ជីវិត - La Reine Media

ម៉ាស៊ីនផលិតអុកស៊ីសែនលើភពអង្គាររបស់ណាសាផ្ដល់ក្ដីសង្ឃឹមខ្ពស់ដល់មនុស្សជាតិ

ឧបករណ៍ធ្វើតេស្តការផលិតអុកស៊ីសែនពីកាបូនឌីអុកស៊ីតនៅលើភពអង្គារដំណើរការបានល្អជាងការរំពឹងទុក និងបញ្ជាក់អំពីសមត្ថភាពដែលអាចជួយឱ្យក្រុមអ្នកអវកាសផ្សងព្រេង ស្រាវជ្រាវលើភពពណ៌ក្រហមមួយនេះនៅថ្ងៃអនាគត។

ឧបករណ៍ MOXIE (Mars Oxygen In-Situ Resource Utilization Experiment) មានទំហំប៉ុនចង្ក្រានម៉ៃក្រូវ៉េវ ស្ថិតលើរ៉ូបូតស្វ័យប្រវត្ត Perseverance។ ការពិសោធលើការផលិតអុកស៊ីសែនរបស់ MOXIE ត្រូវបានធ្វើឡើងកាលពីជាងពីរឆ្នាំមុន បន្ទាប់ពីរ៉ូបូតនេះបានចុះចតលើភពអង្គារ។ តាំងពីពេលនោះមក MOXIE ផលិតអុកស៊ីសែនបាន 122 ក្រាម គ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ឱ្យកូនសុនកមួយក្បាលដកដង្ហើមបាន 10 ម៉ោង។ ឧបករណ៍នេះបំប្លែងមួយផ្នែកនៃកាបូនឌីអុកស៊ីតដែលសម្បូរនៅលើភពអង្គារ ឱ្យទៅជាអុកស៊ីសែន។ មានពេលខ្លះ MOXIE ផលិតអុកស៊ីសែនបាន 12 ក្រាមក្នុងមួយម៉ោង។ កាលពីថ្ងៃទី 07 សីហា MOXIE ដំណើរការជាលើកទី 16 ហើយក៏ជាលើកចុងក្រោយដែលវាបានសម្រេចរាល់ភារកិច្ច។

បរិយាកាសដ៏ស្ដើងរបស់ភពអង្គារមានឧស្ម័នកាបូនឌីអុកស៊ីតចំនួន 96%។ កំណែធំជាង និងល្អជាងរបស់ MOXIE អាចផ្គត់ផ្គង់ និងរក្សាទុកអុកស៊ីសែនដើម្បីគាំទ្រដល់ប្រព័ន្ធទ្រទ្រង់ជីវិត និងធ្វើជាឥន្ធនៈសម្រាប់រ៉ុក្កែតរបស់យានអវកាស។

បច្ចេកវិទ្យាដូច MOXIE អាចជួយដល់ក្រុមអ្នកអវកាស រស់នៅ ធ្វើការ និងប្រើប្រាស់ធនធាននៅលើភពអង្គារ។ បន្ទាប់ពីជោគជ័យរបស់ MOXIE ណាសាគ្រោងនឹងអនុវត្តជំហានបន្ទាប់ នោះគឺការធ្វើតេស្តបច្ចេកវិទ្យាដទៃនៅលើភពក្រហមនេះ ក្នុងនោះមានជាអាទិ៍ ឧបករណ៍ និងវត្ថុធាតុសម្រាប់បង្កើតបរិស្ថានរស់នៅជាដើម៕

September 9, 2023

យន្តហោះដឹកមេក្រុមទាហានស៊ីឈ្នួល Wagner ដែលបានធ្លាក់ «មិនធ្លាប់ជួបបញ្ហាសុវត្ថិភាព»

ប្រភេទយន្តហោះ Legacy 600 ដែលត្រូវបានមេក្រុមទាហានស៊ីឈ្នួល Wagner ប្រើប្រាស់ជាញឹកញាប់ក្នុងការធ្វើដំណើរ មិនធ្លាប់កើតមានគ្រោះថ្នាក់ស្លាប់មនុស្សឡើយ នៅមុនករណីធ្លាក់នៅរុស្ស៊ី។

សារព័ត៌មានរុស្ស៊ី TASS កាលពីថ្ងៃទី 23 សីហា បានរាយការណ៍ថា មេក្រុមទាហានស៊ីឈ្នួល Wagner លោក Yevgeny Prigozhin មានឈ្មោះក្នុងបញ្ជីអ្នកដំណើរលើយន្តហោះឯកជន Embraer Legacy 600 ដែលបានធ្លាក់នៅក្នុងខេត្ត Tver។ ក្រសួងស្ថានការណ៍បន្ទាន់រុស្ស៊ីបានឱ្យដឹងថា មនុស្សទាំង 10 នាក់លើយន្តហោះនេះបានបាត់បង់ជីវិត។

ទិន្នន័យពីទំព័រតាមដានជើងហោះហើរ Flightradar24 បង្ហាញថា យន្តហោះ Embraer Legacy 600 ដែលមានលេខសម្គាល់ RA-02795 បានបាត់ខ្លួនពីរ៉ាដាវេលាម៉ោង 18 និង 11 នាទី ថ្ងៃទី 23 សីហា (ម៉ោង 22 និង 11 នាទី នៅកម្ពុជា)។ វីដេអូមួយដែលបានបង្ហោះលើបណ្ដាញសង្គមបង្ហាញថា យន្តហោះនេះបាក់ស្លាបម្ខាង និងធ្លាក់បុកដី។

Grey Zone ដែលជាទំព័រ Telegram ផ្សារភ្ជាប់នឹង Wagner ប្រកាសថា លោក Prigozhin បានបាត់បង់ជីវិត។ មេបញ្ជាការជាន់ខ្ពស់របស់ Wagner លោក Dmitry Utkin ដែលជាដៃស្ដាំរបស់លោក Prigozhin ក៏មានឈ្មោះក្នុងបញ្ជីអ្នកដំណើរលើយន្តហោះនេះផងដែរ។ គណៈកម្មការស៊ើបអង្កេតរុស្ស៊ីប្រកាសថា បានបើកការស្រាវជ្រាវលើករណីធ្លាក់យន្តហោះនេះហើយ។

យោងតាមទំព័រ International Aviation HQ យន្តហោះ Legacy 600 ត្រូវបានដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ចាប់ពីឆ្នាំ 2002 ក្នុងនោះជិត 300 គ្រឿងត្រូវបានលក់ រហូតដល់ឈប់ផលិតនៅឆ្នាំ 2020។ ក្នុងរយៈពេលជាង 20 ឆ្នាំ ក្នុងចំណោមយន្តហោះ Legacy 600 មានតែមួយករណីប៉ុណ្ណោះដែលបានជួបគ្រោះថ្នាក់៕

August 24, 2023

ទឹកជំនន់វាយប្រហារប្រទេសឥណ្ឌា ធ្វើឱ្យមនុស្ស 49 នាក់បាត់បង់ជីវិត

ភ្លៀងធំដែលបង្កជាទឹកជំនន់ និងបំណាក់ដី បានបំផ្លាញផ្ទះសំបែង បណ្ដាលឱ្យមនុស្សយ៉ាងតិច 41 នាក់បាត់បង់ជីវិតនៅភាគខាងជើង ខណៈ 9 នាក់ផ្សេងទៀតបានស្លាប់ដោយសារបាក់ស្រុតវិហារ។

រូបភាពពីបណ្ដាញសង្គមបង្ហាញថា ជំនន់ទឹកភ្លៀងហូរចុះពីភ្នំ កួចយកផ្ទាំងថ្មធំៗ និងបំផ្លាញផ្ទះ សំណង់នានានៅក្នុងរដ្ឋ Himachal Pradesh នៅភាគខាងជើងប្រទេសឥណ្ឌា។

បន្ទាប់ពីគ្រោះទឹកជំនន់ និងបំណាក់ដីកើតឡើង សាកសពមនុស្ស 49 នាក់ត្រូវបានរកឃើញ គ្រាដែលអាជ្ញាធរក្នុងតំបន់កំពុងប្រឹងប្រែងដោះស្រាយបញ្ហា។ ក្នុងចំណោមអ្នកស្លាប់សរុប មានយ៉ាងតិច 9 នាក់បានស្លាប់នៅពេលទឹកជំនន់ហូរកាត់ ធ្វើឱ្យវិហារមួយនៅ Shimla ត្រូវបាក់រលំ។

មនុស្ស 5 នាក់ត្រូវបានសង្គ្រោះនៅក្នុងហេតុការណ៍បាក់រលំវិហារខាងលើ ប៉ុន្តែនៅមានមនុស្សពី 20 ទៅ 25 នាក់ទៀតកំពុងជាប់ក្នុងគំនរបាក់បែក ស្របពេលដែលសមត្ថកិច្ចកំពុងញាប់ដៃញាប់ជើងជួយសង្គ្រោះ។

អ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានឱ្យដឹងថា ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុកំពុងតែធ្វើឱ្យរដូវភ្លៀងនៅប្រទេសឥណ្ឌាប្រែជាវឹកវរ និងខុសធម្មតា បង្កឱ្យមានផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរជាងមុន៕

August 15, 2023

សូរ្យគ្រាស «រង្វង់មូលភ្លើង» ឆ្នាំ 2023 នឹងកើតឡើងនៅខែតុលា

បាតុភូតសូរ្យគ្រាស «រង្វង់មូលភ្លើង» នេះ នឹងអាចមើលឃើញពីរដ្ឋចំនួន 8 របស់សហរដ្ឋអាម៉េរិក នៅថ្ងៃទី 14 តុលាឆ្នាំនេះ។

នៅថ្ងៃទី 14 តុលា 2023 បាតុភូតសូរ្យគ្រាសរូបរាងចិញ្ចៀន ឬហៅថា «រង្វង់មូលភ្លើង» នឹងធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់អាម៉េរិកខាងជើង ហើយមនុស្សភាគច្រើនមានឱកាសមើលឃើញបាតុភូតនេះម្ដងក្នុងជីវិត នៅរដ្ឋមួយចំនួន 8 របស់សហរដ្ឋអាម៉េរិក។

ក្នុងអំឡុងពេលបាតុភូតនេះកើតឡើង ប្រជាជនដែលស្ថិតនៅអាម៉េរិកខាងជើង អាម៉េរិកកណ្ដាល និងអាម៉េរិកខាងត្បូង នឹងមើលឃើញសូរ្យគ្រាសមួយផ្នែកក្នុងរយៈពេលប្រហែលបីម៉ោង ប៉ុន្តែបាតុភូតរង្វង់មូលភ្លើង បង្ហាញខ្លួនតែប៉ុន្មាននាទីប៉ុណ្ណោះ ។

សូរ្យគ្រាសរាងរង្វង់មូលភ្លើងខុសពីសូរ្យគ្រាសពេញវង់ដែលនឹងកើតឡើងក្នុងថ្ងៃទី 08 មេសា ឆ្នាំ 2024 នៅម៉ិកស៊ិក សហរដ្ឋអាម៉េរិក និងកាណាដា។

អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រឱ្យដឹងថា ចំពោះបាតុភូតសូរ្យគ្រាសរាងរង្វង់មូលភ្លើង មនុស្សមិនអាចមើលឃើញស្រមោលងងឹត និងមានសីតុណ្ហភាពទាបជាង ប៉ុន្តែអ្វីដែលទទួលបានគឺ «រង្វង់មូលភ្លើង»។

បាតុភូតសូរ្យគ្រាសរាងរង្វង់មូលភ្លើង គឺជាលទ្ធផលដែលកើតឡើងនៅពេលព្រះចន្ទគោចរមកដល់ចំណុចចន្លោះព្រះអាទិត្យ និងផែនដី ហើយស្ថិតនៅឆ្ងាយពីផែនដីជាងធម្មតា ដោយសារតែគន្លងគោចររបស់ព្រះចន្ទមានរាងស្រដៀងនឹងពងក្រពើ។

ក្នុងបាតុភូតខាងលើ ព្រះចន្ទនឹងបាំងពន្លឺដែលជះពីព្រះអាទិត្យមកកាន់ផែនដីប្រមាណ 91%។ ដូច្នេះពន្លឺនៅសល់ 9% ទៀតក៏បង្កើតបានជារូបរាងរង្វង់មូលភ្លើង៕

August 15, 2023

មន្ទីរពេទ្យមួយនៅវៀតណាមវះកាត់ខួរក្បាលដោយប្រើរ៉ូបូត AI៖ អ្នកជំងឺច្រៀងក្នុងពេលវះកាត់

អ្នកជំងឺវ័យ 58 ឆ្នាំម្នាក់ត្រូវដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាលជាង 24 ម៉ោង និងមានអាការៈភ្លេចភ្លាំងស្មារតី មិនអាចកម្រើកបាន ដូច្នេះ បើសិនវះកាត់តាមធម្មតា នឹងមានហានិភ័យកើតជំងឺស្លាប់អវយវៈណាមួយ ប៉ុន្តែបើវះកាត់យកកំណកឈាមក្នុងខួរក្បាលដោយមិនចាក់ថ្នាំសន្លប់ និងប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យារ៉ូបូត AI (បញ្ញាសិប្បនិម្មិត) អ្នកជំងឺអាច «ច្រៀង» ជាមួយក្រុមវេជ្ជបណ្ឌិតបានក្នុងគ្រាកំពុងវះកាត់។

កាលពីថ្ងៃទី 10 សីហា អ្នកជំងឺខាងលើ (នៅក្រុងព្រៃនគរ) ត្រូវបានគ្រួសារនាំមកកាន់មន្ទីរពេទ្យពហុព្យាបាលតាមអាញ់ទីក្រុងហូជីមិញ (Tam Anh Hospital) ក្នុងស្ថានភាពរង្វេងរង្វាន់ ដៃជើងកម្រើនស្ទើរមិនបាន។ លទ្ធផលនៃការថត MRI 3 Tesla បញ្ជាក់ថា អ្នកជំងឺនេះមានដុំឈាមកកក្នុងខួរក្បាលទំហំ 4 សង់ទីម៉ែត្រ។ បើមិនវះកាត់បន្ទាន់ អ្នកជំងឺត្រូវប្រឈមនឹងបញ្ហាស្លាប់មួយចំហៀងខ្លួន ពិបាកក្នុងការនិយាយ ស្រវាំងភ្នែក ឬអាចបាត់បង់ជីវិត។

ក្រុមវេជ្ជបណ្ឌិតបានជ្រើសយកវិធីវះកាត់ខួរក្បាលបែបថ្មី ដែលអនុញ្ញាតឱ្យអ្នកជំងឺនៅដឹងខ្លួន ដោយចាក់តែថ្នាំស្ពឹក និងប្រើប្រាស់រ៉ូបូត AI Modus V Synaptive រួមនឹងប្រព័ន្ធកំណត់ទិស Neuro-Navigation AI ជំនាន់ថ្មីបំផុត។

ការវះកាត់បែបថ្មីនេះនឹងជួយឱ្យអ្នកជំងឺគេចផុតពីគ្រោះថ្នាក់បានលឿន ការវាយតម្លៃលើប្រសិទ្ធភាពនៃការវះកាត់មានភាពរលូន ដោយសារតែអ្នកជំងឺអាចកម្រើក និងឆ្លើយឆ្លងជាមួយក្រុមវេជ្ជបណ្ឌិត។ ក៏ប៉ុន្តែ វិធីវះកាត់ថ្មីនេះមានភាពស្មុគស្មាញច្រើន និងគ្រោះថ្នាក់ជាង ធៀបនឹងការវះកាត់ដោយចាក់ថ្នាំសន្លប់។ ក៏ប៉ុន្តែ បើចាក់ថ្នាំសន្លប់ វេជ្ជបណ្ឌិតនឹងមិនអាចវាយតម្លៃផ្ទាល់ដោយការសួរអ្នកជំងឺក្នុងពេលវះកាត់។

ក្នុងពេលវះកាត់ វេជ្ជបណ្ឌិតវៀតណាម និយាយជាមួយអ្នកជំងឺថា «ខ្ញុំកំពុងយកកំណកឈាមចេញពីខួរក្បាល លោកមានអារម្មណ៍ស្រួលខ្លួនជាងមុនទេ?»។ អ្នកជំងឺឆ្លើយថា «ធូរស្រាលជាងមុនឆ្ងាយណាស់ អរគុណគ្រូពេទ្យ»។

ក្រុមវេជ្ជបណ្ឌិតសួរនាំ និងស្នើឱ្យអ្នកជំងឺលើកដៃជើងជាបន្តបន្ទាប់ ដើម្បីប្រាកដថា សរសៃប្រសាទនានាត្រូវបានការពារក្នុងកម្រិតខ្ពស់បំផុត។

ដោយសារការត្រេកអរខ្លាំងបន្ទាប់ពីកំណកឈាមត្រូវបានយកចេញពីខួរក្បាល និងមានអារម្មណ៍ធូរស្រាល ទាំងវេជ្ជបណ្ឌិត ទាំងអ្នកជំងឺ នាំគ្នាច្រៀងរអ៊ូៗ គ្រាដែលក្រុមជំនួយការបន្តដាក់ភ្ជាប់លលាដ៍ក្បាល និងដេរស្បែកក្បាល។

ក្រោយរយៈពេលជាង 30 នាទីនៃការវះកាត់ ក្រុមវេជ្ជបណ្ឌិតដ៏នាំគ្នាហ៊ោក្នុងភាពត្រេកអរ នៅពេលប្រធានក្រុមវេជ្ជបណ្ឌិតប្រកាសថា «ការវះកាត់បានទទួលជោគជ័យ អបអរសាទរលោកហៃ និងអរគុណគ្រប់គ្នា»។

30 នាទីបន្ទាប់មកទៀត អ្នកជំងឺក៏បានជួបសាច់ញាតិ និងហៅទូរស័ព្ទទៅកាន់អ្នកផ្ទះ។ កន្លះថ្ងៃក្រោយមក លទ្ធផលនៃការថត CT 768 បង្ហាញថា លែងមានកំណកឈាមក្នុងខួរក្បាល ហើយអ្នកជំងឺក៏មានសភាពដូចធម្មតាទាំងស្រុង៕

ប្រព័ន្ធរ៉ូបូត AI Modus V Synaptive ដែលមានតែមួយគត់នៅប្រទេសវៀតណាម

August 15, 2023

របកគំហើញថ្មី! ភពចំនួន 7 ដូចផែនដី ទំនងជាកំពុងមានផ្ទុកភាវៈរស់

ផ្កាយ TRAPPIST-1 បានក្លាយជាទីជជែកវែកញែកតាំងពីយូរមកហើយ នៅពេលក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រព្រួយបារម្ភអំពីកត្តាមួយចំនួនពីផ្កាយមេ និងកត្តាផ្ទៃក្នុងរបស់បណ្ដាភពនេះ អាចរារាំងលទ្ធភាពកកើតជីវិត។

ក៏ប៉ុន្តែ លទ្ធផលនៃការសិក្សាស្រាវជ្រាវដែលទើបត្រូវបានប្រកាសលើទស្សនាវដ្ដីវិទ្យាសាស្ត្រ Nature ដែលនាំមុខដោយតារាវិទូ Frank Selsis មកពីសាកលវិទ្យាល័យ Bordeaux (បារាំង) បាននាំមកនូវដំណឹងល្អដ៏ធំមួយ។

TRAPPIST-1 គឺជាផ្កាយក្រិនពណ៌ក្រហមមួយដួង មានទំហំតូចខ្លាំង និងត្រជាក់ជាងព្រះអាទិត្យឆ្ងាយណាស់ ហើយមានចម្ងាយពីផែនដីត្រឹមតែ 40 ឆ្នាំពន្លឺប៉ុណ្ណោះ។

ភពទាំង 7 របស់ផ្កាយ TRAPPIST-1 មានទំហំ និងរូបរាងខុសៗគ្នា និងសុទ្ធតែមានចំណុចពិសេសមួយចំនួនដែលដូចទៅនឹងផែនដី ដែលអាចគាំទ្រដល់ភាវៈរស់។

អ្វីដែលធ្វើឱ្យអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រចាប់អារម្មណ៍ជាងគេគឺ ភពទាំង 7 នេះសុទ្ធតែមានលទ្ធភាពខ្ពស់ អាចផ្ទុកទឹករាវនៅលើផ្ទៃ ឬនៅក្រោមដី។ ក៏ប៉ុន្តែ មានឧបសគ្គមួយចំនួនត្រូវបានលើកឡើងនាពេលកន្លង។ ភាពចម្លែករបស់ «ភពមហាសមុទ្ឬ» មួយចំនួនក្នុងចំណោមនោះ បានធ្វើឱ្យក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រព្រួយបារម្ភ។ ពួកគេយល់ថា ការដែលពួកវាមានទឹកច្រើនពេកធៀបនឹងផែនដី នឹងបង្កផលវិបាកដល់ភាវៈរស់។

ក្ដីបារម្ភធំបំផុតនៅតែជាផ្កាយមេ TRAPPIST-1។ ផ្កាយក្រិនក្រហមនេះត្រជាក់មែនពិត ប៉ុន្តែដោយសារតែវាមានវិទ្យុសកម្មដ៏ខ្លាំងក្លា ដូច្នេះទឹកក្នុងបរិយាកាសប្រាកដជាត្រូវហួតទៅក្នុងទីអវកាស ហើយពួកវានឹងក្លាយជា «ភពសុក្រ» របស់ផ្កាយ TRAPPIST-1 ជំនួសឱ្យផែនដី។

ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ បណ្ឌិត Selsis ឱ្យដឹងថា ពន្លឺផ្កាយក្រិនក្រហមដូច TRAPPIST-1 ត្រូវថយចុះទៅតាមពេលវេលា ដែលនេះមានន័យថា អនាគតរបស់ពួកវានៅតែអាចមានទឹក។

រូបមន្តដែលលោក Frank Selsis និងសហការីបានអភិវឌ្ឍ បង្ហាញថា TRAPPIST-1 ដំបូងឡើយគឺពិតជាបានដុតកម្ដៅភពទាំង 7 របស់វា ប៉ុន្តែដោយសារតែជាផ្កាយក្រិនក្រហម ដូច្នេះវានឹងមិនមានកម្ដៅច្រើនគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីដុតរំលាយសម្បកខាងលើ និងស្រទាប់បន្ទាប់របស់បណ្ដាភពម៉ាក់ម៉ានេះ។

ប្រការនេះមានន័យថា មានទឹកជាច្រើននៅតែស្ថិតក្នុងថ្ម ពោលគឺថា ការដែលបណ្ដាភពនេះលិចទឹក គឺនាំមកនូវផលប្រយោជន៍ច្រើនផងដែរ។ ក្នុងពេលដែលផ្កាយមេចុះត្រជាក់ បណ្ដាមហាសមុទ្រទឹករាវក៏ទំនងជាបានកើតឡើង ហើយមកដល់បច្ចុប្បន្ន អាចមានភាវៈរស់ប្រកបដោយភាពសម្បូរបែប។

យោងតាមទំព័រ Space ការរកឃើញខាងលើ មិនត្រឹមតែជួយឱ្យអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រមានក្ដីសង្ឃឹមច្រើនជាងមុននោះទេ តែក៏បង្កើនឱកាសច្រើនដើម្បីអាចបញ្ចាក់បានថា មនុស្សជាតិមិនមែននៅឯកាក្នុងកាឡាក់ស៊ីមីលគីវ៉េ ឬចក្រវាលទាំងមូលឡើយ ព្រោះថា ផ្កាយដូច TRAPPIST-1 គឺជាផ្កាយដែលមានច្រើនជាងគេនៅក្នុងកាឡាក់ស៊ីរបស់ផែនដី៕

August 14, 2023

បើមានមនុស្សស្លាប់ក្នុងទីអវកាស តើនឹងមានរឿងអ្វីកើតឡើង ហើយត្រូវដោះស្រាយយ៉ាងណា?

វិធីចាត់ចែងសាកសពនៅពេលមានមនុស្សស្លាប់ក្នុងទីអវកាស គឺអាស្រ័យលើគម្លាតជាមួយនឹងផែនដី រួមនឹងកត្តាជាច្រើនផ្សេងទៀត។

ចាប់តាំងពីមនុស្សលោកបានចាប់ផ្ដើមស្រាវជ្រាវទីអវកាសកាលពីជាង 60 ឆ្នាំមុន មកដល់បច្ចុប្បន្នមានមនុស្សចំនួន 20 នាក់បានបាត់បង់ជីវិត រួមមាន 14 នាក់នៅក្នុងគ្រោះថ្នាក់យាន Space Shuttle របស់ណាសា ក្នុងឆ្នាំ 1986, 3 នាក់ក្នុងបេសកកម្ម Soyuz 11 កាលពីឆ្នាំ 1971 និង 3 នាក់ក្នុងហេតុការណ៍ឆេះប្រព័ន្ធបាញ់បង្ហោះរ៉ុក្កែត Apollo 1 ក្នុងឆ្នាំ 1967។

ក្នុងគ្រាដែលណាសាកំពុងមានគម្រោងនាំមនុស្សឡើងទៅកាន់ឋានព្រះចន្ទក្នុងឆ្នាំ 2025 និងភពអង្គារក្នុងទសវត្សរ៍ក្រោយ បូករួមនឹងការរីកចម្រើននៃវិស័យទេសចរណ៍អវកាស ដែលអាចនឹងមានមនុស្សកាន់តែច្រើនធ្វើដំណើរទៅកាន់ទីអវកាស ក៏មានសំណួរមួយត្រូវបានលើកឡើង នោះគឺថា «បើមានមនុស្សស្លាប់ក្នុងទីអវកាស តើនឹងមានរឿងអ្វីកើតឡើងចំពោះសាកសព?»។

ទាក់ទងនឹងសំណួរខាងលើ Emmanuel Urquieta សាស្ត្រាចារ្យវេជ្ជសាស្ត្រអវកាស និងវេជ្ជសាស្ត្របន្ទាន់នៅសាកលវិទ្យាល័យ Baylor ជាអ្នកជំនាញក្នុងការសិក្សាស្រាវជ្រាវរកវិធីសាស្ត្រថែទាំសុខភាពសម្រាប់អ្នកអវកាស បានបង្ហើបឱ្យដឹងអំពីវិធីដោះស្រាយករណីបែបនេះ។

បើសិនមានមនុស្សស្លាប់ក្នុងបេសកកម្មនៅលើគន្លងតារាវិថីកម្រិតទាបរបស់ផែនដី ដូចនៅក្នុងស្ថានីយអវកាសអន្តរជាតិ (ISS) ជាដើម ក្រុមអវកាសចរអាចដាក់សាកសពក្នុងកាប៊ីនយានអវកាស និងនាំត្រលប់មកកាន់ផែនដីក្នុងរយៈពេលតែប៉ុន្មានម៉ោងប៉ុណ្ណោះ។ ដូច្នេះ ករណីបែបនេះនឹងមិនចោទជាបញ្ហាធំឡើងសម្រាប់សាកសព។

ស្ថានការណ៍នឹងខុសគ្នា បើសិនមានអវកាសចរស្លាប់ក្នុងដំណើរទៅកាន់ភពអង្គារដែលមានចម្ងាយជិត 483 លានគីឡូម៉ែត្រពីផែនដី។ ក្នុងករណីនេះ ក្រុមហោះហើរនឹងមិនអាចត្រលប់មកកាន់ផែនដី រួចក៏បន្តធ្វើដំណើរទៅកាន់ភពអង្គារទៀតបានទេ។ ជំនួសមកវិញ សាកសពទំនងជានឹងត្រូវត្រលប់មកកាន់ផែនដីជាមួយនឹងក្រុមហោះហើរនៅចុងបញ្ចប់នៃបេសកកម្ម ពោលគឺប្រហែលពីរឆ្នាំក្រោយ។ ក្រុមហោះហើរនឹងរក្សាសាកសពក្នុងកាប៊ីនដោយឡែក ឬក្នុងថង់សម្រាប់ដាក់សាកសព។ តាមទ្រឹស្ដី សីតុណ្ហភាព និងសំណើមក្នុងយានអវកាស នឹងជួយរក្សាសាកសពមិនឱ្យរលួយ។

ក៏ប៉ុន្តែ វិធីសាស្ត្រខាងលើអនុវត្តបានសម្រាប់តែមនុស្សដែលបានស្លាប់ក្នុងបរិស្ថានដែលមានសម្ពាធបរិយាកាសល្អដូចនៅក្នុងស្ថានីយអវកាសប៉ុណ្ណោះ។ បើសិនមានមនុស្សស្លាប់លើដីភពអង្គារ ការបូជាសពដោយការដុតគឺជារឿងពិបាក ដោយសារក្រុមហោះហើរត្រូវការថាមពលដើម្បីធ្វើកិច្ចការចាំបាច់ដទៃ។ ចំណែកការបញ្ចុះសពវិញក៏មិនមែនជាគំនិតល្អ ព្រោះថា បាក់តេរី និងមេរោគជាច្រើនក្នុងរាងកាយសាកសព អាចបំពុលបរិស្ថានរបស់ដីនៅភពអង្គារ។ ជំនួសមកវិញ ក្រុមអវកាសចរប្រហែលជាត្រូវរក្សាសាកសពក្នុងថង់ មុននឹងនាំយកមកកាន់ផែនដី៕

August 8, 2023

តើមនុស្សអាចរស់បានយូរប៉ុនណានៅក្នុងទីអវកាស បើសិនមិនមានឈុតការពារខ្លួន?

នៅពេលស្ថិតក្នុងទីអវកាសដោយមិនបានពាក់ឈុតការពារ មនុស្សអាចបាត់បង់ស្មារតីដោយសារតែកង្វះអុកស៊ីសែន ក្រោយរយៈពេលប្រហែលពី 10 ទៅ 15 នាទី ហើយក៏បាត់បង់ជីវិតយ៉ាងឆាប់រហ័ស។

សម្លៀកបំពាក់អវកាសអនុញ្ញាតឱ្យមនុស្សចេញមកខាងក្រៅយានអវកាសក្នុងរយៈពេលខ្លី តាមរយៈការផ្គត់ផ្គង់ខ្យល់អុកស៊ីសែន ទឹក សម្ពាធ និងការការពាររាងកាយ។ ប៉ុន្តែ បើសិនមិនបានប្រើប្រាស់ឈុតសម្លៀកបំពាក់អវកាស តើមនុស្សនឹងត្រូវប្រឈមនឹងបញ្ហាអ្វីខ្លះ ហើយអាចរស់បានយូរប៉ុនណា?

យោងតាម Stefaan de Mey បុគ្គលិកផ្នែកយុទ្ធសាស្ត្រនៅទីភ្នាក់ងារអវកាសអឺរ៉ុប (ESA) ក្នុងរយៈពេលខ្លី ប្រហែលពី 10 ទៅ 15 វិនាទី មនុស្សនឹងបាត់បង់ស្មារតី ដោយសារតែកង្វះអុកស៊ីសែន។ ក្នុងទីអវកាស អុកស៊ីសែនក្លាយជាបញ្ហាធ្ងន់ធ្ងរ។ «អុកស៊ីសែនចាប់ផ្ដើមរីកឡើង និងធ្វើឱ្យបែកសួត ឈាមប្រែជាពុះ និងបែកពពុះ នាំឱ្យស្ទះសរសៃឈាម បង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវិត» Mey ឱ្យដឹងដូច្នេះ។

កង្វះសម្ពាធទាំងស្រុងក៏ធ្វើឱ្យមានបញ្ហាជាច្រើនផ្សេងទៀតដែលគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវិត។ ធាតុរាវរបស់រាងកាយ មានដូចជាទឹកមាត់ និងទឹកភ្នែកជាដើមនឹងត្រូវពុះ។ រាងកាយមនុស្សនឹងប៉ោងឡើង ប៉ុន្តែស្បែកអាចទប់ទល់នឹងការប្រែប្រួលសម្ពាធ។ ក្នុងករណីសំណាងល្អបំផុត អ្នកនឹងមានពេលច្រើនវិនាទី មុនពេលប្រើប្រាស់អស់អុកស៊ីសែនក្នុងសរសៃឈាម ហើយអ្នកក៏ចាប់ផ្ដើមបាត់បង់ស្មារតី។ ដោយសារមិនអាចកែប្រែស្ថានការណ៍ អាការស្លាប់ខួរក្បាលនឹងកើតឡើងក្រោយរយៈពេលតែប៉ុន្មាននាទីប៉ុណ្ណោះ លើកលែងតែអ្នកត្រូវបានគេសង្គ្រោះទាន់ពេល។

ក្រៅពីការផ្ដល់អុកស៊ីសែន និងសម្ពាធ ឈុតសម្លៀកបំពាក់អវកាសក៏ការពារមនុស្សពីការគំរាមកំហែង និងហានិភ័យនានា ក្នុងនោះរួមមាន កម្ដៅដល់ 120 អង្សាសេ ត្រជាក់ដល់ -150 អង្សាសេ និងវិទ្យុសកម្មដែលអាចឱ្យកើតជំងឺមហារីក ឬអាចម៍ផ្កាយបុកទម្លុះរាងកាយជាដើម៕

August 5, 2023

តេឡេស្កុប James Webb ថតបាន «រូបភាពអនាគត» របស់ព្រះអាទិត្យ

ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានបង្ហើបឱ្យដឹងអំពីយុគសម័យចុងក្រោយនៃជីវិតរបស់ផ្កាយមួយដួង តាមរយៈរូបភាពដែលថតបានដោយតេឡេស្កុបអវកាស James Webb។

តេឡេស្កុបអវកាស James Webb ថតបានរង្វង់មូលដ៏ស្រស់ស្អាតរបស់នេប៊ូឡាមួយមានឈ្មោះថា Messier 57 (M57) ដែលមានចម្ងាយពីផែនដីប្រហែល 2,200 ឆ្នាំពន្លឺ (មួយឆ្នាំពន្លឺស្មើនឹង 9.46 ទ្រីលានគីឡូម៉ែត្រ)។

រង្វង់មូលរបស់នេប៊ូឡាគឺជាផ្នែកដែលនៅសល់ និងបញ្ចេញពន្លឺ របស់ផ្កាយមួយដួងដែលបានស្លាប់។ នៅចំកណ្ដាលរង្វង់មូលនេះមានចំណុចពណ៌សតំណាងឱ្យកូនផ្កាយ ដែលជាស្នូលរបស់ផ្កាយដែលបានស្លាប់បន្ទាប់ពីបានរីកមាឌ។

នៅពេលផ្កាយទាំងឡាយដែលមានទំហំប្រហាក់ប្រហែលនឹងព្រះអាទិត្យ អស់ថាមពលសម្រាប់ប្រតិកម្មនុយក្លេអែរ ពួកវានឹងមិនអាចទប់ទល់នឹងទំនាញពីខាងក្នុងខ្លួនរបស់ពួកវា ហើយក៏បាត់បង់តុល្យភាពដែលធ្លាប់បានរក្សាឱ្យពួកវាស្ថិតនៅរាប់ពាន់លានឆ្នាំកន្លង។

ពេលដែលស្នូលរបស់ផ្កាយត្រូវបែកធ្លាយ ស្រទាប់ខាងក្រៅដែលជាកន្លែងប្រតិកម្មនុយក្លេអែរ ក៏ត្រូវបក់បំប៉ើងទៅទីអវកាស។ ក្នុងគ្រាដំបូង បាតុភូតនេះនឹងធ្វើឱ្យផ្កាយដូចព្រះអាទិត្យ រីកមាឌយ៉ាងធំ និងឆាប់រហ័ស ប្រៀបបានទៅនឹងការផ្ទុះ។

ស្រទាប់វត្ថុធាតុខាងក្រៅរបស់ផ្កាយដែលបានរីកមាឌនេះ ចុងក្រោយក៏ចុះត្រជាក់ និងភាយទៅឆ្ងាយពីចំណុចកណ្ដាល បង្កើតបានជាពពកដែលមានរូបរាងផ្សេងៗ មានដូចជា រូបរាងមូល រាងដូចភ្នែក ឬរង្វង់មូលដូច M57ជាដើម៕

August 4, 2023

ក្រុមប្រដាប់អាវុធរដ្ឋអ៊ីស្លាម (IS) បញ្ជាក់ថា មេបញ្ជាការកំពូលត្រូវបានគេសម្លាប់

ក្រុមភេរវកររដ្ឋអ៊ីស្លាម (IS) បានទទួលស្គាល់ការស្លាប់របស់មេដឹកនាំកំពូល Abu Hussein al-Husseini al-Qurashi ហើយក៏ប្រកាសថា បានជ្រើសតាំងមេដឹកនាំថ្មីរួចហើយ។

នៅក្នុងសារជាសំឡេងមិនមានថ្ងៃខែដែលត្រូវបានបង្ហោះលើ Telegram កាលពីថ្ងៃទី 03 សីហា អ្នកនាំពាក្យរបស់ក្រុមប្រដាប់អាវុធដែលហៅខ្លួនឯងថា អង្គការរដ្ឋអ៊ីស្លាម (Islamic State) បាននិយាយថា Qurashi ត្រូវបានគេសម្លាប់នៅក្នុងការប្រយុទ្ធគ្នាជាមួយនឹង Hayat Tahrir al-Sham (HTS) ដែលជាក្រុមអ៊ីស្លាមមួយក្រុមផ្សេងទៀត កំពុងកាន់អំណាចនៅមូលដ្ឋានរបស់ក្រុមប្រឆាំងនៅភាគពាយព្យប្រទេសស៊ីរី។

«មេដឹកនាំ Qurashi ត្រូវបានគេសម្លាប់នៅពេល HTS ព្យាយាមចាប់ខ្លួនលោកជាចំណាប់ខ្មាំង។ លោកបានប្រយុទ្ធតតាំងនឹងពួកវារហូតដល់បាត់បង់ជីវិតដោយសារតែរបួស» អ្នកនាំពាក្យរបស់ IS ឱ្យដឹងដូច្នេះ និងបានចោទថា HTS បានបង្ហាញទីតាំងប្រាប់ក្រុមស៊ើបការណ៍សម្ងាត់តួកគី។

យោងតាមអ្នកនាំពាក្យខាងលើ Abu Hafs al-Hashimi al-Qurashi ត្រូវបានតែងតាំងជំនួស Qurashi ប៉ុន្តែមិនបានបង្ហើបឱ្យដឹងព័ត៌មានលើសពីនេះ។

នេះទំនងជាសេចក្ដីប្រកាសផ្លូវការដំបូងរបស់ IS ស្ដីពីការស្លាប់របស់ Qurashi រាប់ចាប់តាំងពីតួកគីប្រកាសកាលពីខែមេសាថា កងកម្លាំងស៊ើបការណ៍សម្ងាត់របស់តួកគីបានសម្លាប់មេដឹកនាំរូបនេះនៅប្រទេសស៊ីរី។

Abu Hussein al-Husseini al-Qurashi បានឡើងកាន់អំណាចកាលពីខែវិច្ឆិកា 2022 បន្ទាប់ពីមេដឹកនាំមុនត្រូវបានសម្លាប់នៅស៊ីរី។

IS ធ្លាប់គ្រប់គ្រងតំបន់ដ៏ធំនៅប្រទេសស៊ីរី និងអ៊ីរ៉ាក់ ដែលមានប្រជាជនប្រហែល 10 លាន ហើយក៏បានប្រកាសបង្កើតប្រទេសអ៊ីស្លាមដាច់ដោយឡែក។ ក៏ប៉ុន្តែ ក្រុមជ្រុលនិយមនេះបានរងការបរាជ័យជាបន្តបន្ទាប់នៅចំពោះមុខយុទ្ធនាការយោធារៀងៗខ្លួនរបស់សម្ព័ន្ធមិត្តដែលដឹកនាំដោយអាម៉េរិក និងកងទ័ពស៊ីរីដែលគាំទ្រដោយរុស្ស៊ី។

តាំងពីបានបាត់បង់មូលដ្ឋានចុងក្រោយនៅតំបន់សមុទ្រខ្សាច់នៅភាគខាងកើតប្រទេសស៊ីរីកាលពីខែមីនា 2019 ខ្មាន់កាំភ្លើងរបស់ IS បានដកថយទៅលាក់ខ្លួនក្នុងសមុទ្រខ្សាច់ និងលបវាយប្រហារម្ដងម្កាលលើកម្លាំងរបស់ជនជាតិឃើដ ក៏ដូចជាអាជ្ញាធរស៊ីរី។

ក្រុមមន្ត្រីអាម៉េរិកឱ្យដឹងថា ក្រុមជ្រុលនិយមដែលរួមមានខ្មាន់កាំភ្លើងរាប់ពាន់នាក់នៅទ្វីបអាហ្វ្រិក មជ្ឈិមបូព៌ា អាស៊ីកណ្ដាល និងតំបន់ជាច្រើនផ្សេងទៀត នៅតែជាការគំរាមកំហែងចំពោះពិភពលោក៕

August 4, 2023

Tag: ជីវិត