2023

ជាងពីរឆ្នាំទៀត អូស្ត្រាលីនឹងបញ្ជូនយានទៅចុះចតលើឋានព្រះចន្ទ

ទីភ្នាក់ងារអវកាសអូស្ត្រាលី កាលពីថ្ងៃទី 05 កញ្ញា បានប្រកាសថា ប្រទេសនេះមានគម្រោងបញ្ជូនរ៉ូបូតដំបូងរបស់ខ្លួនទៅកាន់ឋានព្រះចន្ទ តាមរយៈបេសកកម្ម Artemis របស់អាម៉េរិក នៅប៉ុន្មានឆ្នាំខាងមុខ។

«ដោយការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាគ្រប់គ្រងពីចម្ងាយលំដាប់កំពូលលើពិភពលោករបស់អូស្ត្រាលី រ៉ូបូតស្វ័យប្រវត្តនឹងចាប់យកសំណាកដី ថ្មរបស់ព្រះចន្ទ ដែលហៅថា regolith។ ណាសានឹងប្រឹងប្រែងចម្រាញ់អុកស៊ីសែនពីសំណាកដី។ នេះគឺជាជំហានសំខាន់មួយឆ្ពោះទៅកាន់ការបង្កើតវត្តមានយូរអង្វែងរបស់មនុស្សនៅលើឋានព្រះចន្ទ» ទីភ្នាក់ងារអវកាសអូស្ត្រាលី (ASA) ឱ្យដឹងដូច្នេះ។

រ៉ូបូតមិនទាន់មានឈ្មោះ ខណៈ ASA កំពុងបង្កើតកម្មវិធីប្រឡងមួយដើម្បីដាក់ឈ្មោះឱ្យរ៉ូបូតនេះ។ ពលរដ្ឋនៅអូស្ត្រាលីអាចចូលរួមការប្រឡងដែលនឹងផុតកំណត់នៅថ្ងៃទី 20 តុលាខាងមុខ។ ASA នឹងជ្រើសរើសឈ្មោះចំនួនបួន រួចហើយបើកឱ្យមានការជ្រើសរើសជាសាធារណៈ។ ឈ្មោះដែលបានឈ្នះការប្រកួតនឹងត្រូវបានប្រកាសនៅដើមខែធ្នូ 2023។ ឈ្មោះនេះនឹងត្រូវដាក់ឱ្យរ៉ូបូតរបស់អូស្ត្រាលីដែលធ្វើដំណើរទៅតាមយានអវកាសរបស់ណាសាក្នុងបេសកម្ម Artemis ដែលនឹងចុះចតលើឋានព្រះចន្ទនៅឆ្នាំ 2026។

ណាសាកំពុងប្រឹងប្រែងដើម្បីបង្កើតវត្តមានយូរអង្វែងរបស់មនុស្សនៅលើ និងជុំវិញឋានព្រះចន្ទនៅចុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 2020 តាមរយៈកម្មវិធី Artemis។ ចំណេះដឹង និងសមត្ថភាពដែលប្រមូលបានពីកម្មវិធីនេះនឹងជួយឱ្យមនុស្សបោះជំហានទៅរកគោលដៅ «ហោះ» ទៅកាន់ភពអង្គារ។

Artemis 3 នឹងនាំអ្នកអវកាសចុះចតក្បែរប៉ូលខាងត្បូងរបស់ព្រះចន្ទនៅចុងឆ្នាំ 2025 ឬ 2026

គិតមកដល់ពេលនេះ ណាសាបានអនុវត្តដោយជោគជ័យនូវបេសកកម្មមួយនៅក្នុងកម្មវិធី Artemis នោះគឺ Artemis 1។ ក្នុងបេសកកម្មនេះ យាន Orion គ្មានមនុស្សបានហោះទៅកាន់គន្លងតារាវិថីព្រះចន្ទ និងត្រលប់មកកាន់ផែនដីក្នុងឆ្នាំ 2022។ ណាសាកំពុងត្រៀមសម្រាប់បេសកកម្ម Artemis 2 ដែលគ្រោងនឹងនាំអវកាសចរ 4 រូប ហោះទៅគោចរជុំវិញព្រះចន្ទនៅឆ្នាំ 2024។ Artemis 3 នឹងនាំអ្នកអវកាសចុះចតក្បែរប៉ូលខាងត្បូងរបស់ព្រះចន្ទនៅចុងឆ្នាំ 2025 ឬ 2026 បើសិនគ្រប់យ៉ាងដំណើរការដោយរលូន។

ណាសាកំពុងប្រើប្រាស់ទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្ម និងអន្តរជាតិដើម្បីសម្រេចបានគោលដៅប្រកបដោយមហិច្ឆតារបស់ Artemis ។ ដៃគូសហការរបស់ណាសាសម្រាប់គម្រោង Artemis រួមមានជាអាទិ៍ ទីភ្នាក់ងារអវកាសអឺរ៉ុប (ESA), អូស្ត្រាលី, SpaceX ។ល។

September 6, 2023

NASA-MIT រកឃើញភពអេលានដ៏ចម្លែក និងមហិមាជាងភពព្រហស្បតិ៍ទៅទៀត

«អ្នករុករកភពអេលាន» TESS របស់ណាសា (NASA) បានរកឃើញភពដ៏អស្ចារ្យពីរបន្ថែមទៀត ស្ថិតក្នុងកញ្ចុំផ្កាយ Draco ក្នុងនោះមានភពមួយដែលមានគន្លងតារាវិថីវែងជាងគេបង្អស់ក្នុងចំណោមភពក្រៅប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យដែលត្រូវបានរកឃើញកន្លងមក។

យោងតាម SciTech Daily ការរកឃើញនេះកើតឡើងពីកូនផ្កាយក្រហមមួយដួងដែលមានឈ្មោះថា TOI-4600 ស្ថិតនៅចម្ងាយប្រហែល 815 ឆ្នាំពន្លឺពីផែនដី។

ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រមកពីណាសា រួមនឹងវិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យា Massachusetts (MIT) និងសាកលវិទ្យាល័យ New Mexico (សហរដ្ឋអាម៉េរិក) បានវិភាគទិន្នន័យពីផ្កាយរណប TESS របស់ណាសា ដែលមានភារកិច្ចស្វែងរកភពក្រៅប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ។

ពួកគេរកឃើញថា នៅជុំវិញកូនផ្កាយក្រហមដែលត្រជាក់ជាងព្រះអាទិត្យនេះ មានភពអស្ចារ្យជាងភពព្រហស្បតិ៍ដែលមានកាំធំជាង 11 ដង និងម៉ាសធំជាង 318 ដង ធៀបនឹងផែនដី។

ភពដំបូងក្នុងប្រព័ន្ធផ្កាយ TOI-4600 គឺ TOI-4600b មានកាំធំជាងភពព្រហស្បតិ៍ 6.8 ដង និងមួយឆ្នាំមាន 86 ថ្ងៃ។ ភពទីពីរដែលនៅគន្លងតារាវិថីខាងក្រៅគឺ TOI-4600c មានកាំធំជាងភពព្រហស្បតិ៍រហូតដល់ 9.4 ដង និងមួយឆ្នាំមានរហូតដល់ 486 ថ្ងៃ។ TOI-4600c គឺជាភពក្រៅប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យដែលមានគន្លងគោចរវែងជាងគេបង្អស់ដែលធ្លាប់ត្រូវបានរកឃើញ។

ទិន្នន័យបឋមបង្ហាញថា ភពទាំងពីរខាងលើអាចជាភពឧស្ម័នយក្សដូចភពព្រហស្បតិ៍ ប៉ុន្តែខាងក្នុងអាចមានលាយឡំរវាងឧស្ម័ន និងទឹកកក។ នេះគឺជាលើកដំបូងដែល TESS រកឃើញប្រព័ន្ធផ្កាយដែលក្នុងនោះមានភពទម្រង់ភពព្រហស្បតិ៍ក្ដៅ និងភពព្រហស្បតិ៍ត្រជាក់នៅជាមួយគ្នា។ ភពដែលនៅក្នុងគន្លងតារាវិថីខាងក្រៅមានសីតុណ្ហភាពត្រជាក់ស្មើ -82 អង្សាសេ ខណៈដែលភពនៅខាងក្នុងមានសីតុណ្ហភាព 74 អង្សាសេ។

បន្ទាប់ពីលទ្ធផលខាងលើដែលត្រូវបានចុះផ្សាយលើទំព័រ Astrophysical Journal Letters ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រឱ្យដឹងថា នឹងបន្តស្រាវជ្រាវស៊ីជម្រៅបន្ថែមទៀត៕

September 5, 2023

Tag: ផែនដី