Tag: ប្រវត្តិ

  • កម្ពុជា​លើកលែងការ​បង់កម្រៃគយចំពោះទំនិញមានតម្លៃក្រោមមួយ​ពាន់​ដុល្លារ

    កម្ពុជា​លើកលែងការ​បង់កម្រៃគយចំពោះទំនិញមានតម្លៃក្រោមមួយ​ពាន់​ដុល្លារ

    ប្រមុខ​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បានប្រកាសលើកលែងការបង់ប្រាក់​សម្រាប់​​ការ​បំពេញ​បែបបទគយ ចំពោះទំនិញនាំចេញ-នាំចូល ដែលមានតម្លៃក្រោម 1,000 ដុល្លារ​អាម៉េរិក​ រួម​នឹង​ការ​កាត់​បន្ថយ​កម្រៃ​ប្រតិវេទន៍​គយ​ផងដែរ​។

    ការប្រកាសដូច​ខាង​លើ​ដែល​ត្រូវ​បានធ្វើឡើងកាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី 13 ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ 2023 នៅក្នុងវេទិកា «រាជរដ្ឋាភិបាល-ផ្នែកឯកជន» លើកទី 19 គឺ​ក្នុង​បំណង​​សម្រួលដល់ការធ្វើពាណិជ្ជកម្ម ដើម្បីលើកកម្ពស់សមត្ថភាព​​ប្រកួតប្រជែងរបស់កម្ពុជា នៅ​ក្នុង​ទីផ្សារ​ពិភពលោក​។

    សម្តេចបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត ក៏​បានប្រកាសកាត់បន្ថយកម្រៃប្រតិវេទន៍គយពី 15,000 រៀល មកនៅ​ត្រឹម​ 8,000 រៀល ក្នុងមួយប្រតិវេទន៍ ចំពោះទំនិញនាំចេញ-នាំចូល ដែលមានតម្លៃក្រោម 1,000 ដុល្លារអាម៉េរិក​ រួម​នឹង​ការលើកលែងការបង់កម្រៃស្គែន ចំពោះកុងតឺន័រ ដែលមិនបានឆ្លងកាត់ម៉ាស៊ីនស្គែន​ផងដែរ​។

    ទន្ទឹម​នឹង​នេះ ចាប់ពីថ្ងៃទី 01 ខែមករា ឆ្នាំ 2024 កម្ពុជា​ ក៏​នឹងដាក់ឱ្យអនុវត្តនូវការ​ងារ​មួយ​ចំនួន​ដូច​ខាង​ក្រោម​៖

    • វិធាន និងនីតិវិធីសម្រាប់ការរាយការណ៍អំពីទំនិញ និងការបំពេញបែបបទគយមុនពេលទំនិញមកដល់ តាមប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិច
    • វិធាន និងនីតិវិធីសម្រាប់ការរាយការណ៍អំពីទំនិញ និងការបំពេញបែបបទគយ ចំពោះបញ្ញើប្រៃសណីយ៍ បញ្ញើរហ័ស និងទំនិញពាណិជ្ជកម្ម តាមប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិចឆ្លងកាត់ព្រំដែន
    • ការធ្វើស្វ័យប្រវត្តិកម្មពេញលេញលើនីតិវិធីផ្ទៀងផ្ទាត់តម្លៃគិតពន្ធគយ និងសំអាងដើមកំណើតទំនិញក្នុងប្រព័ន្ធប្រតិវេទន៍តម្លៃគិតពន្ធគយ (CVDS)
    • ការតភ្ជាប់ប្រព័ន្ធ ដើម្បីបញ្ជូនដោយស្វ័យប្រវត្តិនូវទិន្នន័យប្រតិវេទន៍តម្លៃគិតពន្ធគយ ការបញ្ជាក់តម្លៃគិតពន្ធគយ និង ការផ្ដល់អត្រាពន្ធអនុគ្រោះ ពីប្រព័ន្ធ CVDS ទៅប្រព័ន្ធ ASYCUDA, និង
    • ការបោះពុម្ពលិខិតបញ្ជាក់ការផ្ទៀងផ្ទាត់តម្លៃគិតពន្ធគយ និងលិខិតបញ្ជាក់ការផ្ទៀងផ្ទាត់សំអាងដើមកំណើតទំនិញទម្រង់ក្រដាស អាចធ្វើឡើងក្នុងករណីមានការស្នើសុំរបស់ម្ចាស់ទំនិញ ឬ តំណាង។

    យោង​តាម​របាយការណ៍អគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករកម្ពុជា ការនាំចេញទំនិញរបស់កម្ពុជា ទៅកាន់ប្រទេសសំខាន់ៗចំនួន 20 ក្នុងរយៈពេល 10 ខែដំបូង​នៃឆ្នាំ 2023 សម្រេចបានប្រមាណជាង 18.5 ពាន់លានដុល្លារ​អាម៉េរិក។

     

  • «អ៊ីស្រាអែល​ទទួលបាន​ការ​ទទួល​ស្គាល់​ពី​អាម៉េរិក​​ក្រោយ​ពីរ​ពាន់​ឆ្នាំ» ព្រោះ​តែ​មនោសញ្ចេតនា

    «អ៊ីស្រាអែល​ទទួលបាន​ការ​ទទួល​ស្គាល់​ពី​អាម៉េរិក​​ក្រោយ​ពីរ​ពាន់​ឆ្នាំ» ព្រោះ​តែ​មនោសញ្ចេតនា

    Eddie Jacobson មិន​ធ្លាប់​ស្នើសូមជំនួយ​ពី​​មិត្ត​ជិត​ស្និទ្ធ​ដែល​ជា​ប្រធានាធិបតី​អាម៉េរិក Harry Truman ម្ដង​ណា​ឡើយ ប៉ុន្តែ​នៅ​ខែ​មីនា 1948 លោក Eddie បាន​សូមជំនួយ​បន្ទាន់​ជា​លើក​ដំបូង​។

    ក្នុង​កិច្ច​ប្រជុំ​នៅ​ឯ​ការិយាល័យ​រាង​ពង​ក្រពើ (The Oval Office) ក្នុងសេតវិមាន កាល​ពី​ព្រឹក​ថ្ងៃទី 13 មីនា 1948 លោក Eddie Jacobson បាន​ស្នើ​សូម​ឱ្យ​ប្រធានាធិបតីអាម៉េរិក Truman ​ជួប​ពិភាក្សា​ជាមួយ​នឹង លោក Chaim Weizmann ដែល​ជា​អតីត​មេដឹក​នាំ​របស់​អង្គការ​ហ្ស៊ីយ៉ូនពិភពលោក​ (World Zionist Organization) និង​ជា​មេដឹក​នាំ​ផ្នែក​ស្មារតី​របស់​ចលនា​នេះ​ ដើម្បី​ទទួល​ស្គាល់​រដ្ឋ​ជ្វីហ្វ​ (អ៊ីស្រាអែល) ជា​លើក​ដំបូង​ក្រោយ​រយៈ​ពេល​ជិត 2,000 ឆ្នាំ​។

    «លោក​ត្រូវ​តែ​ជួប​បណ្ឌិត Weizmann។ លោក​ត្រូវ​តែ​គាំទ្រ​រដ្ឋជ្វីហ្វ​មួយ​ដែល​ឯករាជ​» លោក Jacobson ដែល​ជា​អ្នក​ជំនួញ​អាម៉េរិក​ដើម​កំណើត​ជ្វីហ្វ​ បាន​និយាយដូច្នេះ​​ជាមួយលោក Truman ដែល​ជា​ប្រធានាធិបតី​ទី 33 របស់​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​។

    សំណើនេះ​ធ្វើ​ឱ្យ​ប្រធានាធិបតី Truman មិន​សប្បាយ​ចិត្ត និង​ខឹង​សម្បា​។ យោង​តាម​ប្រវត្តិវិទូនានា លោក​ Truman ធ្លាប់​រិះគន់​ជនជាតិ​ជ្វីហ្វ​នៅ​ក្នុង​ការ​ពិភាក្សា​លក្ខណៈ​បុគ្គល​ជា​ច្រើនលើក​​។ ក្រោយ​មក លោក Jacobson ក៏​សម្លឹង​​ឃើញ​រូប​សំណាក​មួយ​ដែល​ឆ្លាក់​រូប​ប្រធានាធិបតី Andrew Jackson នៅ​លើ​ខ្នង​សេះ​ ដែល​ដាក់​តាំង​ក្នុង​បន្ទប់​ ហើយ​ក៏​សម្រេច​ចិត្ត​ស្នើ​សូម​ម្ដង​ទៀត​។

    «Harry លោក​មាន​វីរបុរស​មួយ​រូប គឺ​ Andrew Jackson។ ខ្ញុំ​ក៏​មាន​វីរបុរស​មួយ​រូប​ដែរ នោះ​គឺ​ Chaim Weizmann» លោក Jacobson និយាយ​ដូច្នេះ​ និង​បន្ត​ថា «គាត់​គឺជាជន​ជាតិ​ជ្វីហ្វ​ដ៏​អស្ចារ្យ​បំផុត​ក្នុង​សម័យ​របស់​គាត់​។ Weizmann មាន​វ័យ​ចំណាស់ និង​រាងកាយ​ស្គម​ខ្សោយ ប៉ុន្តែ​បាន​ធ្វើ​ដំណើរ​ផ្លូវ​ឆ្ងាយ​ដើម្បី​ជួប​លោក​ បែប​នេះ​ហើយ តើ​​លោក​មិន​យល់​ព្រម​ជួប​គាត់​ទៀត​ទេ​អី? ប្រការ​នេះ​មិន​ដូច​លោក​បន្តិច​ទាល់​តែ​សោះ​»។

    លោក Truman យក​ម្រាម​ដៃ​គោះ​លើ​តុ រួច​បង្វិល​កៅអី​មក​វិញ​។ លោក​ក៏​បាន​ផ្លាស់​ប្ដូរ​ការ​សម្រេច​ចិត្ត​។ «បាន​ហើយ លោក​ទំពែក​ក្បាល​រឹង​។ លោក​ឈ្នះ​។ ខ្ញុំ​នឹង​ជួប Weizmann»។

    ការ​យល់​ព្រម​ខាងលើ​បាន​នាំ​ឱ្យ​មាន​ជំនួប​ជា​សម្ងាត់​វាង​លោក Truman និង​ Weizmann នា​ប៉ុន្មាន​ថ្ងៃ​ក្រោយ​មក ក្នុង​នោះ ប្រធានាធិបតី​អាម៉េរិក​បាន​សន្យា​ថា នឹង​គាំទ្រ​ដល់​កិច្ច​ខិត​ខំ​បង្កើត​រដ្ឋ​អ៊ីស្រាអែល​។

    ប្រធានាធិបតីអាម៉េរិក Harry S. Truman (ឆ្វេង) និងលោក Eddie Jacobson នៅ Kansas រដ្ឋ Missouri កាលពីខែធ្នូ ឆ្នាំ 1947

    មនោសញ្ចេតនាម​រវាង​លោក Truman និង Jacobson បានចាប់​ផ្ដើម​នៅ​ឯ​ទីក្រុង Kansa រដ្ឋ Missouri ។ Jacobson កើត​ឆ្នាំ 1891 ហើយ​ធំដឹង​ក្ដី​នៅ​តំបន់ Lower East Side ក្នុងទីក្រុង​ New York City មុន​ពេល​រើ​ទៅ​រស់​នៅ​ក្នុង​ទីក្រុង Kansas។ ឪពុក​ម្ដាយ​របស់​លោក Jacobson គឺជា​ជនជាតិ​ជ្វីហ្វ​ដ៏ក្រីក្រ មក​ពី​លីទុយអានី​ (Lithuania)។

    ឆ្នាំ​ 1906 Jacobson ដែល​មាន​វ័យ 15 ឆ្នាំ និង​​បាន​ឈប់​រៀន កំពុង​តែ​ផ្ញើ​វិក្កយបត្រ​ទូទាត់​​ប្រាក់​ទៅ​ឱ្យ​ហាង​ទំនិញ​មួយ​នៅ​ក្បែរ​ធនាគារ​ជាតិ Union ក៏​បាន​ជួប Truman ដែល​ពេល​នោះ​ជា​បុគ្គលិក​ឃ្លាំង​ប្រាក់​ និង​មាន​អាយុ 22 ឆ្នាំ​។ ពួក​គេ​បាន​ភ្ជាប់​ទំនាក់ទំនង​នឹង​គ្នា​ជា​ថ្មី​នៅ​ឆ្នាំ 1917 ក្នុង​តំបន់ Fort Sill រដ្ឋ Oklahoma ជា​ទី​ដែល​ពួក​គេ​ត្រូវ​បាន​បង្វឹក​ដើម្បី​ចូល​រួម​ធ្វើ​សកម្មភាព​ក្នុង​សង្គ្រាម​លោក​លើក​ទី​មួយ​។ ពួក​គេ​បាន​ក្លាយ​ជាមិត្ត​ និង​រួម​គ្នា​គ្រប់​គ្រង​អាហារដ្ឋាន​មួយ​ក្នុង​បន្ទាយ​ ដើម្បី​រៃអង្គាស​ប្រាក់​សម្រាប់​ទិញ​សម្ភារៈ​​ប្រើ​ប្រាស់​ឱ្យ​មិត្ត​រួម​ក្រុម​។

    ក្រោយ​សង្គ្រាម ពួក​គេ​ក៏​បាន​សហការគ្នា​រក​ស៊ី​។ នៅ​ឆ្នាំ 1919 លោក Truman និង​លោក Jacobson ក៏​បាន​សម្រេច​ចិត្ត​បើក​ហា​ង​លក់​សម្លៀក​បំពាក់​មួយ​នៅ​កណ្ដាល​ក្រុង Kansas។

    ឆ្នាំ 1935 លោក Truman បាន​ក្លាយ​ជា​តំណាង​រាស្ត្រ​នៅ​សភា​ជាន់​ខ្ពស់​របស់​រដ្ឋ​ Missouri សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​។​ Truman និង Jacobson នៅតែរក្សា​ទំនាក់​ទំនង​នឹង​គ្នា​។ Jacobson បបួល Truman ទៅ​បរបាញ់ និង​ស្ទួច​ត្រី​ក្នុង​ទន្លេ Missouri ជា​ញឹក​ញាប់​។

    ក្រោយ​មក Harry Truman ក៏​ក្លាយ​ជា​អនុប្រធានាធិបតី​អាម៉េរិក នៅ​ក្នុង​រដ្ឋការ​លោក Franklin D. Roosevelt នៅ​ឆ្នាំ 1945​។ ក្នុង​ខែ​មេសា 1945 លោក Truman ក៏​ក្លាយ​ជា​ប្រធានាធិបតី​ ពេល​លោក Roosevelt បាន​ទទួល​មរណភាព​។

    រាជាណាចក្រ​អ៊ីស្រាអែល​របស់​ជន​ជាតិ​ជ្វីហ្វ ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​កាល​ពី​សតវត្សរ៍​ទី 11 មុន​គ្រិស្តសករាជ​។ ឆ្នាំ 586 មុន​គ្រិស្តសករាជ ចក្រភព​បាប៊ីឡូន​ (Babylon) ដណ្ដើម​បាន​ដែន​ដី​នេះ​ ហើយ​តំបន់​នេះ​ក្រោយ​មក​ក៏​ស្ថិត​ក្រោម​ការ​គ្រប់​គ្រង​របស់​ចក្រ​ភព​ពែរ្ស (អ៊ីរ៉ង់) និង​ចក្រភព​រ៉ូម​។ ចាប់​ពី​ឆ្នាំ 641 ជនជាតិ​អារ៉ាប់​ក៏​គ្រប់​គ្រង​ដែន​ដី​នេះ​ក្នុង​រយៈ​ពេល​ 1,300 ឆ្នាំ​។ វត្តមាន​របស់​ជនជាតិ​ជ្វីហ្វ​លើ​ទឹក​ដី​នេះ​ក៏​ថយ​ចុះ​ច្រើន​ ខណៈ​ដែល​ពួក​គេ​មួយ​ចំនួន​រត់​ទៅ​រស់​នៅ​ក្នុង​ដែន​ដី​ដទៃ​ មាន​ដូច​ជា​ អឺរ៉ុប​ជា​ដើម​។ ឆ្នាំ 1516 ចក្រភព​អូតូម៉ង់ (Ottoman) ក៏​វាយ​យក​បាន​ដែន​ដី​នេះ និង​បាន​ហៅ​វា​ថា ប៉ាលេស្ទីន​អាតូម៉ង់​។​

    ចលនាហ្ស៊ីយ៉ូននិយម (Zionist Movement) បាន​ងើប​ឡើង​ចាប់​ពី​ឆ្នាំ 1881 គ្រាដែល​សហគមន៍​​ទាំង​ឡាយ​របស់​ជនជាតិ​ជ្វីហ្វ​ដែល​រស់នៅ​​ឆ្ងាយ​ពី​ទឹក​ដី មាន​បំណង​វិល​ត្រលប់​ចូល​ «ដែន​ដី​អ៊ីស្រាអែល» និង​មានបំណង​បង្កើត​រដ្ឋ​ជ្វីហ្វ​។ ជនជាតិ​ជ្វីហ្វ​ពី​អឺរ៉ុប និង​រុស្ស៊ី​ជា​ដើម បាន​ត្រលប់​ទៅ​រស់​នៅ​ក្នុង​អតីត​ទឹក​ដី​របស់​ខ្លួន​ដែល​​ប៉ាលេស្ទីនរបស់​​អូតូម៉ង់​កំពុង​គ្រប់​គ្រង​។

    ផែនទី​របស់​ប្រទេស​អ៊ីស្រាអែល និង​ប៉ាលេស្ទីន ចាប់​ពី​ឆ្នាំ 1947​ដល់​បច្ចុប្បន្ន

    ក្រោយ​សង្គ្រាម​លើក​ទីមួយ​បាន​បញ្ចប់​ អង់គ្លេស​បាន​ផ្ដួល​អាតូម៉ង់ និង​ដណ្ដើម​បាន​តំបន់​​ខាងលើ ហើយ​ហៅ​វា​ថា ដែន​ដី​គ្រប់គ្រង​មាន​កាល​កំណត់​ប៉ាលេស្ទីន​។ ក្រោយ​សង្គ្រាម​លោក​លើក​ទីពីរ ជនជាតិ​ជ្វីហ្វ​នៅ​លើ​ដែន​ដី​នេះ​មាន​កាន់​តែ​ច្រើន​ ធ្វើ​ឱ្យ​ក្ដី​ស្រមៃ​ស្ដីពី​ការ​បង្កើត​រដ្ឋ​ជ្វីហ្វ​ ​ត្រូវបាន​ជំរុញ​បន្ថែម​។

    ថ្ងៃទី 29 វិច្ឆិកា 1947 អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​បាន​អនុម័ត​ផែនការ​បែង​ចែក​ទឹក​ដី​ប៉ាលេស្ទីន​ជា​ប្រទេស​ពីរ​ដាច់ពី​គ្នា គឺ​ប្រទេស​ជ្វីហ្វ (អ៊ីស្រាអែល) និង​អារ៉ាប់ (ប៉ាលេស្ទីន)​។ អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ប្រគល់​របប​អន្តរជាតិ​ពិសេស​ទៅ​ឱ្យ​ទីក្រុង​ Jerusalem។ ភាគី​ខាង​ជ្វីហ្វ​បាន​យល់​ព្រមតាម​ផែនការ​នេះ​​ ខណៈ​អារ៉ាប់​បាន​បដិសេធ​។

    ដើម្បី​ទាក់​ទាញ​ការ​គាំទ្រ​របស់​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​​ ក្រុម​មេដឹក​នាំ​ចលនាហ្ស៊ីយ៉ូននិយម​ ក៏​បាន​ទាក់​ទង​លោក Jacobson ដើម្បី​ពឹង​ឱ្យ​លោក​បញ្ចុះ​បញ្ចូល ស្នើ​សូម​ឱ្យ​​ប្រធានាធិបតី​ Truman ជួប​ Weizmann។

    ក្រសួង​ការ​បរទេស​អាម៉េរិក​ កាល​នោះ​កំពុង​រង​សម្ពាធ​ពី​ក្រុម​អ្នក​គាំទ្រ​អារ៉ាប់​ និង​មាន​គម្រោង​ដកថយ​ពី​ផែនការ​​បែង​ចែក​ទឹក​ដី​របស់​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​។ ក៏ប៉ុន្តែ ចុង​ក្រោយ​ លោក Truman ក៏​បាន​សម្រេច​ចិត្ត​គាំទ្រ​ទាំងស្រុង​ទៅវិញ​ បន្ទាប់​ពី​បាន​ជួប​លោក Weizmann។

    ថ្ងៃទី 14 ឧសភា 1948 អ៊ីស្រាអែល​ ក៏​ប្រកាស​ឯករាជ​។ 11 នាទី​ក្រោយ​ ប្រធានាធិបតី​ Truman ក៏​ប្រកាស​ទទួលស្គាល់​ប្រទេស​អ៊ីស្រាអែល​។ លោក Weizmann បាន​ក្លាយ​ជា​ប្រធានាធិបតី​ដំបូង​របស់​ប្រទេស​អ៊ីស្រាអែល​៕

  • ជប៉ុន​បាញ់​បង្ហោះ​ស្ថានីយ​ចុះចត​លើ​ឋាន​ព្រះចន្ទ

    ជប៉ុន​បាញ់​បង្ហោះ​ស្ថានីយ​ចុះចត​លើ​ឋាន​ព្រះចន្ទ

    យាន​អវកាស SLIM នឹង​ហោះ​ដល់​គន្លង​តារា​វិថី​ព្រះ​ចន្ទ​នៅ​ក្នុង​រយៈ​ពេល​ពី 3 ទៅ 4 ខែ​ទៀត​ រួច​ក៏​នឹង​​ចុះ​ចត​ខាង​​ក្នុងមាត់​​រណ្ដៅ​​​មួយ​ដែល​មាន​ទំហំ 300 ម៉ែត្រ​។

    រ៉ុក្កែត​ H-2A របស់​ជប៉ុន​ ដឹក​ស្ថានីយ​ចុះ​ចត​ SLIM និង​តេឡេស្កុប​អវកាស XRISM ហោះ​ឡើង​ពី​មជ្ឈមណ្ឌល​អវកាស​ Tanegashima កាល​ពី​ម៉ោង​ 6 និង 42 នាទី ថ្ងៃទី 6 កញ្ញា​ (ពេលវេលា​នៅ​កម្ពុជា)​ យឺត​ជាង​ 10 ថ្ងៃ បើ​ធៀប​នឹង​ផែនការ​ដំបូង​ ដោយ​សារ​តែ​បញ្ហា​អាកាសធាតុ​។

    យាន​អវកាស​ទាំង​ពីរ​គ្រឿង​បាន​ហោះ​ហោះ​ដូច​ការ​គ្រោង​ទុក​ បន្ទាប់​ពី​ត្រូវ​បាន​បាញ់​បង្ហោះជិត​​មួយ​ម៉ោង​។ បើ​សិន​ជា​គ្រប់​យ៉ាង​ដំណើរ​ការ​រលូត​ តែ​ប៉ុន្មាន​ខែ​ទៀត​ប៉ុណ្ណោះ SLIM (ស្ថានីយ​ស្រាវ​ជ្រាវ​ព្រះ​ចន្ទ​ឆ្លាត​វៃ) នឹង​រក​វិធី​ចុះ​ចត​លើ​ផ្ទៃ​ព្រះ​ចន្ទ​ជា​លើក​ដំបូង​ ដើម្បី​បើក​ផ្លូវ​សម្រាប់​បេសក​កម្ម​ប្រកប​ដោយមហិច្ឆតា​ជា​ច្រើន​ផ្សេង​ទៀត​។

    យោង​តាម​អង្គការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​អវកាស​ជប៉ុន (JAXA) ស្ថានីយ​ SLIM ឆ្ពោះ​ទៅ​រក​ការធ្វើ​តេស្ត​​​ប្រព័ន្ធ​ស្រាវ​ជ្រាវ​ស្រាល​ក្នុង​ទ្រង់​ទ្រាយ​តូច​ និង​ប្រើ​ប្រាស់​បច្ចេកវិទ្យា​ចុះ​ចត​ប្រកប​ដោយ​ភាព​សុក្រឹត​​ចាំ​បាច់​សម្រាប់​យាន​អវកាសចុះ​ចត​លើ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ​ក្នុង​ពេល​អនាគត​។

    SLIM គឺជា​យាន​អវកាស​ខ្នាត​តូច​ មាន​កម្ពស់​ 2.4 ម៉ែត្រ, បណ្ដោយ​ 2.7 ម៉ែត្រ និង​ទទឹង​ 1.7 ម៉ែត្រ​។ នៅ​ពេល​ហោះ​ឡើង​ យាន​នេះ​មាន​ទម្ងន់​ 700 គីឡូក្រាម ក្នុង​នោះ​ ឥន្ធនៈ​មាន​រហូត​ដល់ 70%​ នៃ​ទម្ងន់​​សរុប​។ SLIM នឹង​ហោះ​ទៅ​តាម​គន្លង​វែង​ឆ្ងាយ​ដែល​សន្សំ​សំចៃ​ឥន្ធនៈ​ ហើយ​គ្រោង​នឹង​ទៅ​ដល់​គន្លង​តារាវិថី​ព្រះ​ចន្ទ​នៅ​ 3 ឬ 4 ខែ​ទៀត​។​ យាន​អវកាស​នេះ​នឹង​សង្កេត​មើល​ផ្ទៃ​ព្រះ​ចន្ទ​ក្នុង​មួយ​ខែ​ មុន​នឹង​បន្តចុះ​ចត​ខាង​ក្នុង​មាត់រណ្ដៅ​អាចម៍​ផ្កាយ​​ Shioli Crater ទំហំ​ 300 ម៉ែត្រ ដើម្បី​ធ្វើ​តេស្ត​បច្ចេក​វិទ្យា​ចុះ​ចត​។

    SLIM ក៏​នាំ​យក​យាន​ស្រាវ​ជ្រាវ​ខ្នាត​តូច​ពីរ​គ្រឿង​ ដែល​គ្រោង​នឹង​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ពង្រាយ​លើ​ផ្ទៃ​ព្រះ​ចន្ទ​ បន្ទាប់​ពី​បាន​ចុះ​ចត​។ យាន​ខ្នាត​តូច​មួយ​គូ​នេះ​នឹង​ជួយ​ក្រុម​អ្នក​បច្ចេកទេស​លើ​ផែនដី​អាច​តាម​ដាន​ស្ថានភាព​របស់​យាន​ចុះ​ចត SLIM និង​ថត​រូប​តំបន់​ចុះ​ចត​ ក៏ដូច​ជា​ផ្ដល់​ប្រព័ន្ធ​ទំនាក់​ទំនង​ផ្ទាល់​ជាមួយ​នឹង​ផែនដី​។

    មុន​នោះ ស្ថានីយ​ចុះ​ចត​ Hakuto-R របស់​ក្រុម​ហ៊ុន​ឯកជន​ Hakuto-R នៅ​តូក្យូ ក៏​បាន​ហោះ​ដល់​គន្លង​តារា​វិថី​ព្រះ​ចន្ទ​ ប៉ុន្តែ​បាន​ធ្លាក់​បុក​ដី​កាល​ពី​ខែ​មេសា​ឆ្នាំ​កន្លង​។ ដូច្នេះ ជោគ​ជ័យ​របស់ SLIM នឹង​ជា​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ដ៏​សំខាន់​មួយ​។ គិត​មក​ដល់​បច្ចុប្បន្ន លើ​ពិភពលោក​មាន​តែ​បួន​ប្រទេស​ប៉ុណ្ណោះ​ដែល​ធ្លាប់​បាន​បញ្ជូន​យាន​អវកាស​ទៅ​ស្រាវ​ជ្រាវ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ នោះ​គឺ​ សូវៀត អាម៉េរិក ចិន និង​ឥណ្ឌា​។

    ក្រៅ​ពី SLIM រ៉ុក្កែត​រុញ​ច្រាន H-2A ​ក៏​ដឹកឡេស្កុបអវកាស​​ XRISM (បេសកកម្ម​ថត​រូបដែល​​បំពាក់​បច្ចេក​វិទ្យាកាំ​រស្មី​អ៊ិច (X)) ដែល​ជា​គម្រោង​សហការ​រវាង​​ទី​ភ្នាក់​ងារ​អវកាស​ជប៉ុន អាម៉េរិក និង​អឺរ៉ុប​ នឹង​ធ្វើ​សកម្មភាព​នៅ​ក្នុង​គន្លង​តារាវិថី​កម្រិត​ទាប​របស់​ផែនដី​។ តេឡេស្កុប​នេះ​នឹង​ស្រាវ​ជ្រាវ​ចក្រវាល​តាមរយៈ​កាំរស្មី​អ៊ិច​ថាមពល​ខ្ពស់​​ក្នុង​ទីអវកាស៕

  • វិស័យ​អវកាស​ឥណ្ឌា​៖ តាំង​ពី​ដឹក​រ៉ុក្កែត​តាម​កង់ រហូត​ដល់​បាន​ឡើង​ដល់​ឋានព្រះចន្ទ

    វិស័យ​អវកាស​ឥណ្ឌា​៖ តាំង​ពី​ដឹក​រ៉ុក្កែត​តាម​កង់ រហូត​ដល់​បាន​ឡើង​ដល់​ឋានព្រះចន្ទ

    អង្គការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​អវកាស​ឥណ្ឌាបាន​ទទួល​ជោគ​ជ័យ​ក្រោយ​ពី​ការ​ប្រឹង​ប្រែង​មិន​ឈប់​ឈរ​រយៈ​ពេល​យូរ​ រាប់​ចាប់​តាំង​ពី​ការ​ដឹក​ជញ្ជូន​គ្រឿង​ផ្គុំ​របស់​រ៉ុក្កែត​ដោយ​ប្រើ​ប្រាស់​កង់ និង​រទេះ​គោ​ រហូត​ដល់​បច្ចេក​វិទ្យា​ទំនើប​នាំ​ទៅ​រក​បេសក​កម្ម​ចន្ទ្រាយាន-3 (Chandrayaan-3)។

    ​ថ្ងៃទី 23 សីហា 2023 គឺជា​ថ្ងៃ​ដ៏​អស្ចារ្យ​សម្រាប់​ឥណ្ឌា និង​ការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​អវកាស​។ យាន​អវកាស​ចន្ទ្រាយាន-3 របស់​អង្គការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​អវកាស​ឥណ្ឌា (ISRO) បាន​ចុះ​ចត​ដោយ​ជោគ​ជ័យ​នៅ​លើ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ​ នាំ​ឱ្យ​ឥណ្ឌា​ក្លាយ​ជា​ប្រទេស​ទី​បួន​បន្ទាប់​ពី​សូវៀត អាម៉េរិក និង​ចិន ដែល​ធ្លាប់​បាន​បញ្ជូន​យានស្វ័យ​ប្រវត្ត​​ទៅ​ចុះ​ចត​នៅ​ទី​នេះ​។ នេះ​បើ​តាម​ទំព័រ Space News។

    ជោគ​ជ័យ​ខាងលើ​ក៏​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​ចន្ទ្រាយាន-3 ក្លាយ​ជា​យាន​អវកាស​ដំបូង​គេ​ដែល​បាន​ចុះចត​នៅ​ប៉ូល​ខាង​ត្បូង​របស់​ព្រះ​ចន្ទ​ ជា​ទី​ដែល​មាន​ទឹកកក​ និង​រ៉ែ​មាន​តម្លៃ​ជា​ច្រើន​។​ ជោគ​ជ័យ​របស់​យាន​អវកាស​ឥណ្ឌានឹង​ដើរ​តួនាទី​សំខាន់​​ក្នុង​ការ​ប្រមូល​ទិន្នន័យ​នានា​សម្រាប់​ជួយ​ដល់​បេសក​កម្ម​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ​ក្នុង​អនាគត​។ ឥណ្ឌា​ទទួល​បាន​ជោគ​ជ័យ​នេះ​បន្ទាប់​ពី​បេសកកម្ម Luna-25 របស់​រុស្ស៊ី​បាន​បរាជ័យ​ក្នុងការ​ចុះចត​លើ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ​។

    ចន្ទ្រាយាន​-1 ដែល​ជា​យាន​អវកាស​ដែល​ធ្លាប់​ហោះ​ជុំវិញ​ព្រះចន្ទ​ក្នុង​ឆ្នាំ 2008 គឺជា​ការ​ប្រឹង​ប្រែង​ដំបូង​របស់​ឥណ្ឌា ដើម្បី​បាញ់​បង្ហោះ​យាន​ចេញ​ពី​ផែនដី​។ នោះ​ក៏​ជា​បេសក​កម្ម​ដំបូង​ដែល​បាន​រក​ឃើញ​ទឹក​លើ​ផ្ទៃ​ព្រះ​ចន្ទ ដែល​នេះ​បាន​ជះឥទ្ធិពល​ធំធេង​ដល់​គម្រោង​អវកាស​របស់​អាម៉េរិក និង​ចិន​។ ប៉ូល​ខាង​ត្បូង​របស់​ព្រះ​ចន្ទ​ក៏​ជា​ទីតាំង​ចុះ​ចត​នៃ​​បេសក​កម្ម​ Artemis-3 របស់​អាម៉េរិក​ផងដែរ​។

    ចាប់​ពី​ការ​ដឹក​ជញ្ជូន​គ្រឿង​ផ្គុំ​​របស់​រ៉ុក្កែត​ដោយ​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​កង់ និង​រទេះ​គោ រហូត​ដល់​បេសក​កម្ម​ចន្ទ្រាយាន-3 រឿង​រ៉ាវ​ស្ដី​ពី​វឌ្ឍនភាព​របស់ ISRO គឺ​ដូច​ទៅ​នឹង​ខ្សែ​ភាព​យន្ត​។ «ជោគ​ជ័យ​ដ៏​មហា​ធំធេង​នេះ​គឺជា​ភ័ស្ដុតាង​បង្ហាញ​អំពី​ការ​ប្រឹង​ប្រែង​មិន​ឈប់​ឈរ​នៃ​​ក្រុម​អ្នក​វិទ្យា​សាស្ត្រ​របស់​យើង​» នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ឥណ្ឌា លោក Narendra Modi ធ្លាប់​បាន​សរសេរ​ដូច្នេះ​នៅ​លើ​បណ្ដាញ​សង្គម​។

    ប្រវត្តិរបស់​ ISRO មាន​ចំណុច​ពិសេស​មួយ នោះ​​គឺ​ភាព​ធន់​ ច្នៃ​ប្រឌិត និង​សហការ​។ ISRO ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​កាល​ពី​ឆ្នាំ 1969 និង​រក្សា​កម្មវិធី​ស្រាវជ្រាវ​អវកាស​តាំង​ពី​ឆ្នាំ 1988​ ហើយ​បាន​ផ្ដល់​ទិន្នន័យ​ដ៏មាន​តម្លៃ​ទាក់​ទង​នឹង​ទិដ្ឋភាព​ផែនដី​។ កាមេរ៉ា​ PAN របស់​ពួក​គេ​ធ្លាប់​ជា​កាមេរ៉ា​ស៊ីវិល​ដែល​មាន​កម្រិត​ភាព​ច្បាស់​ខ្ពស់​បំផុត​ មុន​ពេល​ផ្កាយ​រណប​ Ikonos របស់​ក្រុម​ហ៊ុន​ DigitalGlobe នៅ​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​ បាញ់​បង្ហោះ​កាល​ពី​ឆ្នាំ 1999​។

    ISRO បាន​បាញ់​បង្ហោះ​យាន​អវកាស​ចំនួន 124 លើក ក្នុង​នោះ​ក៏​​មាន​យាន​ 3 គ្រឿង​ទៅ​កាន់​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ និង​ 1 គ្រឿង​ទៅ​កាន់​ភព​អង្គារ​ ព្រម​ទាំង​បាន​ជួយ​ដល់​ការ​បាញ់​បង្ហោះ​ផ្កាយ​រណប​ 424 គ្រឿង​ពី​​ប្រទេស​​នានា​ផងដែរ​។ រ៉ុក្កែត PSLV របស់​ឥណ្ឌា​គឺជា​ជម្រើស​ដំបូង​សម្រាប់​បេសក​កម្ម​ហោះ​ហើរ​ទៅ​កាន់​ទី​អវកាស​ ដោយ​ធ្លាប់​ដាក់​ពង្រាយ​ផ្កាយ​រណប 104 គ្រឿង​ក្នុង​មួយ​ជើង​កាល​ពី​ឆ្នាំ​ 2017 ដែល​ជា​កំណត់​ត្រា​ពិភព​លោក រហូត​ដល់​បេសកកម្ម​ Transporter-1 របស់ SpaceX យក​ឈ្នះ​កាល​ពី​ឆ្នាំ 2021​។

    ឆ្នាំ 2018 ISRO បាន​ដំឡើង​ប្រព័ន្ធ​កំណត់​ទិស​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ដែល​មាន​ឈ្មោះ​ថា NavlC ដើម្បី​ជំនួស​ GPS របស់​អាម៉េរិក និង​ប្រព័ន្ធ​កំណត់​ទិស​របស់​រុស្ស៊ី ចិន សហភាព​អឺរ៉ុប និង​ជប៉ុន​។


    បណ្ដា​បេសកកម្ម​ ចន្ទ្រាយាន ឬ​ចន្ត្រាយាន (Chandrayaan) បាន​បង្ហាញ​ថា ឥណ្ឌា​កំពុងក្លាយ​ជា​​ម្ចាស់​មួយ​របស់​​វិស័យ​បច្ចេកវិទ្យា​ដឹក​ជញ្ជូន​ធុន​ធ្ងន់​។ ជោគ​ជ័យ​កន្លង​មក​បាន​បញ្ជាក់​ថា ឥណ្ឌា​មាន​លទ្ធភាព​គ្រប់​គ្រាន់​ដើម្បី​អនុវត្ត​គម្រោង​នានា​នៅ​ឋានព្រះ​ចន្ទ​ក្នុងពេល​អនាគត​៕

  • រ៉ូបូត​ស្វ័យប្រវត្ត​លើ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ​របស់​ឥណ្ឌា ចាប់ផ្ដើម​ចល័ត​លើ​ដី

    រ៉ូបូត​ស្វ័យប្រវត្ត​លើ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ​របស់​ឥណ្ឌា ចាប់ផ្ដើម​ចល័ត​លើ​ដី

    បន្ទាប់​ពី​ស្ថានីយ​ Vikram បាន​ចុះ​ចត​ដោយ​ជោគ​ជ័យ​លើ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ រ៉ូបូត​​ស្វ័យ​ប្រវត្ត​ Pragyan ក៏​ចាប់​ផ្ដើម​ចាក​ចេញ​ពី​ស្ថានីយ​ Vikram នៅ​វេលា​ម៉ោង 23 និង 13 នាទី ថ្ងៃ​ទី 23 សីហា​ (ពេល​វេលា​នៅ​កម្ពុជា)​។

    មក​ដល់​ម៉ោង​ជិត 10 ព្រឹក​ ថ្ងៃ​ទី 24 សីហា (ម៉ោង​នៅ​កម្ពុជា) អង្គការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​អវកាស​ឥណ្ឌា (ISRO) ប្រកាស​ថា រ៉ូបូត​ Pragyan បាន​ចាក​ចេញ​ពី​ស្ថានីយ Vikram និង​ចាប់​ផ្ដើម​ការ​ស្រាវ​ជ្រាវ​លើ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ​។

    រ៉ូបូត​ Pragyan មាន​ទំហំ​ប្រហាក់ប្រហែល​នឹង​សុនក​មួយ​ក្បាល​ និង​មាន​ទម្ងន់​ 26 គីឡូក្រាម​។ តាម​ផែនការ វា​នឹង​ប្រមូល​សំណាក​ដី​នៅ​ប៉ូល​ខាង​ត្បូង​របស់​ព្រះ​ចន្ទ​ជា​លើក​ដំបូង​ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​។ ការ​ស្រាវជ្រាវ​របស់​រ៉ូបូត​នេះ​អាច​ដើរ​តួនាទី​សំខាន់​ក្នុង​ការ​ស្វែង​យល់​អំពី​វិធី​ទាញ​យក​ទឹក​លើ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ​ ដែល​នេះ​គឺជា​គោលដៅ​ចម្បង​ដែល​ប្រទេស​នានា​កំពុង​ចាប់​អារម្មណ៍​។

    រ៉ូបូត​ Pragyan ​​ដែល​ដំណើរ​ការ​ដោយ​ថាមពល​ព្រះ​អាទិត្យ​ ​នឹង​ស្រាវជ្រាវ​អំពី​ផ្ទៃ​របស់​ព្រះចន្ទ​ក្នុង​រយៈ​ពេល​មួយ​ថ្ងៃ​លើ​ឋាន​នេះ​ (ប្រហែល​នឹង 14 ថ្ងៃ​នៅ​លើ​ផែនដី​) មុន​ពេល​រាត្រី​ព្រះ​ចន្ទ​មក​ដល់ ធ្វើ​ឱ្យ​ពួក​វា​អស់​ថាមពល​។

    ស្ថានីយ​ចុះ​ចត​ Vikram របស់​យាន​អវកាស​ចន្ទ្រាយាន-3 បាន​ចុះ​ចត​ដោយ​ជោគ​ជ័យ​លើ​តំបន់​ក្បែរ​ប៉ូល​ខាង​ត្បូង​របស់​ព្រះ​ចន្ទ​នៅ​វេលា​ម៉ោង 19 និង 34 នាទី ថ្ងៃ​ទី 23 សីហា​ (ម៉ោង​នៅកម្ពុជា)​។ ជោគ​ជ័យ​របស់​ចន្ទ្រាយាន​-3 បាន​នាំ​ឱ្យ​ឥណ្ឌា​ក្លាយ​ជា​ប្រទេស​ទីបួន​លើ​ពិភពលោក​ដែល​មាន​យាន​​ចុះ​ចត​លើ​ឋាន​ព្រះ​ចន្ទ​បាន​សម្រេច​ បន្ទាប់​ពី​សូវៀត អាម៉េរិក និង​ចិន​៕

  • យានចុះចត Luna-25 របស់​រុស្ស៊ី ហោះចូល​ដល់​គន្លង​តារាវិថី​ព្រះចន្ទដោយ​ជោគ​ជ័យ​

    យានចុះចត Luna-25 របស់​រុស្ស៊ី ហោះចូល​ដល់​គន្លង​តារាវិថី​ព្រះចន្ទដោយ​ជោគ​ជ័យ​

    កាល​ពី​ថ្ងៃទី 16 សីហា ទីភ្នាក់ងារ​អវកាស​រុស្ស៊ី Roscosmos ប្រកាស​ថា យាន​ចុះ​ចត​ Luna-25 របស់​ប្រទេស​នេះ​ត្រូវ​បាន​នាំ​ឡើង​ទៅ​ដល់​គន្លង​តារាវិថី​របស់​ព្រះចន្ទ​​ដោយ​ជោគ​ជ័យ​។

    អ្នក​នាំពាក្យ​របស់​ Roscosmos និយាយ​ថា «ជា​លើកដំបូង​ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​បច្ចុប្បន្ន​របស់​រុស្ស៊ី យាន​អវកាស​ស្វ័យប្រវត្ត​មួយ​​គ្រឿង​ត្រូវ​បាន​នាំ​ឡើង​ទៅ​ដល់​គន្លង​តារា​វិថី​របស់ព្រះ​ចន្ទ​នៅ​វេលាម៉ោង 12 និង 03 នាទី​ល្ងាច​​ ម៉ោង​នៅមូស្គូ (ម៉ោង 09 និង 30 នាទី​ GMT)»។

    អ្នក​នាំពាក្យ​ខាងលើ​បន្ថែម​ថា «ប្រព័ន្ធ​ទាំង​ឡាយ​របស់ Lunar-25 កំពុង​ដំណើរ​ការ​ល្អ​ ហើយ​ទំនាក់​ទំនង​ជាមួយ​នឹង​​យាននេះ​​មាន​ស្ថិរភាព»។ ម៉ាស៊ីន​ថត​ដែល​ត្រូវ​បាន​ដំឡើង​លើ​យាន​ បាន​ថត​រូប​ផែនដី និង​ព្រះចន្ទ​ពី​ចម្ងាយ​។

    ​រ៉ុក្កែត Soyuz 2.1b នាំ​យាន Lunar-25 ឡើង​ទៅ​កាន់​ទីអវកាស​កាល​ពី​ថ្ងៃទី 11 សីហា 2023

    តាម​ផែនការ Lunar-25 នឹង​គោចរ​ជុំវិញ​ព្រះចន្ទ​លើ​កម្ពស់ 100 គីឡូម៉ែត្រ​ មុន​ពេល​ចុះចត​នៅ​ថ្ងៃទី 21 សីហា​ 2023 នៅ​ភាគ​ខាង​ជើង​នៃ​មាត់​ភ្នំ​ភ្លើង Boguslawsky ក្នុង​តំបន់​​ប៉ូល​ខាង​ត្បូង​របស់​ព្រះចន្ទ​។

    មុន​នោះ កាល​ពី​ថ្ងៃទី 11 សីហា 2023 យាន Luna-25 ត្រូវ​បាន​បាញ់​បង្ហោះ​ពីព្រលាន​យាន​អវកាស Vostochny ដោយ​ប្រើ​ប្រាស់​រ៉ុក្កែត Soyuz 2.1b។ យាន Luna-25 នឹង​ធ្វើ​ការ​ពិសោធ​វិទ្យាសាស្ត្រ​នៅ​ប៉ូល​ខាង​ត្បូងរបស់​ព្រះចន្ទ​ ទាក់​ទង​នឹង​ប្រភព​ទឹក រស្មី​ពី​ទី​អវកាស និង​វិទ្យុសកម្មអេឡិចត្រូម៉ាញ៉េទិច​លើ​​ឋាន​រណប​តែ​មួយ​គត់​នេះរបស់​ផែនដី​។

  • យានស្រាវ​ជ្រាវ​​ព្រះចន្ទ​របស់​រុស្ស៊ី​ ថត​រូប​ពី​ទីអវកាស

    យានស្រាវ​ជ្រាវ​​ព្រះចន្ទ​របស់​រុស្ស៊ី​ ថត​រូប​ពី​ទីអវកាស

    Luna-25 ជា​យាន​ចុះចត​លើឋាន​ព្រះចន្ទ​ដំបូង​របស់​ប្រទេស​រុស្ស៊ី ដែល​ត្រូវបាន​បាញ់​បង្ហោះ​កាល​ពី​ថ្ងៃទី 11​ សីហា បាន​បញ្ជូន​មក​កាន់​ផែនដី​នូវ​រូបភាព​ដំបូង​ដែល​ថត​ពី​ទីអវកាស​។

    យាន​ Luna-25 បាន​ចេញ​ដំណើរ​នៅ​ម៉ោង​ 7 និង 10 នាទី ថ្ងៃទី 10 សីហា 2023 នៅ​រុស្ស៊ី (ត្រូវ​នឹង​ម៉ោង 6 និង 10 នាទី​ ថ្ងៃ​ទី 11 សីហា​នៅ​កម្ពុជា​) នៅ​លើ​រ៉ុក្កែត Soyuz-2.1b ពី​ព្រលាន​យាន​អវកាស​ Vostochny ក្នុង​តំបន់ Amur ប្រទេស​រុស្ស៊ី​។​ នេះ​គឺជា​យាន​ស្រាវ​ជ្រាវ​ផលិត​ក្នុង​ស្រុក​ដំបូង​ដែល​បាញ់​បង្ហោះ​ទៅ​កាន់​ឋាន​ព្រះចន្ទ​ នៅ​ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​របស់​ប្រទេស​រុស្ស៊ី​បច្ចុប្បន្ន​។ មុន​នោះ បេសកកម្ម​ព្រះចន្ទ​ចុង​ក្រោយ​របស់​រុស្ស៊ី​គឺ Luna-24 ត្រូវ​បាន​ចេញ​ដំណើរ​កាល​ពី​ឆ្នាំ 1976 និង​បាន​នាំ​យក​ដី​ព្រះចន្ទ​ប្រហែល 170 ក្រាម​ មក​កាន់​ផែនដី​។

    Luna-25 ថត​រូប​ដំបូង​កាល​ពី​ថ្ងៃទី 13 សីហា និង​ត្រូវ​បាន​វិទ្យាស្ថាន​ស្រាវ​អវកាស​នៃ​បណ្ឌិត្យ​សភា​វិទ្យាសាស្ត្រ​រុស្ស៊ី (IKIRAS) ប្រកាសកាល​ពី​ថ្ងៃទី 14 សីហា​។ ក្នុងរូប​ថត​នេះ​មាន​ទង់ជាតិ​រុស្ស៊ី​លើ​យានអវកាស រួម​នឹង​ផែនដី និង​ព្រះចន្ទ​នៅ​ទីឆ្ងាយ​ ក្នុង​ទី​អវកាស​ងងឹត​។

    រូបភាពនិមិត្តរូប​របស់ Luna-25 នៅ​លើ​យាន​របស់រុស្ស៊ី ដែល​ថត​កាល​ពី​ថ្ងៃទី 13 សីហា 2023

    យោង​តាម IKIRAS រូបទាំង​នេះ​ត្រូវ​បាន​ថត​ពី​ចម្ងាយ​ប្រហែល 310,000 គីឡូម៉ែត្រ​ ធៀប​នឹង​ផែនដី​។ ចម្ងាយ​ជា​មធ្យម​ពី​ផែនដី​ទៅ​ព្រះចន្ទ​គឺ 384,400 គីឡូម៉ែត្រ​។

    បើ​សិន​គ្រប់​យ៉ាង​ដំណើរ​ការ​រលូន Luna-25 នឹង​ហោះ​ដល់​គោលដៅ​នៅ​ពាក់​កណ្ដាល​ខែ​នេះ​ ហើយ​បន្ទាប់​មក​ វា​នឹង​ហោះ​ជុំវិញ​ព្រះចន្ទ​ពី 5 ទៅ 7 ថ្ងៃ​។ ពេលនោះ យាន​នេះ​នឹង​ព្យាយាម​ចុះ​ចត​ក្បែរ​រណ្ដៅ​មួយ​ដែល​នៅ​ជិត​ប៉ូល​ខាង​ត្បូង​របស់​ព្រះចន្ទ​។

    ពេល​បរ​លើដីឋាន​ព្រះចន្ទ Luna-25 នឹង​ធ្វើ​ការ​ពិសោធ​វិទ្យាសាស្ត្រ​មួយ​ចំនួន​ មាន​ដូច​ជា​ ការ​វិភាគ​ដី ស្វែង​រក​ទឹកកក និង​ស្វែង​យល់​ពី​បរិយាកាស​។ល។

    Luna-25 ថតរូប​ផែនដី (ឆ្វេង) និង​ព្រះចន្ទ​ (ស្ដាំ) ពី​យាន​របស់រុស្ស៊ី ​កាល​ពី​ថ្ងៃទី 13 សីហា 2023

    Luna-25 គ្រាន់​តែ​ជា​បេសក​កម្ម​ស្រាវ​ជ្រាវ​មួយ​ក្នុង​ចំណោម​រាប់​សិប​របស់​ពិភពលោក ដែល​ធ្វើ​តេស្ត​​ការ​ចុះចត ឬ​ពិសោធ​វិទ្យាសាស្ត្រ​នៅ​ក្បែរ​ប៉ូល​ខាង​ត្បូង​របស់​ព្រះចន្ទ​៕

  • Elon Musk ថា ចង់ទៅ​ដល់ផ្ទះ Zuckerberg ដើម្បី​ប្រកួត​ប្រដាល់

    Elon Musk ថា ចង់ទៅ​ដល់ផ្ទះ Zuckerberg ដើម្បី​ប្រកួត​ប្រដាល់

    មហាសេដ្ឋី Elon Musk បាន​ប្រាប់ថា «នឹង​ទៅ​គោះទ្វារ​ផ្ទះ​របស់ Mark Zuckerberg» ហើយ​អាច​យកឈ្នះ​ដោយសារ​មាឌធំ។ នេះ​បើតាម​ខ្លឹមសារ​ដែល​ត្រូវបាន​គេ​ជឿថា ជាការ​ផ្លាស់ប្ដូរ​យោបល់​រវាង​មហាសេដ្ឋី​ទាំងពីរ។

    កាលពី​ថ្ងៃទី 13 សីហា Walter Isaacson ដែលជា​អ្នកសរសេរ​ប្រវត្តិរូប​សង្ខេប​សម្រាប់ Elon Musk បាន​បង្ហោះ​ខ្លឹមសារ​មួយផ្នែក​នៅក្នុង​សារ​​ផ្ញើ​ឱ្យ​គ្នា​ រវាង CEO របស់ Tesla និង CEO របស់ Meta។ ក្រោយមក Elon Musk ក៏បាន​បង្ហោះ​រូបភាព​ថត​អេក្រង់​មួយ​ផ្សេងទៀត​ដែល​លោក​អះ​អាង​ថា ជា​ខ្លឹមសារ​ពេញលេញ ដែល​ក្នុងនោះ​លោក​បាន​សួរ Zuckerberg ថា តើ​ចាប់អារម្មណ៍​នឹង​ការហ្វឹកហាត់ ឬទេ។

    អ្នក​ដែល​ត្រូវបាន​គេ​ជឿថា​ជា Zuckerberg ឆ្លើយថា «បើ​នៅតែ​ចង់​ចូលរួម​ការប្រកួត MMA ពិត លោក​គួរតែ​ហាត់​ដោយ​ខ្លួនឯង ហើយ​ឱ្យដឹងថា ពេលណា​បាន​ត្រៀម​រួចរាល់។ ខ្ញុំ​មិន​ចង់​បន្ត​បំប៉ោង​រឿងរ៉ាវ​ដែល​អាច​នឹងមិន​កើតឡើង។ ដូច្នេះ លោក​គួរ​សម្រេចចិត្ត​ឱ្យបាន​ឆាប់ មិន​ដូច្នេះ​ទេ យើង​គួរ​ឈប់​ត្រឹមនេះ»។

    ជិត 10 ម៉ោង​ក្រោយ លោក Elon Musk ក៏បាន​ឆ្លើយតប​ថា លោក «នឹង​នៅ Palo Alto នៅ​ថ្ងៃ​ចន្ទ» និង​លើកឡើងថា ទាំងពីរ​នាក់​អាច​ប្រកួត​នៅលើ​សង្វៀន​ក្រោយ​ផ្ទះ​របស់​ម្ចាស់ Facebook។

    CEO របស់ Meta មិនទាន់​បញ្ចេញយោបល់​អ្វី​នៅឡើយ ក្រោយពី​រូបភាព​ថត​អេក្រង់​ត្រូវបាន​ចែករំលែក​លើ​បណ្ដាញ​សង្គម។

    ការ​បបួល​ប្រយុទ្ធ​លើស​ង្វៀន​រវាង​ម្ចាស់​បណ្ដាញ​សង្គមធំៗលើ​ពិភពលោក​នេះ ត្រូវបាន​លើកឡើង​កាលពី​ចុងខែ​មិថុនា ឆ្នាំ 2023 នៅពេល​លោក Musk រិះគន់​ចំពោះ​រឿង Meta បង្ហាញ​បណ្ដាញ​សង្គម Threads។ អ្នកលេង​បណ្ដាញ​សង្គម​ម្នាក់​ព្រមាន​ថា មិនគួរ​គំរាមកំហែង Zuckerberg ព្រោះថា គាត់​ចេះ​ក្បាច់គុន។ សំណេរ​នេះ ភ្លាមនោះ​ក៏​ធ្វើឱ្យ​លោក Musk បបួល​ប្រយុទ្ធ​គ្នា ហើយ Zuckerberg ក៏បាន​យល់ព្រម​យ៉ាង​លឿន។

    យោងតាម Dana White ប្រធាន​ស្ថាប័ន​ក្បាច់គុន UFC ដែល​ធ្លាប់បាន​ជជែក​ជាមួយ​លោក Musk និង Zuckerberg និយាយថា មហាសេដ្ឋី​ទាំងពីរ​រូបនេះ​សុទ្ធតែ​បង្ហាញ​ភាពម៉ឺងម៉ាត់។ ការប្រកួត​នេះ​ត្រូវបាន​គេ​រំពឹងថា អាច​រកប្រាក់​ចំណូល​បាន​លើស​ពីមួយ​ពាន់​លាន​ដុល្លារ​អាម៉េរិក៕

  • ការប្រកួត​​ក្នុង​ទ្រុង​ដែក​​រវាង Musk និង Zuckerberg នឹង​កើតឡើង​តាម​បែប​​កំប្លែង

    ការប្រកួត​​ក្នុង​ទ្រុង​ដែក​​រវាង Musk និង Zuckerberg នឹង​កើតឡើង​តាម​បែប​​កំប្លែង

    Linda Yaccarino នាយិកា​ប្រតិបត្តិ​របស់​បណ្ដាញ​សង្គម X (Twitter) និយាយថា បើសិនជា​ត្រូវបាន​រៀបចំឡើង​មែន ការប្រកួត​ក្នុង​ទ្រុង​ដែក​រវាង​មហាសេដ្ឋី Elon Musk និង​មហាសេដ្ឋី Mark Zuckerberg នឹង​កើត​ឡើងទៅ​តាមរបៀប​កំប្លែង។

    «យើង​នឹង​ចាំ​មើលថា តើ​ការប្រកួត​ក្នុង​ទ្រុង​ដែក​នោះ​ពិតជា​កើតឡើង ឬ​អត់។ ប៉ុន្តែ ខ្ញុំ​បាន​អង្គុយ​មើល​លោក Elon Musk ហាត់គុន។ បើសិនជា​ត្រូវបាន​ធ្វើឡើង វា​អាចជា​ការប្រកួត​បែប​កំប្លែង​របស់ Zuckerberg និង Musk» អ្នកស្រី Yaccarino និយាយប្រាប់ CNBC កាលពី​ថ្ងៃទី 10 សីហា​ដូច្នេះ។

    ទោះជា​យ៉ាងណាក៏ដោយ Walter Isaacson ដែល​ជា​អ្នកទទួលខុសត្រូវ​ក្នុងការ​សរសេរ​ប្រវត្តិរូប​សង្ខេប​សម្រាប់​លោក Musk និយាយថា លោក​មិន​គិតថា ការប្រកួត​នេះ​នឹង​កើតឡើង​នោះឡើយ។

    អ្នក​ស្រី Linda Yaccarino នាយិកា​ប្រតិបត្តិ​របស់​បណ្ដាញ​សង្គម X (Twitter)

    ការ​បបួល​ប្រយុទ្ធ​លើស​ង្វៀន​រវាង​ម្ចាស់​បណ្ដាញ​សង្គមធំៗលើ​ពិភពលោក​នេះ ត្រូវបាន​លើកឡើង​កាលពី​ចុងខែ​មិថុនា ឆ្នាំ 2023 នៅពេល​លោក Musk រិះគន់​ចំពោះ​រឿង Meta បង្ហាញ​បណ្ដាញ​សង្គម Threads។ អ្នកលេង​បណ្ដាញ​សង្គម​ម្នាក់​ព្រមាន​ថា មិនគួរ​គំរាមកំហែង Zuckerberg ព្រោះថា គាត់​ចេះ​ក្បាច់គុន។ សំណេរ​នេះ ភ្លាមនោះ​ក៏​ធ្វើឱ្យ​លោក Musk បបួល​ប្រយុទ្ធ​គ្នា ហើយ Zuckerberg ក៏បាន​យល់ព្រម​យ៉ាង​លឿន។

    យោងតាម Dana White ប្រធាន​ស្ថាប័ន​ក្បាច់គុន UFC ដែល​ធ្លាប់បាន​ជជែក​ជាមួយ​លោក Musk និង Zuckerberg និយាយថា មហាសេដ្ឋី​ទាំងពីរ​រូបនេះ​សុទ្ធតែ​បង្ហាញ​ភាពម៉ឺងម៉ាត់។ ការប្រកួត​នេះ​ត្រូវបាន​គេ​រំពឹងថា អាច​រកប្រាក់​ចំណូល​បាន​លើស​ពីមួយ​ពាន់​លាន​ដុល្លារ​អាម៉េរិក៕

  • ក្រុមហ៊ុន​ចិន និង​គម្រោង​បាញ់​បង្ហោះ​រ៉ុក្កែត​​ដែល​អាច​ប្រើប្រាស់ឡើងវិញ​

    ក្រុមហ៊ុន​ចិន និង​គម្រោង​បាញ់​បង្ហោះ​រ៉ុក្កែត​​ដែល​អាច​ប្រើប្រាស់ឡើងវិញ​

    Galactic Energy ដែលជា​ក្រុមហ៊ុន​បច្ចេកវិទ្យា​​មួយ​របស់​ចិន អាចបង្កើត​របត់​ថ្មី​នៅក្នុង​ការ​​ប្រកួតប្រជែង​ក្នុង​វិស័យ​អវកាស​ចរណ៍​អន្តរជាតិ ដែល​បច្ចុប្បន្នកំពុង​ត្រូវបាន​នាំមុខ​ដោយ​ក្រុមហ៊ុន​អាម៉េរិក SpaceX។

    កាលពី​ឆ្នាំ 2017 ក្រុមហ៊ុន​អវកាស SpaceX (សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក) ដែល​គ្រប់គ្រង​ដោយ​មហាសេដ្ឋី Elon Musk បាន​បង្កើត​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​មួយ ​ដោយ​ទទួលបាន​ជោគជ័យ​ក្នុង​ការបាញ់​បង្ហោះ​រ៉ុក្កែត Falcon 9 ដែល​ប្រើប្រាស់​រួចហើយ។

    ពេលនេះ Galactic Energy ដែលជា​ក្រុមហ៊ុន​មួយ​របស់​ចិន ក៏មាន​ឱកាស​ធ្វើ​ដូច SpaceX។ បើសិន​បេសកកម្ម​បាញ់​បង្ហោះ​នេះ​បាន​ជោគជ័យ វា​នឹង​ជួយ​ឱ្យ​ប្រទេស​ចិន​បោះជំហាន​មួយ​ធំ​ទៀត​នៅក្នុង​ការប្រកួតប្រជែង​ក្នុង​វិស័យ​អវកាស។

    កាលពី​ចុងខែ​កក្កដា​កន្លងទៅ Galactic Energy បានប្រកាសថា កំពុង​សាកល្បង​បច្ចេក​វិទ្យា​ម៉ាស៊ីន​ប្រតិកម្ម​របស់​រ៉ុក្កែត​រុញច្រាន​មួយ​ប្រភេទ។ នេះ​គឺជា​ផ្នែក​មួយ​ដែល​នឹង​ជួយ​ឱ្យ​រ៉ុក្កែត​ចុះចត​ដោយ​សុវត្ថិភាព ដើម្បី​អាច​ប្រើប្រាស់​ឡើងវិញ។

    តំណាង​របស់ Galactic Energy ឱ្យដឹងថា អត្រា​នៃ​ការ​ល្អៀង​​របស់​គន្លង​គោចរ និង​​ចំណុច​ចុះចត រួម​នឹង​តួ​លេខ​​ផ្សេងទៀត​របស់​ម៉ាស៊ីន​នេះ សុទ្ធតែ​ឆ្លើយតប​នឹង​តម្រូវការ​នៃ​ការ​រចនា។ ការធ្វើ​តេស្ត​គឺជា​ផ្នែក​មួយ​នៅក្នុង​គម្រោង​ប្រើប្រាស់​ឡើងវិញ​នូវ​រ៉ុក្កែត Pallas 1 ក្នុង​បេសកកម្ម​ដែល​នឹងធ្វើ​ឡើង​នៅ​ឆ្នាំ 2024។

    សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​កំពុង​នាំ​មុខ​ក្នុង​វិស័យ​រ៉ុក្កែត​ប្រើប្រាស់​ឡើងវិញ​

    រ៉ុក្កែត Pallas 1 ត្រូវបាន​ផលិតឡើង​ដើម្បី​អាច​ដឹកទំនិញ​ទម្ងន់ 5,000 គីឡូក្រាម ឡើងទៅ​កាន់​គន្លង​តារាវិថី​​កម្រិត​ទាប​របស់​ផែនដី ហើយ​វិល​ត្រលប់មក​ចុះចត​​​ដោយ​ឈរ​ត្រង់​ដូច​ទៅនឹង​បណ្ដា​រ៉ុក្កែត​របស់​ SpaceX ក៏​ដូច​ជា​គម្រោង​របស់ SpaceX សម្រាប់​រ៉ុក្កែត Falcon 9 នៅ​ឆ្នាំ 2025។

    គិត​មកដល់​បច្ចុប្បន្ន ប្រទេស​ចិន​មិនទាន់បាន​បាញ់​បង្ហោះ​រ៉ុក្កែត​ដែល​អាច​ប្រើប្រាស់​ឡើងវិញ​ណាមួយ​នៅឡើយ។ នេះ​នៅតែ​ជា​វិស័យ​ដែល​កំពុង​ត្រូវបាន​នាំមុខ​ដោយ​បណ្ដា​ក្រុមហ៊ុន​នៅ​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក។

    ទោះជា​យ៉ាងណាក៏ដោយ គ្រប់យ៉ាង​នឹង​បាន​ប្ដូរផ្លាស់ បើសិន​បណ្ដា​ក្រុមហ៊ុន​ចិន​ មាន​ជា​អាទិ៍ Galactic Energy,​ Landspace, iSpace, Deep Blue Aerospace, CAS Space និង Space Pioneer ជា​ដើម ​ទទួលបាន​ជោគ​ជ័យ​ក្នុង​ការបាញ់​បង្ហោះ​រ៉ុក្កែត​ដែល​អាច​ប្រើប្រាស់​ឡើងវិញ៕