Tag: សមុទ្រ

  • ហេតុអ្វីអាកាសធាតុកាន់តែក្ដៅឡើងៗ?

    ហេតុអ្វីអាកាសធាតុកាន់តែក្ដៅឡើងៗ?

    ក្នុង​រង្វង់​ 100​ឆ្នាំ​កន្លង​ទៅ​នេះ​ ការ​កើន​ឡើង​កម្ដៅ​របស់​ផែនដី​កាន់​តែ​បង្ហាញ​ច្បាស់​ឡើង​ៗ​ ធ្វើ​ឱ្យ​អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​មាន​ការ​ព្រួយបារម្ភ។ ក្នុង​អនាគត​ កម្ដៅ​ផែនដី​ក៏​នឹង​កើន​ឡើង​បន្ត​ទៀត​ ហើយ​បន្សល់​ទុក​នូវ​ផល​វិបាក​យ៉ាង​ធ្ងន់​ធ្ងរ​។ ដូច្នេះ​តើ​បាតុភូត​ផែនដី​ឡើង​កម្ដៅ​កើត​ឡើង​ដោយ​សារ​កត្តា​អ្វី​ខ្លះ​? ការ​ឡើង​កម្ដៅ​ផែនដី​​បង្ក​ផល​វិបាក​អ្វី​ខ្លះ​? តើ​មនុស្ស​ត្រូវ​ដោះ​ស្រាយ​បញ្ហា​នេះ​ដោយ​របៀប​ណា​?

    ​ផែនដី​ឡើង​កម្ដៅ​បណ្ដាល​មក​ពី​កត្តា​ពីរ​សំខាន់​ រួម​មាន​ កត្តា​ធម្មជាតិ និង​កត្តា​មនុស្ស​

    កត្តាធម្មជាតិ​

    • ការ​បញ្ចេញ​ឧស្ម័ន​មេតាន​ច្រើន​ហួស​ពី​ប៉ូល​ខាង​ជើង និង​បណ្ដា​តំបន់​ដែល​មាន​សំណើម​កម្រិត​ខ្ពស់​ កំពុង​រួម​ចំណែក​ធ្វើ​ឱ្យ​កម្ដៅ​ផែនដី​កើន​ឡើង​។ ឧស្ម័ន​មេតាន​គឺជា​ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់​មួយ​ប្រភេទ​ដែល​អាច​រក្សា​កម្ដៅ​​ក្នុង​បរិយាកាស​។
    • បាតុភូត​ភ្នំ​ភ្លើង​ផ្ទុះ​ បង្កើត​បាន​ជា​ធូលី​យ៉ាង​ច្រើន​ក៏​ជា​មួយ​ក្នុង​ចំណោម​មូលហេតុ​ដែល​នាំ​ឱ្យ​អាកាសធាតុ​ក្ដៅ​។
    • នៅពេល​សីតុណ្ហភាព​មធ្យម​របស់​ផែនដី​កើន​ឡើង​ ផ្ទាំង​ទឹក​កក​នៅ​ឯប៉ូល​ទាំង​ពីរ​របស់​ផែនដី​ក៏​ត្រូវ​រលាយ​ និង​​ធ្វើ​ឱ្យ​ស្រទាប់​ទឹកកក​កាបូន​ឌីអុកស៊ីត ​(CO2) ដែល​នៅ​ជ្រៅ​ក្រោម​ទឹកកក​ត្រូវ​លេច​ឡើង​ ហើយ​ក៏​សាយ​ភាយ​ទៅក្នុង​បរិយាកាស​​ផែនដី​ គ្រា​ដែល​ព្រៃ​ឈើ​លើ​ផែនដី​ដែល​មាន​តួនាទី​ស្រូប​យក​ឧស្ម័ន​នេះ​ក៏​ចេះ​តែ​ហិន​ហោច​ទៅ​ៗ​។ ពេល​នេះ បរិមាណ​កាបូន​ឌីអុកស៊ីត​បាន​កើន​ឡើង​ដល់​កម្រិត​ខ្ពស់​ខ្លាំង​ លើស​ពី​សមត្ថភាព​គ្រប់​គ្រង​របស់​ធម្មជាតិ​ ទើប​ផែនដី​ត្រូវ​ឡើង​កម្ដៅ​ជា​បន្ត​បន្ទាប់​។

    កត្តា​មនុស្ស​

    • មនុស្ស​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​ផែនដី​ឡើង​កម្ដៅ​បន្តិច​ម្ដង​ៗ​រហូត​ដល់​បច្ចុប្បន្ន តាម​រយៈ​ការ​បំភាយ​ឧស្ម័ន​ពី​សកម្មភាព​ផលិត​ ជីវភាព​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​ ទៅ​ក្នុង​បរិស្ថាន​ធម្មជាតិ​។
    • បច្ចុប្បន្ន បាតុភូត​ផែនដីឡើង​កម្ដៅ​ ភាគ​ច្រើន​គឺដោយ​សារ​មនុស្ស​។ សកម្មភាព​ដុត​ឥន្ធនៈ​ហ្វូស៊ីល​ ដែល​រួម​មាន​ ប្រេងសាំង ឬ​ធ្យូង​ថ្ម​ជា​ដើម​ ដែល​បង្កើត​ឱ្យ​មាន​ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់​ បាន​ និង​កំពុង​រក្សា​កម្ដៅ​នៅ​ក្នុង​បរិយាកាស​។

    ផលវិបាកដែល​កើត​ឡើង​ពី​បាតុភូត​ផែនដី​ឡើង​កម្ដៅ​

    បាតុភូត​កម្ដៅ​ផែនដី​កើន​ឡើង​ នឹង​នាំ​ឱ្យ​កើត​មាន​ផល​វិបាក​ជា​ច្រើន​រៀប​មិន​អស់​ ក្នុង​នោះ​មាន​ជា​អាទិ៍​ អាកាសធាតុ​ក្ដៅ​អូស​បន្លាយ​ពេល​យូរ​ជាង​មុន​ នាំ​ឱ្យ​មាន​គ្រោះ​រាំង​ស្ងួត ឆេះព្រៃ ព្យុះ​ធូលី និង​គ្រោះ​ទឹក​ជំនន់​ជា​ដើម​។

    បញ្ហា​ឡើង​កម្ដៅ​ផែនដី​ក៏​នឹង​ធ្វើ​ឱ្យ​ខ្យល់​អាកាស​ប្រែ​ជា​អាក្រក់​ជាង​មុន​ ដោយ​សារ​តែ​ស្រទាប់​អូហ្សូន​លើ​ដី​ក្រាស់​ជាង​មុន​ ព្រោះ​តែ​ផ្សែង​ពុល​កើន​ឡើង​។ ប្រការ​នេះ​នឹង​បណ្ដាល​ឱ្យ​មនុស្ស​ត្រូវ​ឈឺ​ច្រើន​ជាង​ធម្មតា​។

    អត្រា​ផុត​ពូជ​នៃ​សត្វ និង​រុក្ខជាតិ​ក៏​នឹង​កើន​ឡើង​ ព្រោះ​តែ​សម្រប​ខ្លួន​មិន​ទាន់​ពេល​ នៅពេល​ដី និង​សមុទ្រ​ត្រូវ​ឆ្លង​កាត់​ការ​ប្រែ​ប្រួល​ឆាប់រហ័ស​។

    កម្ដៅ​ផែនដី​កើន​ឡើង​ក៏​នឹង​ធ្វើ​ឱ្យ​ផ្ទាំង​ទឹក​កក​នៅ​តំបន់ប៉ូល​ត្រូវ​រលាយ​លឿន​ជាង​ធម្មតា​ បណ្ដាល​ឱ្យ​ទឹក​សមុទ្រ​កើន​ឡើង​ខ្ពស់​ គំរាម​កំហែង​ដល់​បណ្ដា​តំបន់ទំនាប​នៅ​លើ​ផែនដី​។

    ដំណោះស្រាយ​សម្រាប់​បាតុភូត​ផែនដី​ឡើង​កម្ដៅ​ រួម​មាន​

    • ការ​ស្ដារ និង​លើក​កម្ពស់​គុណភាព​ហេដ្ឋារចនា​សម្ព័ន្ធ​
    • ការ​កាត់​បន្ថយ​ការប្រើ​ប្រាស់ឥន្ធនៈ​ហ្វូស៊ីល
    • ការ​ពារ​ព្រៃ​ឈើ
    • កាត់​បន្ថយ​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ថង់​ប្លាស្ទិច
    • ការ​សន្សំសំចៃ​អគ្គិសនី និង​ទឹក
    • ការ​បរិភោគ​បន្លែ​ ផ្លែ​ឈើ​ឱ្យ​បានច្រើន​ជាង​មុន​
    • ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ប្រភព​ថាមបល​បៃ​តង ថាមពល​កកើត​ឡើង​វិញ
    • ការ​ប្រើ​​ប្រាស់​បច្ចេកវិទ្យា​ថ្មី​នៅ​ក្នុង​ការ​ការ​ពារ​ផែនដី​។
  • ដ្រូន​ក្លាយ​​សង្គ្រោះ​ជីវិត​មនុស្ស​នៅ​​លើ​ផ្ទៃ​ទឹក​

    ដ្រូន​ក្លាយ​​សង្គ្រោះ​ជីវិត​មនុស្ស​នៅ​​លើ​ផ្ទៃ​ទឹក​

    (ប្រទេស​ចិន) – ដ្រូន TY-3R អាច​ជួយ​ឱ្យ​មនុស្ស​ពេញ​វ័យ​ពីរ​នាក់​អណ្ដែត​លើ​ផ្ទៃ​ទឹក អាច​ភ្ជាប់​ទំនាក់​ទំនង​ក្នុង​រង្វង់​ 1.1 គីឡូម៉ែត្រ និង​ដំណើរ​ការ​បាន​ 10​ នាទី​​ បន្ទាប់​ពី​បញ្ចូល​ថាមពល​ថ្ម​មួយ​ពេញ​។

    ក្រុម​ហ៊ុន​ដ្រូន Didiok Makings របស់​ចិន បាន​អភិវឌ្ឍ​ «ពោង​ហោះ TY-3R» ដែល​ជា​ឧបករណ៍​មួយ​រួម​ផ្សំ​រវាង​ដ្រូន​ដែល​មាន​ស្លាប​បួន និង​ពោង​សង្គ្រោះ​ជីវិត​។ នៅ​ពេល​ក្រុម​អ្នក​សង្គ្រោះ​ស្ថិត​នៅ​លើ​ច្រាំង បាន​ឃើញ​ជន​រង​គ្រោះកំពុង​ស្ថិត​នៅ​លើ​សមុទ្រ ពួក​គេ​នឹងបញ្ជា​ឱ្យដ្រូន TY-3R ហោះ​ទៅ​កាន់​គោលដៅ រួច​ចុះ​ចត​លើ​ផ្ទៃ​ទឹក​ ក្លាយ​ជា​ពោង​សង្គ្រោះ​ជីវិត​។ ជនរង​គ្រោះ​អាច​ប្រើប្រាស់​ដ្រូន​នេះ​ជា​ពោង​ មុន​ពេល​ក្រុម​សង្គ្រោះ​មក​ដល់​។

    ដ្រូន​នេះ​បំពាក់​កាមេរ៉ា​ 720 ភិចសែល​ និង​ប្រព័ន្ធ​ GPS ដើម្បី​ជួយ​ឱ្យ​អ្នក​បញ្ជា​មើល​ឃើញ​ទិដ្ឋភាព​បាន​ច្បាស់​ និង​ងាយ​ស្រួល​ឱ្យ​ដ្រូន​ហោះមក​កាន់​កន្លែង​ដើម​ដោយ​ស្វ័យ​ប្រវត្ត។

    TY-3R អាច​ជួយ​ឱ្យ​មនុស្ស​ពេញ​វ័យ​ពីរ​នាក់​អណ្ដែត​លើ​ផ្ទៃ​ទឹក អាច​ភ្ជាប់​ទំនាក់​ទំនង​ក្នុង​រង្វង់​ 1.1 គីឡូម៉ែត្រ និង​​ហោះ​ក្នុង​ល្បឿន​ 47 គីឡូម៉ែត្រ​ក្នុង​មួយ​ម៉ោង​ ខណៈ​ដែល​អាច​​ដំណើរ​ការ​បាន​ 10​ នាទី​​ បន្ទាប់​ពី​បញ្ចូល​ថាមពល​ថ្ម​មួយ​ពេញ​។

    នេះ​មិន​មែនជា​ដ្រូន​សង្គ្រោះ​ជនរងគ្រោះ​លើ​សមុទ្រ​ដំបូង​គេ​នោះ​ទេ។ មុន​នោះ ដ្រូន Pars របស់​អាម៉េរិក Little Ripper របស់​អូស្ត្រាលី និង​ដ្រូន Auxdron របស់​អេស្ប៉ាញ ក៏​មាន​សមត្ថភាព​បែប​នេះ​ផងដែរ​។

  • ភ្នំ​ដែល​ក្អែរ​ចេញ​មាស​រាល់​ថ្ងៃ ប៉ុន្តែ​គ្មាន​នរណា​ចង់​រើស

    ភ្នំ​ដែល​ក្អែរ​ចេញ​មាស​រាល់​ថ្ងៃ ប៉ុន្តែ​គ្មាន​នរណា​ចង់​រើស

    ភ្នំ​ភ្លើង​មួយ​នេះ​ ផ្ទុះ​កម្អែរ​មាស​យ៉ាង​ច្រើន​សន្ធឹក​ជា​រៀង​រាល់​ថ្ងៃ​ ក៏ប៉ុន្តែពុំ​មាន​អ្នក​ណា​ហ៊ាន​ចូល​ទៅ​ក្បែរ​។

    Interesting Engineering ឱ្យ​ដឹង​ថា ក្រុម​អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​បាន​រក​ឃើញ​មាស​នៅ​ជុំវិញភ្នំ​ភ្លើង​មួយ​ដែល​មាន​ឈ្មោះ​ថា Erebus ស្ថិត​នៅ​ក្នុងទ្វីប​អង់តាកទិច លើ​ឆ្នេរ​សមុទ្រ​ភាគ​ខាង​ត្បូង​របស់​កោះ ross និង​មាន​កម្ពស់​ជិត 4000 ម៉ែត្រ​ ធៀប​នឹង​ទឹក​សមុទ្រ​។

    អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​រក​ឃើញ​ថា ភ្នំ​ភ្លើង​នេះ​ធ្វើ​សកម្មភាព​តាំង​ពី​យូរ​មក​ហើយ​ និង​ផ្ទុះ​កម្អែរ​មាស​ជារៀង​រាល់​ថ្ងៃ​។ Erebus ដែល​ចាប់​ផ្ដើម​ផ្ទុះតាំង​ពី​ឆ្នាំ 1972 និង​ស្ថិត​ក្នុង​ចំណោម​ភ្នំ​ភ្លើងសកម្ម​ចំនួន 138 នៅ​អង់តាកទិច គឺជា​មួយ​ក្នុង​ចំណោម​ភ្នំ​ភ្លើង​សកម្ម​ក្នុង​តំបន់​ដែលក្អែរ​ចេញ​មាស​ជា​រៀង​រាល់​ថ្ងៃ​។

    ទោះ​ជា​យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ មាស​ដែល​ភ្នំ​ភ្លើង​នេះ​បញ្ចេញ​មក​ក្រៅ មនុស្ស​ធម្មតា​មិន​អាច​ប្រមូល​យក​បាន​ឡើយ។ ព្រោះ​ថា មាស​ទាំង​នោះ​ត្រូវ​បាន​បញ្ចេញមក​ក្រៅ​ក្នុង​ទម្រង់​ធូលី​ និង​ហោះ​ទៅ​ឆ្ងាយ​ពី​ភ្នំ​។ ដូច្នេះ គ្រប់​គ្នា​ពិបាក​នឹង​ប្រមូល​យក​មាស​ទាំង​នោះ​។

  • រុក្ខជាតិ​ដែល​អាច​ប្រាប់អ្នក​​អំពី​កន្លែង​មាន​មាស

    រុក្ខជាតិ​ដែល​អាច​ប្រាប់អ្នក​​អំពី​កន្លែង​មាន​មាស

    អណ្ដូង​រ៉ែ​ជា​ច្រើន​ត្រូវ​បាន​រក​ឃើញ​ដោយ​សារ​រុក្ខជាតិ​មួយ​ប្រភេទ​ដែល​ដុះ​នៅ​លើ​សមុទ្រ​ខ្សាច់​ នោះ​គឺរុក្ខជាតិ​ឈ្មោះ Desert Trumpet ដែល​អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ​ហៅ​ថា Eriogonum inflatum។ រុក្ខជាតិ​នេះ​​តែង​តែ​ដុះ​នៅ​តំបន់​ដែល​សម្បូរ​រ៉ែ​ ក្នុង​នោះ ស្លឹក និង​មែក​របស់​ពួក​វា​អាច​ស្រូប​យក​មាស​។

    Desert Trumpet គឺជា​រុក្ខជាតិ​​ប្រភេទ​ស្មៅ​ដែល​មាន​កម្ពស់​រហូត​ដល់​មួយ​ម៉ែត្រ​ ​មាន​ពណ៌​បៃតង​ចាស់ ចំណែក​ផ្នែក​ខាង​លើ​មាន​សភាព​ប៉ោង​។ ផ្កាយ​របស់​វា​មាន​ពណ៌​លឿង និង​រីក​ជា​កញ្ចុំ​។ រុក្ខជាតិ​នេះ​ក៏​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ក្នុង​ការ​ព្យាបាល​ជំងឺច្រើន​មុខ​ រួម​មាន​ដូច​ជា ផ្ដាសាយ របួស​មាន​មេរោគ រាក​រូស ក្រពះ ឈឺ​សាច់​ដុំ និង​ជំងឺ​ស្វាយ​ជា​ដើម​។

    យោង​តាម​អ្នក​ស្រាវ​ជ្រាវ​អំពី​សមុទ្រ​ខ្សាច់ Desert Trumpet គឺជា​សញ្ញា​ដែល​បង្ហាញ​ថា មាន​មាស​នៅ​ក្បែរ​នោះ​។ ដោយ​សារ​តែ​សមត្ថភាព​ស្រូប​យក​សារធាតុ​មាស រុក្ខជាតិ​នេះ​អាច​រីក​លូត​លាស់​ខ្លាំង​នៅតំបន់​ដែល​សម្បូរ​រ៉ែ​មាស​។

    ដូច្នេះ​ហើយ បើ​សិន​អ្នក​កំពុង​ស្វែង​រក​មាស​នៅ​លើ​តំបន់​សមុទ្រ​ខ្សាច់ ឬ​វាល​ខ្សាច់​ធំ សូម​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​ទៅ​លើ​រុក្ខ​ជាតិ Desert Trumpet​។ ពួក​វា​អាច​នាំ​អ្នក​ទៅ​កាន់​កន្លែង​មាន​មាស ឬ​រ៉ែ​មាស​។

  • បែលហ្ស៊ិកស្ថាបនា​កោះ​ផលិត​អគ្គិសនី​បៃតង​ដំបូង​គេ​លើពិភពលោក

    បែលហ្ស៊ិកស្ថាបនា​កោះ​ផលិត​អគ្គិសនី​បៃតង​ដំបូង​គេ​លើពិភពលោក

    អាជ្ញាធរ​ប្រទេសបែលហ្ស៊ិក កំពុង​អនុវត្ត​គម្រោង​កោះ​ថាមពល​សិប្បនិម្មិត​ Princesse Elisabeth នៅ​លើ​សមុទ្រ​ខាង​ជើង (North Sea) ដែល​នឹង​រួម​ចំណែក​ក្នុង​ការ​កាត់​បន្ថយ​ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់​។

    ដំណាក់​កាល​ដំបូង​របស់​គម្រោង​ខាងលើ​ រួម​មាន ការ​ស្ថាបនា​ហេដ្ឋារចនា​សម្ព័ន្ធ​លើ​ដី​គោក​នៅ​ប្រទេស​ហូឡង់។ បន្ទាប់​មក ក្រុម​ហ៊ុន​អគ្គិសនី​របស់​បែលហ្ស៊ិក​នឹង​ដំឡើង​ប្រព័ន្ធ​ និង​ស្ថានីយ​អគ្គិសនី​ រួម​នឹង​ឧបករណ៍​ចាំបាច់​ ដើម្បី​បញ្ជូន​អគ្គិសនីផលិត​ដោយ​កម្លាំង​ខ្យល់​ 3.5 GW ពី​សមុទ្រ​មក​កាន់​ដី​គោក​។

    កោះ Princesse Elisabeth គ្រោង​នឹង​ក្លាយ​ជា​រោង​ចក្រ​អគ្គិសនី​ធំជាង​គេ​នៅ​ប្រទេស​បែលហ្ស៊ិក​ ដោយ​វា​នឹង​ផ្គត់​ផ្គង់​អគ្គិសនី​ច្រើន​ជាង​បី​ដង បើ​ធៀប​នឹង​រោង​ចក្រ​អគ្គិសនី​ថាមពល​នុយក្លេអែរ​។

    គម្រោង​នេះ​នឹង​ធ្វើ​ឱ្យ​មាន​ការ​ប្ដូរ​ផ្លាស់​នៅក្នុង​វិធី​ផលិត​ និង​ប្រើប្រាស់​អគ្គិសនី​ ព្រម​ទាំង​បញ្ជាក់​អំពី​ការ​សន្យា​របស់​ប្រទេស​បែលហ្ស៊ិក​ ចំពោះ​ថាមពល​កកើត​ឡើង​វិញ​។

  • ​ទឹក​ធ្លាក់​ក្នុង​ជ្រោះ​ធំជាង​គេ​លើ​ពិភពលោក ធ្លាក់​យឺត​ជាង​មនុស្ស​ដើរទៅ​ទៀត​​

    ​ទឹក​ធ្លាក់​ក្នុង​ជ្រោះ​ធំជាង​គេ​លើ​ពិភពលោក ធ្លាក់​យឺត​ជាង​មនុស្ស​ដើរទៅ​ទៀត​​

    ជ្រោះ​ទឹក​ធ្លាក់​មួយ​ស្ថិត​នៅ​ក្រោម​ឈូង​សមុទ្រ​ដាណឺម៉ាក មាន​កម្ពស់​រហូតដល់ 3,500 ម៉ែត្រ ខ្ពស់​ជាង Angel ដែល​ជា​​ជ្រោះទឹកធ្លាក់​ធំ​បំផុត​នៅលើ​ដី​គោក​ ដែល​ស្ថិត​ក្នុង​ប្រទេស​វ៉េណេស៊ុយអេឡា​។

    Angel គឺជាជ្រោះ​​​ទឹក​ធ្លាក់​ខ្ពស់​ជាង​គេ​លើដីគោក​ ដោយ​មាន​កម្ពស់​ 979 ម៉ែត្រ និងបាត​មាន​​ទទឹង​ប្រវែង 150 ម៉ែត្រ​ ប្រហាក់​ប្រហែល​នឹង​តួ Eiffel ចំនួន​បី​ដាក់​ត្រួត​លើគ្នា​។ ប៉ុន្តែ Angel មិន​មែនជា​ជ្រោះ​ទឹក​ធ្លាក់ដែល​ធំជាង​គេ​លើ​ពិភពលោក​។ ចំណាត់​ថ្នាក់​នេះ​បាន​ទៅ​លើ​ជ្រោះ​ទឹក​ធ្លាក់​នៅ​ឈូង​សមុទ្រ​ដាណឺម៉ាក ដោយ​មាន​ទឹក​ធ្លាក់​ចុះ​ក្រោម​ឈូង​សមុទ្រ​នៅ​ចន្លោះ​ ហ្គ្រោអង់ឡង់ (ហ្គ្រីនលែនដ៍ – Greenland) និង​អ៊ីស្លង់ ដែល​នេះ​មាន​ន័យ​ថា ជ្រោះ​ទឹក​ធ្លាក់​ធំ និងខ្ពស់​ជាង​គេ​លើ​ពិភពលោក​នេះ​ គឺ​ស្ថិត​ក្រោម​សមុទ្រ​។

    ក៏ប៉ុន្តែ បើ​ទោះ​ជា​ទឹក​នៅ​ឯជ្រោះ​ទឹក​ធ្លាក់​នេះ​​មាន​កម្ពស់​ជាង 3,500 ម៉ែត្រ​នេះ ប៉ុន្តែទឹក​ដែល​ហូរ​ច្រាល​មាន​កម្ពស់​​ប្រហែល​ 2,000 ម៉ែត្រប៉ុណ្ណោះ ហើយ​ធ្លាក់ក្នុង​ល្បឿ​ន​ប្រហែល​តែ 0.5 ម៉ែត្រ​/វិនាទី​​ យឺត​ជាង​​បើ​ធៀប​នឹង​ល្បឿន​នៃ​ការ​ដើរ​ដោយ​ថ្មើរ​ជើង និងយឺត​ជាង​ឆ្ងាយ​បើ​ធៀប​នឹង​ល្បឿន​ទឹក​ធ្លាក់​របស់ជ្រោះ Niagara (109 គីឡូម៉ែត្រ/ម៉ោង) ឬ​ 30.5 ម៉ែត្រ​/វិនាទី​។ មូលហេតុ​ដែល​ទឹក​ជ្រោះ​នេះ​ធ្លាក់​ក្នុង​ល្បឿន​មហា​យឺត​ដូច្នេះ​​ គឺ​ដោយ​សារ​វា​ស្ថិត​ក្រោម​ទឹក​សមុទ្រ​ និង​ធ្លាក់​ទៅ​ក្នុង​បឹង​ជ្រៅ​មួយ​ដែល​មាន​ទឹក​ត្រជាក់​ខ្លាំង​ និង​ខាប់​ព្រោះ​មាន​ជាតិ​អំបិល​កម្រិត​ខ្ពស់​។

    ជ្រោះ​ទឹក​ធ្លាក់​ធំ និង​ខ្ពស់ជាង​គេ​លើ​ពិភពលោក​នេះ​ មាន​ឈ្មោះ​ថា Denmark Strait Cataract​ ។

  • ន័រវែស សាងសង់នាវា​អ៊ីដ្រូសែន​ធំជាង​គេ​លើពិភពលោក

    ន័រវែស សាងសង់នាវា​អ៊ីដ្រូសែន​ធំជាង​គេ​លើពិភពលោក

    នាវា​គំរូ​ប្រវែង 117 ម៉ែត្រ អាច​ផ្ទុក​កៅអីចំនួន 120 ដោយ​ប្រើ​ប្រាស់​ថាមពល​អ៊ីដ្រូសែន​បៃតងយ៉ាង​តិច 85% នៃ​ការ​ធ្វើដំណើរ​នៅ​ប៉ូល​ខាង​ជើង​។

    ក្រុម​ហ៊ុន​ដឹក​ជញ្ជូន​ Torghatten Nord បាន​ចុះ​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​ជាមួយ​នឹង​​រោង​ចក្រ​សាងសង់​កប៉ាល់ Myklebust នៅប្រទេស​ន័រវែស ដើម្បី​សាងសង់​នាវា​ដែល​ដំណើរ​ការ​ដោយ​អ៊ីដ្រូសែន​ធំជាង​គេ​លើ​ពិភពលោក​។ នាវា​ដែល​អាច​ដឹក​មនុស្ស​បាន​ 120 នាក់​ ធ្វើ​សកម្មភាព​លើ​ផ្លូវ​ទឹក​ដែល​វែង​ជាង​គេ​បំផុត​នៅ​ប្រទេស​ន័រវែស​ ស្ថិត​ក្នុង​តំបន់​ឈូង​សមុទ្រ Vestfjordstrekninga ដែល​ស្ថិត​ក្នុងតំបន់​ប៉ូល​ខាង​ជើង​។

    តាម​ផែនការ​ នាវា​ប្រវែង 117 ម៉ែត្រ​នេះ ​នឹងត្រូវ​បាន​រោង​ចក្រ Myklebust សាងសង់​រួច​រាល់ និង​ប្រគល់​ជូន​ក្រុម​ហ៊ុន Torghatten Nord នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ 2026​។

    នាវា​នេះ​នឹង​ប្រើប្រាស់​អ៊ីដ្រូសែន​​យ៉ាង​តិច​បំផុត​ 85% នៅ​ក្នុង​ការ​ធ្វើ​ដំណើរ​របស់​ខ្លួន​ ហើយ​អាច​ធ្វើ​ដំណើរ​ក្នុង​ល្បឿន​ជា​មធ្យម 31.5 គីឡូម៉ែត្រ​ក្នុង​មួយ​ម៉ោង​។ ការ​ប្រើប្រាស់​អ៊ីដ្រូសែន​របស់​នាវា​ខាងលើ​ នឹង​ជួយ​កាត់​បន្ថយ​ឧស្ម័ន​កាបូន​ប្រហែល​ជាង 26,000 តោន​ជា​រៀង​រាល់​ឆ្នាំ​។

  • បច្ចេកវិទ្យា​បង្ក​ភ្លៀង​សិប្បនិម្មិត​របស់​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត

    បច្ចេកវិទ្យា​បង្ក​ភ្លៀង​សិប្បនិម្មិត​របស់​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត

    ភាគ​ច្រើន​នៃ​ផ្ទៃ​ដី​នៅ​ប្រទេស​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត គឺជា​សមុទ្រ​ខ្សាច់ និង​វាល​រហោឋាន​ដែល​មិន​មាន​មនុស្ស​រស់នៅ​។ ក្នុងនោះ​ក៏មាន​ Rub’ AI Khali ដែល​ជា​សមុទ្រ​ខ្សាច់​មាន​ផ្ទុក​ខ្សាច់​ច្រើន​ជាង​គេ​លើ​ពិភពលោក​ និង​សមុទ្រ​ខ្សាច់​ An-Nafud ជា​ទី​ដែល​មាន​ភ្នំ​ខ្សាច់​កម្ពស់​ជាង 30 ម៉ែត្រ ​រាប់​មិន​អស់​។

    ដោយ​សារ​តែ​មាន​ភូមិសាស្ត្រ​ដូច​ខាង​លើ ទើប​ប្រទេស​នៅ​អាស៊ី​ខាងលិច​មួយ​នេះ​ តែង​មាន​អាកាសធាតុ​ក្ដៅ​ខ្លាំង​។ សីតុណ្ហភាព​ជា​មធ្យម​នៅ​ក្នុង​រដូវ​ក្ដៅគឺ​ប្រហែល​ 45 អង្សាសេ ប៉ុន្តែ​ក៏​អាច​ឡើង​ដល់​ជាង 50 អង្សាសេ​​ផងដែរ​។

    ប្រទេស​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត កំពុង​តែ​ងាក​ទៅ​រក​បច្ចេក​វិទ្យា​បង្ក​ភ្លៀង​សិប្បនិម្មិត​ ក្នុង​បំណង​បង្កើន​បរិមាណ​ទឹក​ភ្លៀង​ឱ្យ​បាន​ច្រើន​ជាង​មុន​ចាប់​ពី 10 ទៅ 20%​។ បច្ចេកវិទ្យា​ដែល​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត​ប្រើប្រាស់​គឺ​ ការ​បណ្ដុះ​ពពក​បង្កភ្លៀង​សិប្បនិម្មិត​។

    ចាប់​តាំង​ពី​បង្ហាញ​វត្តមាន​ជា​លើក​ដំបូង​នៅ​សហរដ្ឋ​អាម៉េរិក​កាល​ពី​ឆ្នាំ 1946 ការ​បង្ក​ភ្លៀង​សិប្បនិម្មិត​គឺជា​បច្ចេកវិទ្យា​ដែល​ត្រូវ​បាន​អនុវត្ត​នៅ​តាម​ប្រទេស​ជា​ច្រើន​លើពិភពលោក​។ គិត​មក​ដល់​បច្ចុប្បន្ន មាន​ប្រទេស​ជាង 50 បាន​ និង​កំពុង​ប្រើ​ប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា​នេះ​។

    បណ្ដុះ​ពពក​គឺជា​បច្ចេកទេស​ដែល​គេ​ប្រើ​ប្រាស់​ធាតុ​គីមី​ ដែលមាន​ដូច​ជា​ភាគ​​ល្អិត​នៃ​​អ៊ីយ៉ូត​ប្រាក់​ជា​ដើម​​ បាញ់​ទៅ​លើ​ពពក​ ដើម្បី​បង្កើន​បរិមាណ​ទឹក​ភ្លៀង​ពី​ពពក​។ នៅ​ពេល​​ចូល​ទៅ​ដល់​ពពក ភាគ​ល្អិត​អ៊ីយ៉ូត​ប្រាក់​នឹង​ស្រូប​ទាញ​ភាគ​ល្អិត​របស់​ទឹក ​ឱ្យ​ប្រមូល​ផ្ដុំ​ជុំវិញ​វា។ បន្ទាប់​មក តំណក់​ទឹក​តូច​ៗ​នេះ​ក៏​ប៉ះ​គ្នា​ បង្កើត​បាន​ជា​តំណក់​ទឹក​ដែល​ធំ​ជាង​មុន​ រហូត​ដល់​ធ្លាក់​មក​ជា​ទឹក​ភ្លៀង​។

    បច្ចុប្បន្ន មាន​មធ្យោបាយ​ចំនួន​ពីរ​ដែល​ត្រូវ​បាន​ប្រើ​ប្រាស់​ច្រើន​ នៅ​ក្នុង​ការ​បណ្ដុះ​ពពក​ដើម្បី​បង្កើន​ទឹក​ភ្លៀង​។ ទីមួយ​ គឺ​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​យន្តហោះ​ធុន​ស្រាល​ដើម្បី​បាញ់​កាំជ្រួច​ភ្លើង​ដែល​មាន​ផ្ទុក​ភាគ​ល្អិត​សូដ្យូមក្លរួ ឬ​អ៊ីយ៉ូត​ប្រាក់ ចូល​ទៅក្នុង​ពពក​។ ទីពីរ​ គឺ​ការ​បាញ់​រ៉ុក្កែត​តូច​ៗ​ដែល​មាន​ផ្ទុក​ភាគ​ល្អិត​ ពី​ដី​ទៅ​កាន់​ពពក​។

    បើទោះ​ជា​បច្ចេក​ទេស​បង្ក​ភ្លៀង​សិប្បនិម្មិត​ តែង​តែ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ខ្ពស់ ប៉ុន្តែ​វា​ក៏​ត្រូវ​បាន​គេ​សង្ស័យ​ផងដែរ​។ ជាក់​ស្ដែង កាល​ពី​ដើម​សប្ដាហ៍​នេះ​ ភ្លៀង​ធំច្រើន​មេ​ដែល​ប្រហាក់​ប្រហែល​នឹង​បរិមាណ​ទឹក​ភ្លៀង​ពីរ​ឆ្នាំ​បូក​ចូល​គ្នា បាន​ធ្លាក់​ចុះ​លើ​ទីក្រុង​ឌូបៃ​របស់​ប្រទេស​អេមីរ៉ាត់​អារ៉ាប់រួម​ (UAE) នៅ​ក្នុង​មួយ​ថ្ងៃ​ បង្ក​ឱ្យ​មាន​ទឹក​ជំនន់​យ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ​។ នៅ​លើ​បណ្ដាញ​សង្គម គេ​ឃើញ​មាន​ការ​បញ្ចេញ​មតិ​ជា​ច្រើន​ដែល​ចោទ​ថា នេះ​គឺជា​លទ្ធផល​នៃ​ការ​បង្ក​ភ្លៀង​សិប្បនិម្មិត​។ ក៏ប៉ុន្តែ អ្នក​វិទ្យាសាស្ត្រ​ជា​ច្រើន​បាន​បដិសេធ​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​នេះ​៕

  • គម្រោង​ទីក្រុង​ប្រវែង 170 គីឡូម៉ែត្រ ត្រូវ​កាត់​បន្ថយ​មក​ខ្លី​បំផុត

    គម្រោង​ទីក្រុង​ប្រវែង 170 គីឡូម៉ែត្រ ត្រូវ​កាត់​បន្ថយ​មក​ខ្លី​បំផុត

    អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត នឹងកាត់​បន្ថយ​ប្រវែង​របស់គម្រោង​​ទីក្រុង 170 គីឡូម៉ែត្រ មក​នៅ​ត្រឹម​ 2.4 គីឡូម៉ែត្រ ដែល​អាច​ឱ្យ​មនុស្ស​រស់​នៅ​បាន​ 300,000 នាក់​។

    ក្រុម​មន្ត្រី​នៅ​ប្រទេស​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត កំពុង​តែ​កែ​សម្រួល​មហា​​គម្រោង​​ NEOM។ គម្រោង​អភិវឌ្ឍ​សមុទ្រ​ខ្សាច់​នេះ​ ដើរ​តួនាទី​សំខាន់​ក្នុង​ផែនការ​ដែល​ជួយ​ឱ្យ​ប្រទេស​នេះ​ កាត់បន្ថយ​ការ​ពឹង​ផ្អែក​ទៅ​លើ​អណ្ដូង​ប្រេង​។ ក៏ប៉ុន្ត យោង​តាម​ Interesting Engineering ចុះផ្សាយ​កាល​ពី​ថ្ងៃទី 11 មេសា ថវិកា​ឆ្នាំ 2024 របស់​គម្រោង​នេះ មិន​ទាន់​ត្រូវ​បាន​អនុម័តនៅ​ឡើយ។

    មហា​គម្រោង NEOM នឹង​រួម​មាន​ 10 តំបន់ ក្នុង​នោះក៏​មាន​ទាំង​ទីក្រុង​អណ្ដែត Oxagon និងតំបន់លំហែ​ Trojena។ ប៉ុន្តែ អ្វី​ដែល​ត្រូវ​បាន​រំលឹក​ច្រើន​ជាង​គេ​បំផុត នោះគឺ​ The Line ដែល​ជា​គម្រោង​ទីក្រុង​​ប្រវែង 170 គីឡូម៉ែត្រ​។

    The Line រួម​មាន អគារ​កប់ពពក​ចំនួន​ពីរ​ដែល​ស្ថិត​នៅ​ទន្ទឹម​គ្នា​ និង​មាន​កម្ពស់​ខ្ពស់​ជាង​អគារ Empire State Building ទៅ​ទៀត​។ ទីក្រុង​ទាំង​មូល​ដែល​មាន​ប្រវែង​ជិត​ 200 គីឡូម៉ែត្រ​នេះ នឹង​ស្ថិត​នៅ​កណ្ដាល​អគារ​ទាំង​ពីរ​នេះ​។

    តាម​គម្រោង ទីក្រុង​ The Line នឹង​អាច​ដាក់មនុស្ស​បាន​ 1.5 លាន​នាក់​។ ក៏ប៉ុន្តែ ប្រភព​ព័ត៌មាន​របស់ Bloomberg ឱ្យ​ដឹង​ថា គម្រោង​ទីក្រុង​នេះ​កំពុង​ត្រូវ​បាន​កាត់បន្ថយ​​ពី 170 គីឡូម៉ែត្រ ចុះ​មក​នៅ​ត្រឹម​ 2.4 គីឡូម៉ែត្រ​ នៅ​ពេល​ស្ថាបនា​ក្នុង​ឆ្នាំ 2030​។ ដូច្នេះ សមត្ថភាព​ផ្ទុក​របស់​ទីក្រុង​នេះ​ក៏​ថយ​មក​នៅ​ត្រឹម​ 300,000 នាក់​។

    ការ​ចំណាយ​ទៅលើ​មហា​គម្រោង NEOM គឺ​ប្រមាណ 1.5 លានលាន​ (1.5 ទ្រីលាន​) ដុល្លារ​អាម៉េរិក។ ថវិកា​សម្រាប់​ NEOM ភាគ​ច្រើន​បាន​មក​ពី​មូលនិធិវិនិយោគ​សាធារណៈ (PIF) ដែល​គ្រប់​គ្រង​ដោយ​រាជទាយាទ​របស់​អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត​។

    ការ​កាត់​បន្ថយ​ទំហំ​របស់​ The Line គឺ​បណ្ដាល​មក​ពី​ទុន​បម្រុង​ជា​សាច់​ប្រាក់​បាន​ថយ​ចុះ​មក​នៅ​ត្រឹម​ 15 ពាន់​លាន​ដុល្លារ​ គិត​ត្រឹម​ខែកញ្ញា​ ឆ្នាំ 2023​។

    ទោះជា​យ៉ាង​ណា​ក៏​ដោយ ក្រុម​អ្នក​គ្រប់​គ្រង​ឱ្យ​ដឹង​ថា ផ្នែក​ផ្សេង​ៗ​របស់​គម្រោង NEOM នៅ​តែ​បន្ត​ទៅ​តាម​ផែនការ​។

  • ព្រែកជីក​ហ្វូណនតេជោ «ល្អមើល​ផង ល្អហូបផង»

    ព្រែកជីក​ហ្វូណនតេជោ «ល្អមើល​ផង ល្អហូបផង»

    (ភ្នំ​ពេញ) – សម្ដេច​ធិបតី ហ៊ុន​ ម៉ាណែត បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា ប្រទេសយើងជាមហាអំណាច ពេលដែលមាន​សេដ្ឋកិច្ចខ្លាំង ដូច្នេះ​ព្រែកជីក (ហ្វូណនតេជោ) នេះ គឺបម្រើដល់ការបង្កើនសេដ្ឋកិច្ច និងជីវភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ។

    ប្រសាសន៍​របស់​សម្ដេច​ប្រមុខ​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ខាងលើ​នេះ ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ឡើងនា​​ព្រឹក​ថ្ងៃទី 11 ខែ​មេសា ឆ្នាំ 2024 ​នៅ​ក្នុង​ពិធី​សម្ពោធកសិដ្ឋាន​ចិញ្ចឹមគោយកទឹកដោះគិរីសួគ៌ ស្ថិតនៅ​ភូមិឱភាសាំង ឃុំកណ្តឹង ស្រុកបាទី ខេត្តតាកែវ។

    សម្ដេច​ធិបតី បាន​បញ្ជាក់​ថា ព្រែក​ជីកហ្វូណនតេជោ​ «ល្អមើល​ផង និង​ល្អ​ហូប​ផង» បន្ទាប់​ពី​មាន​មតិ​រិះគន់ខ្លះ​ចំពោះ​គម្រោង​ព្រែក​ជីក​នេះ​។ គម្រោង​នេះ​​នឹង​មិន​បង្ក​ផល​ប៉ះពាល់​ដល់​បរិស្ថាន ក៏​ដូច​ជា​​មិន​បង្ក​ការ​គំរាម​កំហែង​ដល់​ប្រទេស​ជិត​ខាង​។

    សូម​រំលឹក​ថា គម្រោង​ព្រែក​ជីក​ហ្វូណន​តេជោ ​មាន​ប្រវែង​ 180 ​គីឡូម៉ែត្រ ចាប់​ពី​ព្រែក​តាកែវ​នៃ​ទន្លេ​មេគង្គ​ ឆ្លង​កាត់​តាម​ព្រែក​តាឯក​នៃ​ទន្លៃ​បាសាក់ រួច​ចូល​តាម​ព្រែក​តាហ៊ីង​នៃ​ទន្លេ​បាសាក់ ស្រុក​កោះធំ​ និង​បន្ត​រហូត​ដល់​សមុទ្រ​ខេត្ត​កែប ដោយ​ឆ្លង​កាត់​ខេត្ត​ចំនួន​ 4 រួមមាន​ ខេត្ត​កណ្តាល​ ខេត្តតាកែវ​ ខេត្តកំពត​ និង​ខេត្តកែប​ ដែល​មាន​ប្រជាជន​សរុប​ប្រមាណ​ 1.6 ​លាន​នាក់​ រស់​នៅអម​សង​ខាង​ផ្លូវទឹក។

    យោង​តាម​ក្រសួង​សាធារណៈការនិង​ដឹក​ជញ្ជូន​ ​ការដ្ឋាន​សាង​សង់​ព្រែក​ជីក​ដែល​នឹង​ធ្វើ​ឡើង​ក្នុង​អំឡុង​ត្រីមាស​ទី​ 4 នៃ​ឆ្នាំ​ 2024 ខាង​មុខ​នេះ មានតម្លៃ​ប្រមាណ ​1,700 ​លាន​ដុល្លារ​អាម៉េរិក ហើយ​នឹង​ត្រូវ​ចំណាយ​ពេល​ 4 ឆ្នាំ​ ក្នុង​ការ​ស្ថាបនា។ គម្រោង​នេះ​​គឺជា​ផ្នែក​មួយ​នៃ​គម្រោង​ក្រវាត់​ផ្លូវ​ពាណិជ្ជកម្ម (Belt and Road Initiative ឬBRI) របស់​រដ្ឋាភិបាល​ចិន​៕