ព្រឹល - La Reine Media

«បើកបររថយន្តអគ្គិសនីបីឆ្នាំនៅជនបទ» ជាបទពិសោធន៍របស់អតីតគ្រូបង្រៀនម្នាក់នៅអាម៉េរិក

នៅក្នុងតំបន់ជនបទដែលមានស្ថានីយបញ្ចូលថាមពលថ្មមិនច្រើន លោក Frank Johnson អតីតគ្រូបង្រៀនមួយរូប រស់នៅក្នុងតំបន់ Dade រដ្ឋ Missouri សហរដ្ឋអាម៉េរិក បានចែករំលែកអំពីជីវភាពដែលលោកបានប្រើប្រាស់រថយន្តអគ្គិសនីតាំងពីឆ្នាំ 2021។

ចំណុចវិជ្ជមានរបស់រថយន្តអគ្គិសនី

នៅលើទំព័រ Springfield News-Leader លោក Frank Johnson ឱ្យដឹងថា រថយន្តអគ្គិសនីរបស់លោក ភាគច្រើនត្រូវបានបញ្ចូលថាមពលអគ្គិសនីក្នុងផ្ទះនៅពេលយប់ ហើយសាកថ្មល្បឿនលឿននៅលើផ្លូវល្បឿនលឿន គ្រាដែលលោកធ្វើដំណើរផ្លូវឆ្ងាយ។ កូនស្រីរបស់លោក ថែមទាំងបើកបររថយន្តអគ្គិសនីពាសពេញសហរដ្ឋអាម៉េរិក ដោយការបញ្ចូលថាមពលអគ្គិសនីនៅតាមស្ថានីយចល័ត។

ដោយសារតែមានបណ្ដាញស្ថានីយសាកថ្មនៅតាមបណ្ដោយផ្លូវល្បឿនលឿន (160 គីឡូម៉ែត្រ/ស្ថានីយ) លោក Frank Johnson លែងបារម្ភអំពីរយៈចម្ងាយដែលរថយន្តអគ្គិសនីរបស់លោកត្រូវធ្វើដំណើរ។

អតីតគ្រូបង្រៀនរូបនេះ ក៏បានឱ្យដឹងថា រថយន្តអគ្គិសនីមានភាពធន់ និងត្រូវការការថែទាំតិចជាងបើធៀបនឹងរថយន្តម៉ាស៊ីនចំហេះក្នុង។ លោកថា រថយន្តអគ្គិសនីសមស្របនឹងការប្រើប្រាស់ជាលក្ខណៈគ្រួសារ អ្នកប្រគល់ទំនិញ ក៏ដូចជាសិស្សសាលានៅជនបទ ដោយសារតែការចំណាយទៅលើអគ្គិសនីទាបជាង 5 ដង ធៀបនឹងតម្លៃសាំង។

លោក Frank បានផ្ដល់ជាយោបល់ថា សម្រាប់អ្នកដែលត្រូវធ្វើដំណើរផ្លូវឆ្ងាយជាញឹកញាប់ គួរតែជិះរថយន្តឈ្នួល បើសិនមិនទាន់ចង់បោះបង់រថយន្តសាំង។

លោក Frank Johnson អតីតគ្រូបង្រៀនមួយរូប រស់នៅក្នុងតំបន់ Dade រដ្ឋ Missouri សហរដ្ឋអាម៉េរិក

ចំណុចអវិជ្ជមានរបស់រថយន្តអគ្គិសនី

យោងតាមលោក Frank ចំណុចអវិជ្ជមានមួយចំនួនរបស់រថយន្តអគ្គិសនី រួមមាន រថយន្តថ្មីរបស់លោក ដំបូងឡើយសាកថ្មមួយពេញជិតបាន 490 គីឡូម៉ែត្រ ប៉ុន្តែបីឆ្នាំក្រោយមក សាកថ្មម្ដងជិះបាន 467 គីឡូម៉ែត្រ។ រថយន្តអគ្គិសនីក៏មានអាគុយផ្ទុកអគ្គិសនីដូចរថយន្តសាំង ដូច្នេះវាត្រូវការផ្លាស់ប្ដូរក្រោយរយៈពេលពី 5 ទៅ 7 ឆ្នាំ។

ថាមពលថ្មរបស់រថយន្តអគ្គិសនីនឹងឆាប់អស់នៅពេលអាកាសធាតុចុះត្រជាក់ ដូចជាពេលមេឃភ្លៀង ឬធ្លាក់ព្រឹលជាដើម បើធៀបនឹងរដូវក្ដៅ។

ប្រភេទរថយន្តអគ្គិសនី

រថយន្តដែលធ្វើដំណើរដោយអគ្គិសនី បច្ចុប្បន្នមានបីប្រភេទធំៗ រួមមាន រថយន្តអគ្គិសនីសុទ្ធ (BEVs), រថយន្តកូនកាត់សាំង-អគ្គិសនីថ្មធំ (Plug-In Hybrid / PHEV) និងរថយន្តកូនកាត់សាំង-អគ្គិសនីថ្មតូច (Hybrid / HEV)។

រថយន្តអគ្គិសនីសុទ្ធ (BEVs) គឺជារថយន្តដែលប្រើប្រាស់តែអគ្គិសនីពីថ្មដ៏ធំរបស់វា។ ថ្មរបស់រថយន្តនេះអាចបញ្ចូលអគ្គិសនីនៅតាមផ្ទះ ឬតាមស្ថានីយនានា។

រថយន្តអគ្គិសនីកូនកាត់សាំង-អគ្គិសនីថ្មធំ (Plug-In Hybrid / PHEV) គឺជាប្រភេទរថយន្តដែលប្រើប្រាស់ថាមពលចេញពីម៉ូទ័រអាគុយដ៏ធំរបស់វាទាំងស្រុង ដើម្បីធ្វើដំណើរនៅលើគ្រប់ស្ថានភាពផ្លូវ និងល្បឿន។

ការប្រើប្រាស់នូវថាមពលដែលចេញពីម៉ូទ័រថ្មអាគុយនឹងបន្តររហូតដល់ថាមពលថ្មអាគុយនោះស្ថិតនៅកម្រិតមួយដ៏ទាបបំផុត ទើបវាធ្វើការផ្លាស់ប្តូរទៅយកថាមពលដែលចេញពីម៉ាស៊ីនសាំងដើម្បីធ្វើការជំនួសវិញ។ អ្វីដែលជាផ្នែកមួយដ៏អស្ចារ្យរបស់រថយន្ត Plug-In Hybrid (PHEV) ដែលពុំមាននៅក្នុងរថយន្ត Hybrid (HEV) នោះគឺ ការបំពេញថាមពលថ្មឲ្យបានពេញវិញយ៉ាងរហ័ស តាមរយៈការបញ្ចូលថ្មពីប្រភពអគ្គីសនីតាមផ្ទះ ដែលវាមានលក្ខណៈដូចទៅនឹងការបញ្ចូលថ្មទូរស័ព្ទដៃរបស់យើងដែរ។

រថយន្តកូនកាត់សាំង-អគ្គិសនីថ្មតូច (Hybrid / HEV) គឺជាប្រភេទរថយន្តដែលប្រើប្រាស់កំលាំងថាមពលពីម៉ូទ័រថ្មអាគុយនៅពេលដែលរថយន្តនេះរត់នៅក្នុងរយៈល្បឿនយឺត។ នៅពេលដែលអ្នកបើកបរចង់បង្កើនល្បឿន រថយន្តនេះត្រូវការបន្ថែមថាមពល តាមរយៈការទាញយកថាមពលពីម៉ាស៊ីនដែលប្រើប្រាស់សាំង។ ការបង្កើនល្បឿននៃការបើកបរនេះនឹងធ្វើឲ្យរថយន្តផ្លាស់ប្តូរពីការប្រើប្រាស់ថាមពលថ្មអាគុយ ទៅប្រើប្រាស់ថាមពលពីម៉ាស៊ីនសាំងវិញ។ លើសពីនេះប្រសិនបើរថយន្តត្រូវការថាមពលច្រើនក្នុងពេលបើកបរ ដូចជាការបើកបរឡើងទីទួល ទាំងម៉ូទ័រថ្មអាគុយ និងម៉ាស៊ីនសាំងនឹងត្រូវបានប្រើប្រាស់ ដើម្បីឱ្យមានថាមពលគ្រប់គ្រាន់សំរាប់ស្ថានភាពផ្លូវបែបនេះ។

April 11, 2024

អឺរ៉ុបខាងជើងរងអាកាសធាតុត្រជាក់បំផុតមិនធ្លាប់មានក្នុងរង្វង់ច្រើនទសវត្សរ៍មកនេះ

បណ្ដាប្រទេសនៅអឺរ៉ុបខាងជើង កំពុងស្ថិតក្នុងអាកាសធាតុត្រជាក់ជាងរដូវរងាមុនៗ ដោយសីតុណ្ហភាពធ្លាក់ចុះរហូតដល់រាប់សិបអង្សាសេក្រោមសូន្យ ធ្វើឱ្យព្រឹលធ្លាក់យ៉ាងក្រាស់ ប៉ះពាល់ដល់ចរាចរណ៍ និងការរស់នៅ។

ប្រទេសស៊ុយអែត កាលពីថ្ងៃទី 03 មករា 2024 បានឆ្លងកាត់រាត្រីត្រជាក់បំផុតរាប់ចាប់តាំងពីឆ្នាំ 1999 ស្របពេលស្ថានីយឧតុនិយមនៅតំបន់ខាងជើងរបស់ប្រទេស វាស់ឃើញ -43.6 អង្សាសេ។

«នេះក៏ជាកម្រិតទាបបំផុតដែលកើតមាននៅក្នុងទីតាំងជាក់ស្ដែងនេះ រាប់ពីពេលចាប់ផ្ដើមវាស់ស្ទង់កាលពីឆ្នាំ 1888» អ្នកជំនាញផ្នែកឧតុនិយមរបស់ប្រទេសស៊ុយអែត (SMHI) ឱ្យដឹងដូច្នេះ។ ស្ថានីយឧតុនិយមដទៃទៀតនៅតំបន់ភាគខាងជើងប្រទេសនេះក៏វាស់ឃើញ -40 អង្សាសេ។

អាកាសធាតុត្រជាក់ខ្លាំងបែបនេះធ្វើឱ្យដំណើរការរបស់រថភ្លើងអគ្គិសនីមានការរអាក់រអួល ខណៈរថយន្តក្រុងក្នុងតំបន់ក៏ត្រូវផ្អាកដំណើរការច្រើនថ្ងៃ។

កាលពីថ្ងៃទី 03-04 មករា 2024 រថយន្តរាប់រយគ្រឿងបានជាប់គាំងនៅតាមបណ្ដោយផ្លូវល្បឿនលឿន នៅភាគខាងត្បូងប្រទេសស៊ុយអែត និងដាណឺម៉ាក ដោយសារតែព្រឹល។ កងទ័ពស៊ុយអែតត្រូវបានបញ្ជូនទៅជួយដល់ពលរដ្ឋនៅតាមទីរួមស្រុកនានាដែលស្ថិតក្នុងតំបន់ភាគខាងត្បូងប្រទេស។

រថភ្លើងជាច្រើនខ្សែក៏ត្រូវអាក់ខានដំណើរការនៅហ្វាំងឡង់ ដែលជាប្រទេសជិតខាងរបស់ស៊ុយអែត។ វេលាទៀបភ្លឺនៃថ្ងៃទី 05 មករា សីតុណ្ហភាពនៅតំបន់ពាយព្យ Enontekio គឺ -42.1 អង្សាសេ ដែលជាកម្រិតទាបបំផុតនៅក្នុងរដូវរងានេះ។ អាជ្ញាធរហ្វាំងឡង់ឱ្យដឹងថា ប្រទេសនេះមានអាកាសធាតុ -42 អង្សាសេតែបីដងគត់នៅក្នុងសតវត្សរ៍នេះ។

January 5, 2024

ភូមិឋានដាច់ស្រយាលដល់ថ្នាក់អ្នកភូមិត្រូវបើកយន្តហោះទៅផ្សារ

ប្រជាពលរដ្ឋនៅ Port Alsworth ត្រូវបើកបរយន្តហោះទៅកាន់ទីក្រុងនៅជិតបំផុតដែលមានចម្ងាយជាង 300 គីឡូម៉ែត្រដើម្បីដើរផ្សារទិញទំនិញចាំបាច់។

Salina Alsworth អាយុ 25 ឆ្នាំ រស់នៅឯ Port Alsworth ដែលជាភូមិដាច់ស្រយាលបំផុតមួយរបស់ពិភពលោក។ ភូមិនេះស្ថិតក្នុងរដ្ឋ Alaska របស់សហរដ្ឋអាម៉េរិក។ ជីដូន ជីតាទួតរបស់ Salina គឺជាមនុស្សដំបូងៗរបស់ Port Alworth នៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1940។ បច្ចុប្បន្ន ភូមិនេះមានប្រជាជនប្រហែល 186 នាក់ ឆ្លងកាត់ 5 ជំនាន់មនុស្ស។ ចំនួនប្រជាជនអាចកើនដល់ 400 នាក់នៅក្នុងរដូវកាលទេសចរណ៍។

ភូមិនេះពុំមានផ្លូវធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ ហើយក៏ពុំមានផ្សារ មន្ទីរពេទ្យដូចភូមិដទៃឡើយ។ ទីក្រុងដែលនៅជិតបំផុតគឺ Anchorage ប៉ុន្តែមានចម្ងាយពីភូមិរបស់ Salina រហូតដល់ជាង 300 គីឡូម៉ែត្រ ហើយមធ្យោបាយតែមួយគត់ដែលគេអាចប្រើប្រាស់បានគឺយន្តហោះ និងត្រូវធ្វើដំណើរជាងមួយម៉ោង។ ដូច្នេះ សូម្បីតែទៅផ្សារទិញអីវ៉ាត់ក៏ត្រូវជិះយន្តហោះ។

នៅពេលទិញទំនិញតាមអ៊ីនធើណិត ប្រជាជននៅក្នុងភូមិ Port Alsworth ត្រូវចំណាយលើសេវាដឹកជញ្ជូនពី 2 ទៅ 5 ដុល្លារ/គីឡូក្រាម និងមិនមានការកំណត់ពេលវេលាជាក់លាក់សម្រាប់ការប្រគល់ទំនិញ ព្រោះត្រូវអាស្រ័យលើអាកាសធាតុ។

គ្រួសាររបស់នាង Salina មានតំបន់លំហែកាយមួយនៅ Port Alsworth ដែលមានឈ្មោះថា Lake Clark ជាទីដែលមានភ្ញៀវទេសចរណ៍ជាច្រើនមកកម្សាន្តជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ Salina ឱ្យដឹងថា គ្រួសារនាងមានយន្តហោះខ្នាតតូចមួយចំនួនដែលសមស្របនឹងភូមិសាស្ត្រផ្សេងៗគ្នា ក្នុងនោះមានទាំងតំបន់ព្រឹល ទឹកកកផងដែរ។

នៅរដូវរងា ពេលធ្វើដំណើរតាមយន្តហោះ អ្នកភូមិត្រូវស្លៀកពាក់ដូចអ្នកទៅលេងតំបន់ប៉ូលខាងជើង ព្រោះតែអាកាសធាតុត្រជាក់រហូតដល់ជាង -30 អង្សាសេ៕

August 29, 2023

ឱសថដែលអាច «កម្ចាត់រាល់ដុំគីស» ទាំងកាចទាំងស្លួត

(សហរដ្ឋអាម៉េរិក) – ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រអភិវឌ្ឍឱសថមួយប្រភេទដែលមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការកម្ចាត់រាល់ដុំគិសរឹង ទាំងប្រភេទកាច ទាំងប្រភេទស្លូត ដោយមិនប៉ះពាល់ដល់កោសិកាដែលមានសុខភាពល្អ។

ការស្រាវជ្រាវនេះត្រូវបានធ្វើឡើងដោយក្រុមអ្នកជំនាញប្រចាំមន្ទីរពេទ្យ City of Hope ដែលជាមជ្ឈមណ្ឌលព្យាបាលជំងឺមហារីកធំជាងគេមួយនៅសហរដ្ឋអាម៉េរិក និងត្រូវបានចុះផ្សាយលើទស្សនាវដ្ដី Cell Chemical Biology កាលពីថ្ងៃទី 02 សីហា 2023។ គ្រាប់ថ្នាំនេះមានឈ្មោះថា AOH1996។

City of Hope ឱ្យដឹងថា ឱសថ AOH1996 ដាក់គោលដៅកម្ចាត់ប្រូតេអ៊ីនមួយប្រភេទមាននៅក្នុងដុំសាច់មហារីកស្ទើរគ្រប់ប្រភេទ ដែលបណ្ដាលឱ្យដុំគីសរីកធំ និងកើនឡើងច្រើននៅក្នុងរាងកាយ។ ប្រូតេអ៊ីននេះគឺជាអង់ទីហ្សែន PCNA (Proliferating cell nuclear antigen) ដែលធ្លាប់ត្រូវបានចាត់ទុកថា មិនអាចកម្ចាត់បាន។

គ្រាប់ថ្នាំ AOH1996 កម្ចាត់កោសិកាមហារីកទៅតាមរបៀបដែលមានការជ្រើសរើស ដោយយន្តការបំបែកវដ្ដនៃការបង្កើតកូនចៅតាមធម្មតារបស់ដុំគីស ទប់ស្កាត់កោសិកា DNA ដែលមានកំហុស កុំឱ្យបន្តរីកចម្រើន ធ្វើឱ្យពួកវាមិនអាចចម្លងពីតិចទៅច្រើនទៀតបាន។ ប្រការនេះនឹងបណ្ដាលឱ្យកោសិកាមហារីកទាំងឡាយត្រូវងាប់ដោយឯកឯង និងមិនប៉ះពាល់ដល់កោសិកាល្អ។

អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រនៅ City of Hope អធិប្បាយថា PCNA គឺប្រៀបដូចទៅនឹងព្រលានយន្តហោះដ៏ធំមួយ ជាទីដែលជើងហោះហើរនានានាំយកកោសិកាមហារីកទៅកាន់គ្រប់ទីកន្លែងនៅក្នុងរាងកាយ។ ថ្នាំ AOH1996 ប្រៀបដូចព្យុះព្រឹលដែលវាយប្រហារកម្ទេចព្រលានយន្តហោះនេះ ធ្វើឱ្យជើងហោះហើរទាំងអស់ត្រូវឈប់ដំណើរការ។

ថ្នាំ AOH1996 ត្រូវបានសាកល្បងប្រើប្រាស់នៅលើកោសិកាមហារីកចំនួន 70 ប្រភេទផ្សេងៗគ្នា រួមមានទាំងមហារីកសុដន់ មហារីកខួរក្បាល ស្បែក សួត មាត់ស្បូន អូវ៉ែរ និងមហារីកប្រពេញប្រូស្តាតជាដើម។ ថ្នាំនេះមានប្រសិទ្ធភាពលើគ្រប់កោសិកាមហារីក។ City of Hope បានហៅឱសថនេះថា ជាលំដាប់កំពូលក្នុងរយៈពេល 20 ឆ្នាំ នៃការស្រាវជ្រាវ និងអភិវឌ្ឍ។

បច្ចុប្បន្ន ឱសថ AOH1996 កំពុងត្រូវបានប្រើប្រាស់សាកល្បងលើមនុស្សដំណាក់កាលទីមួយ និងត្រូវបានជឿថា អាចនាំមកនូវលទ្ធផលល្អ គួរជាទីរីករាយ៕

August 4, 2023

ពពកចំហាយទឹកជះចេញពីព្រះចន្ទរបស់ភពសៅរ៍ មានប្រវែងជាង 9,000 គីឡូម៉ែត្រ

ក្រុមតារាវិទូបានរកឃើញចំហាយទឹកដ៏សម្បើមជះចេញពី Enceladus ដែលជាព្រះចន្ទមួយរបស់ភពសៅរ៍ ដែលនេះកំពុងតែផ្ដល់ក្ដីសង្ឃឹមដល់គំនិតដែលយល់ថា មានភាវៈរស់នៅខាងក្រៅផែនដី។

ទំព័រ Guardian កាលពីថ្ងៃទី 30 ឧសភា បានចុះផ្សាយថា ចំហាយឧស្ម័នប្រវែងប្រហែល 9,600 គីឡូម៉ែត្រ ដែលប្រហាក់ប្រហែលនឹងចម្ងាយពីជប៉ុនទៅអៀឡង់ កំពុងជះទឹកទៅក្នុងទីអវកាសក្នុងល្បឿនប្រមាណ 300 លីត្រ/វិនាទី។ តាំងពីយូរមកហើយ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រជឿថា ព្រះចន្ទ Enceladus ដែលមានទំហំប្រហែល 500 គីឡូម៉ែទ្រ មានលាក់មហាសមុទ្រទឹកប្រៃខាងក្រោមសម្បកដ៏ត្រជាក់ ហើយទំនងជាជះចំហាយទឹកទៅក្នុងបរិយាកាស។ ក៏ប៉ុន្តែ នេះគឺជាលើកដំបូងដែលអ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានមើលឃើញករណីបាញ់ជះចំហាយទឹកដ៏ធំសម្បើមបែបនេះ។

«យើងពិតជាភ្ញាក់ផ្អើលនឹងទំហំ និងប្រវែងរបស់ចំហាយនេះ» អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ Geronimo Villanueva មកពីអង្គការណាសា និងជាសមាជិកក្រុមស្រាវជ្រាវខាងលើ ថ្លែងដូច្នេះ។ លទ្ធផលនៃការស្រាវជ្រាវនេះត្រូវបានចុះផ្សាយលើទស្សនាវដ្ដី Nature Astronomy។

ក្រុមខាងលើបានសង្កេតមើល Enceladus ដែលជាព្រះចន្ទធំជាងគេលំដាប់ទី 6 របស់ភពសៅរ៍ ដោយតេឡេស្កុបអវកាស James Webb កាលពីខែវិច្ឆិកា 2022។ ឧបករណ៍គណនារបស់តេឡេស្កុបនេះបង្ហាញថា ចំហាយនេះធ្វើឱ្យ Enceladus បាត់បង់ទឹក 300 គីឡូក្រាមរៀងរាល់មួយវិនាទី ដែលអាចបំពេញអាងទឹកខ្នាតអូឡាំពិកមួយ ក្នុងរយៈពេលតែប៉ុន្មានម៉ោងប៉ុណ្ណោះ។

ការសង្កេតមុននោះបង្ហាញថា ចំហាយទឹកដែលមានផ្ទុកភាគល្អិតរបស់ព្រឹល និងសារធាតុគីមីសរីរាង្គ បានជះចេញដូចទៅនឹងទឹកដែលបាញ់ចេញពីផ្ទៃផែនដី នៅលើព្រះចន្ទ Enceladus។ ដោយសារតែវិលជុំវិញភពសៅរ៍លឿនពេក ពោលគឺសម្រេចបានមួយជុំដោយប្រើពេលតែជាងមួយថ្ងៃ ចំហាយទឹកក៏ច្រាលចូលក្នុងគន្លងតារាវិថីរបស់ព្រះចន្ទ Enceladus និងបង្កើតបានជារង្វង់មូលមួយដ៏ធំ។ យោងតាមទិន្នន័យពីតេឡេស្កុប បរិមាណទឹកប្រហែល 30% ដែលបានរសាត់ផុតពី Enceladus ត្រូវបានរក្សាទុកក្នុងរង្វង់មូលខាងលើ ខណៈដែល 70% ទៀតបានភាយទៅក្នុងអវកាសជុំវិញភពសៅរ៍។

កាលពីឆ្នាំ 2017 ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រមកពីណាសា បានឱ្យដឹងថា ព្រះចន្ទ Enceladus មានសារធាតុស្ទើរគ្រប់យ៉ាងដែលត្រូវការចាំបាច់សម្រាប់ភាវៈមានជីវិតដែលមនុស្សធ្លាប់បានដឹង ក្នុងនោះរួមមាន ទឹក ថាមពល និងកត្តាគីមីសាស្ត្រជាដើម។

ក្នុងអនាគត បណ្ដាបេសកកម្មស្រាវជ្រាវព្រះចន្ទ Enceladus នឹងជួយឱ្យអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រដឹងច្បាស់អំពីកម្រាស់របស់សម្បកទឹកកកខាងក្រៅ និងជម្រៅរបស់មហាសមុទ្រក្រោមដីរបស់ព្រះចន្ទមួយនេះ៕

May 31, 2023

ទិដ្ឋភាពដ៏គួរជាទីគយគន់នៃព្រឹលដ៏ស្រស់ស្អាត ដែលធ្លាក់ក្រាលពេញផ្ទៃសមុទ្រខ្សាច់ តាក្លាម៉ាកាន

ព្យុះព្រឹលមួយដ៏កម្រ បានបង្កើតឱ្យមានទិដ្ឋភាពដ៏ស្រស់ត្រកាល បីដូចជាផ្ទាំងគំនូររបស់កំពូលវិចិត្រករ នៅលើសមុទ្រខ្សាច់ធំបំផុតប្រចាំប្រទេសចិន ដែលស្ថិតក្នុង តំបន់ស្វយ័តស៊ីនជាំង។

ស្ថិតនៅកណ្ដាលអាងទន្លេ តារីម (Tarim) នៅ ស៊ីនជាំង តាក្លាម៉ាកាន (Taklamakan) គឺជាសមុទ្រខ្សាច់ធំបំផុតរបស់ ប្រទេសចិន និងជាសមុទ្រខ្សាច់ផ្លាស់ទីធំបំផុតលំដាប់ទីពីររបស់ពិភពលោក។

សមុទ្រខ្សាច់ តាក្លាម៉ាកាន មានទំហំរហូតដល់ ៣៣៧,០០០ គីឡូម៉ែត្រក្រឡា ក្នុងនោះ ប្រហែល ៨៥% នៃផ្ទៃដី ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយទីទួលខ្សាច់ផ្លាស់ទី ដែលមានកម្ពស់រាប់សិប ដល់រាប់រយម៉ែត្រ។

តាក្លាម៉ាកាន មានអាកាសធាតុក្ដៅ និងហួតហែងខ្លាំង។ ភ្លៀង និងព្រឹល កម្រកើតមាននៅទីនេះ។ ថ្មីៗនេះ មានព្រឹលធ្លាក់យ៉ាងក្រាសជាលើកទីពីរនៅលើសមុទ្រខ្សាច់នេះ រាប់ចាប់ពីឆ្នាំ ២០០។

ដោយសារតែស្ថិតនៅក្បែរតំបន់អាកាសធាតុត្រជាក់ដែលបកមកពីតំបន់ ស៊ីប៊េរី (Siberia) សីតុណ្ហភាពនៅ តាក្លាម៉ាកាន អាចចុះដល់ ២០ អង្សាសេក្រោមសូន្យនៅរដូវរងា ខណៈដែលរដូវក្ដៅ ឡើងដល់ជាង ៤០ អង្សាសេ។

យោងតាមរបាយការណ៍ពីតំបន់នេះ ព្រឹលបានផ្ដើមធ្លាក់មកលើសមុទ្រខ្សាច់ តាក្លាម៉ាកាន ចាប់ពីចុងខែវិច្ឆិកា ២០២១ នៅពេលចំហាយអាកាសធាតុត្រជាក់បក់មកដល់។

បើទោះជាមានភ្លៀងធ្លាក់ជាមធ្យមក្រោម ៤០ មម ប៉ុន្តែ សមុទ្រខ្សាច់ តាក្លាម៉ាកាន នៅតែមានកូនកោះមួយចំនួនដែលមានបឹងទឹកដ៏ស្រស់ស្អាត។ ទឹកនៅទីនេះ មានប្រភពពីភ្នំនានានៅក្បែរនោះ៕

December 8, 2021

ភ្នំភ្លើង Hawaii «ពាក់មួកព្រឹល» ពេលមើលពីលើមេឃ

រូបភាពយ៉ាងច្បាស់ដែលត្រូវបានថតដោយផ្កាយរណបកាលពីថ្ងៃទី 6 កុម្ភៈ បង្ហាញឱ្យឃើញនូវទិដ្ឋភាពព្រឹលសក្បុសកំពុងគ្របដណ្ដប់លើកំពូលភ្នំភ្លើងចំនួនពីរនៅលើកោះធំជាងគេរបស់ Hawaii នៃសហរដ្ឋអាមេរិក។

រូបភាពដែលថតដោយកាមេរ៉ា Operational Land Imager (OLI) នៅលើផ្កាយរណប Landsat-8 បានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់នូវទិដ្ឋភាពព្រឹលលើកំពូលភ្នំ Mauna Kea និង Mauna Loa និងមានទិដ្ឋភាពថ្មភ្នំភ្លើងព័ទ្ធជុំវិញ។ OLI គឺជាគម្រោងសហការរវាងទីភ្នាក់ងារអវកាសអាមេរិក NASA និងនាយកដ្ឋានស្រាវជ្រាវដីធ្លីអាមេរិក។ រូបថតនេះត្រូវបានចែករំលែកដោយស្ថានីយសង្កេតផែនដីរបស់ NASA។

ព្រឹលត្រូវបានគេសម្គាល់ឃើញថា មិនសូវកើតមាននៅតំបន់ត្រូពិកដូចជា Hawaii នេះទេ ប៉ុន្តែ ជាក់ស្ដែង ព្រឹលបានធ្លាក់នៅទីនេះយ៉ាងក្រាស់។ កំពូលភ្នំភ្លើង Mauna Kea កំពុងតែអសកម្ម ខណៈដែលកំពូលភ្នំភ្លើង Mauna Loa កំពុងធ្វើសកម្មភាពខ្លាំងក្លា និងទៀងទាត់នៅលើកម្ពស់ជាង 4,200 ម៉ែត្រ ធៀបនឹងផ្ទៃទឹកសមុទ្រ។ ភ្នំ Mauna Kea ខ្ពស់ជាង 38 ម៉ែត្រ ធៀបនឹង Mauna Loa និងតែងតែត្រូវគ្របដណ្ដប់ដោយព្រឹលស្ដើងៗយ៉ាងតិចមួយដងក្នុងមួយឆ្នាំ។

ឆ្នាំនេះ ដោយសារតែមានព្យុះខ្លាំង ទើបកំពូលភ្នំទាំងនេះមានព្រឹលដល់ទៅ 3 ដងក្នុងរយៈពេល 3 សប្ដាហ៍កន្លងទៅនេះ ដោយចាប់ផ្ដើមពីថ្ងៃទី 18 មករា។ ដោយឡែក ភ្នំភ្លើងអសកម្ម Haleakala ដែលមានកម្ពស់ 3,000 ម៉ែត្រ និងស្ថិតនៅលើកោះ Maui ក៏មានព្រឹលធ្លាក់យ៉ាងក្រាស់កាលពីថ្ងៃទី 3 ខែកុម្ភៈផងដែរ។

ព្រឹលធ្លាក់នៅលើកោះ Hawaii ក៏មានន័យថា រដ្ឋទាំងអស់របស់សហរដ្ឋអាមេរិក លើកលែងតែ Florida សុទ្ធតែមានព្រឹលធ្លាក់នៅក្នុងរដូវរងាឆ្នាំ 2021 នេះបើតាមគេហទំព័រ Weather Channel។ មូលហេតុនៃបាតុភូតនេះគឺដោយសារការប្ដូរទិសរបស់ខ្យល់ដែលកើតឡើងដោយសារព្យុះ Kona។

ការស្រាវជ្រាវកាលពីឆ្នាំ 2017 របស់មជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវប៉ាស៊ីហ្វិកអន្តរជាតិ (IPRC) នៃសាកលវិទ្យាល័យ Hawaii នៅ Manoa តាមរយៈទិន្នន័យពីផ្កាយរណប និងគំរូនៅលើកុំព្យូទ័រ បានព្យាករថា ព្រឹលធ្លាក់នៅលើភ្នំភ្លើងនឹងត្រូវថយចុះបន្តិចម្ដងៗនៅចុងសតវត្សរ៍ទី 21 ដោយសារតែការឡើងកម្ដៅផែនដី ក្រោមឥទ្ធិពលនៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ៕

ប្រភព៖ Live Science

February 15, 2021

Tag: ព្រឹល

«បើកបររថយន្តអគ្គិសនី​បី​ឆ្នាំ​នៅ​ជនបទ» ជាបទពិសោធន៍​របស់​អតីត​គ្រូបង្រៀន​ម្នាក់​​នៅ​អាម៉េរិក

អឺរ៉ុប​ខាង​ជើង​រង​អាកាសធាតុ​ត្រជាក់​បំផុត​មិន​ធ្លាប់​មាន​ក្នុង​រង្វង់​ច្រើន​ទសវត្សរ៍​មក​នេះ​

ភូមិ​ឋាន​ដាច់​ស្រយាល​ដល់​ថ្នាក់​អ្នក​ភូមិ​ត្រូវ​បើក​យន្តហោះ​ទៅ​ផ្សារ

ឱសថ​ដែល​អាច​ «កម្ចាត់​រាល់​ដុំ​គីស​» ទាំង​កាចទាំង​ស្លួត

ពពក​ចំហាយ​ទឹក​ជះ​​ចេញពី​ព្រះ​ចន្ទ​របស់​ភព​សៅរ៍ មាន​​ប្រវែង​ជាង 9,000 គីឡូម៉ែត្រ​

ភ្នំភ្លើង Hawaii «ពាក់មួក​ព្រឹល» ពេល​មើល​ពីលើ​មេឃ