ខែទី 9
លក្ខណៈរបស់កូនតូច
កូនច្រើនតែគេងនៅពេលព្រឹក និងអំឡុងពេលរសៀល ក្នុងមួយពេលៗប្រមាណជា 1 – 2.5 ម៉ោង តែក្មេងខ្លះអាចមិនគេងនៅពេលព្រឹកក៏មាន។ ក្មេងដែលភ្ញាក់នៅពេលកណ្ដាលយប់ហើយ នឹងពិបាកគេងលក់ទៅវិញ ហើយក្មេងដែលកំពុងបៅទឹកដោះគោស្រាប់ហើយ លុះដល់វ័យនេះ មានតិចនាក់ណាស់ដែលនៅតែមឹមទឹកដោះគោនៅពេលយប់នោះ តែបើសិនជាភ្ញាក់យំរំខាននៅពេលកណ្ដាលយប់ ពេលឱ្យបៅទឹកដោះគោហើយ ក៏នឹងគេងលក់ទៅវិញយ៉ាងងាយស្រួល ដូច្នេះអ្នកម្ដាយអាចឱ្យមឹមទឹកដោះគោពេលយប់តទៅទៀតខ្លះៗក៏បាន។
ចំណែករឿងការបន្ទោបង់របស់កូនវិញនោះ នៅពេលកូនបានទទួលអាហារបន្ថែមច្រើនឡើង លាមកនឹងមានក្លិនកាន់តែស្អុយឡើង ឯពណ៌ក៏ប្រែប្រួលដែរ។ កូននឹងជុះមួយថ្ងៃ 1 – 2ដង ឬ2ថ្ងៃមួយដង សម្រាប់នោមវិញ នៅតែនោមប្រមាណមួយថ្ងៃ 10 ដងដដែល។ ចំនួនដងដែលនោមនៅពេលកណ្ដាលយប់នឹងខុសប្លែកពីគ្នា ក្មេងដែលញ៉ាំតិច នឹងនោមតិចដែរ ក្មេងខ្លះថែមទាំងមិននោមផងរហូតដល់ព្រឹក។ ក្មេងដែលញ៉ាំទឹកដោះគោ 1ដបមុនគេង ច្រើនតែនោមនៅពេលកណ្ដាលយប់ប្រហែល 1 – 2ដង និងក្មេងណាដែលគេងសើមខ្លួន នឹងភ្ញាក់ឡើងយំរំខាន តែពេលផ្លាស់ខោអាវ ឬកន្ទបឱ្យហើយ ក៏នៅតែមិនព្រមគេងលក់ទៅវិញនោះ អ្នកម្ដាយអាចបង្ខិតពេលឱ្យបៅទឹកដោះគោឱ្យឆាប់ជាងមុនបន្តិចក៏បាន និងមុនពេលដែលអ្នកម្ដាយចូលគេង គួរចាប់លើកកូនមកឱ្យនោមចេញបានម្ដង ក៏ជួយកាត់បន្ថយការភ្ញាក់យំរំខាននៅពេលកណ្ដាលយប់បានដែរ។
ល្មមឱ្យឈប់បៀបបាយបានហើយ
កាលពីអាយុមិនលើស 8ខែ កូននឹងចាប់ផ្ដើមលែងចូលចិត្តអាហារម៉ដ្ឋៗខ្ទេចៗហើយ ច្រើនតែចូលចិត្តញ៉ាំរបស់ដែលត្រូវទំពាដូចជា ផ្លែឈើត្រូវហាន់ចែកជាបំណែកតូចៗ ដូចជា ផ្លែត្របែក ជម្ពូ ប៉ោម ស្វាយ និងឱ្យកាន់ខាំញ៉ាំខ្លួនឯង។ វ័យនេះមិនសូវនៅស្ងៀមទេ បើឱ្យអង្គុយនៅលើកម្រាលឥដ្ឋ ប្រហែលជាត្រូវរត់ដេញតាមបញ្ចុកអាហារហើយ ដូច្នេះគួរឱ្យអង្គុយនៅក្នុងតុបាយសម្រាប់កុមារ ឬក្នុងកៅអីហាត់ដើរ ចំណែកការបញ្ចុកឱ្យញ៉ាំបាយវិញ អាស្រ័យលើទម្លាប់ និងនិស្ស័យរបស់ក្មេង ក្មេងខ្លះចូលចិត្តញ៉ាំយឺតៗ ក្មេងខ្លះញ៉ាំលឿន តែបើសិនជាញ៉ាំយឺតជ្រុលពេក ដូចជាទម្រាំតែញ៉ាំអស់បបរមួយកូនចាន ត្រូវខាតពេលបញ្ចុកដល់ទៅជិតមួយម៉ោងនោះ បញ្ជាក់ថា កូនតូចមិនចូលចិត្តអាហារនោះទេ នឹងបៀមក្នុងមាត់មិនព្រមលេប ព្រោះតែមានអារម្មណ៍ថាមិនឆ្ងាញ់ ដូច្នេះអ្នកម្ដាយមិនចាំបាច់ខាតពេលបញ្ចុកទៀតទេ គួរឱ្យកូនញ៉ាំអ្វីផ្សេងវិញប្រសើរជាង។
ជាក្មេងដែលរើសច្រើន
កូនក្នុងវ័យនេះ អ្នកម្ដាយនឹងមើលឃើញបានកាន់តែច្បាស់ឡើងហើយថា កូនចូលចិត្តញ៉ាំអ្វី? ក្មេងខ្លះមិនចូលចិត្តញ៉ាំបន្លែ អ្នកម្ដាយក៏គួរឱ្យញ៉ាំរួមជាមួយរបស់ដទៃទៀត ដូចជា ចិញ្ច្រាំបន្លែដាក់លាយនៅក្នុងបបរ ដាក់លាយនៅក្នុងស៊ុតក្រឡុកចៀន ជាដើម ឬបើមិនចូលចិត្តញ៉ាំបន្លែប្រភេទណាមួយ ក៏ប្ដូរទៅញ៉ាំបន្លែប្រភេទផ្សេងទៀត។ បើមិនចូលចិត្តញ៉ាំបន្លែសោះ ក៏ឱ្យញ៉ាំផ្លែឈើជំនួសវិញក៏បាន បើកូនតូចនៅតែញ៉ាំបបរ នំប៉័ង ឬទឹកដោះគោបានដដែលនោះ។ ទោះជាមិនសូវញ៉ាំ និងរើសច្រើនក្ដី ក៏មិនធ្វើឱ្យកូនខ្វះសារធាតុអាហារដែរ បើកូនមិនចូលចិត្តញ៉ាំស៊ុត ក៏ឱ្យញ៉ាំសាច់មាន់ជំនួសវិញ បើមិនចូលចិត្តញ៉ាំទាំងស៊ុត និងសាច់មាន់ ក៏ឱ្យញ៉ាំសាច់ត្រីជំនួសវិញ។ កូនដែលរើសអាហារ ច្រើនតែឆាប់ដឹងរសជាតិ បើប្រាកដក្នុងចិត្តថា កូនមិនបានញ៉ាំបានតិចរហូតដល់ថ្នាក់ខ្វះសារធាតុអាហារទេនោះ ក៏មិនគួរបង្ខំខ្លាំងពេកដែរ។
អាការដែលអាចកើតឡើង
– ប្រយ័ត្នហើមសួត
នៅពេលកូនមានអាការគ្រុនក្ដៅខ្លាំង នឹងពិបាកដកដង្ហើម ពេលក្អកច្រើនតែឈឺចាប់ តែបច្ចុប្បន្នកុមារលែងមានគ្រោះថ្នាក់ដោយសារជំងឺនេះហើយ បើបណ្ដាលមកពីមេរោគវីរុសនឹងច្រើនតែជាទៅវិញដោយឯកឯង ហើយគ្រូពេទ្យនឹងឱ្យញ៉ាំថ្នាំបដិបក្ខប្រាណ(Antibiotic)។ បើកូននៅញ៉ាំអាហារបាន ក៏ឱ្យញ៉ាំអាហារបន្ថែមតទៅទៀត ញ៉ាំទឹកផ្លែឈើស្រស់ឱ្យបានច្រើន បើក្អក ចូរលើកពឱ្យទ្រោបលើស្មា ហើយទះអង្អែលខ្នងថ្នមៗ នឹងជួយឱ្យស្លេស្មធ្លាក់ចេញមកស្រួលជាងដាក់ឱ្យគេងរាមនៅលើគ្រែ។ តែបើសិនជាកើតអាការគ្រុនក្ដៅខ្លាំងយូរថ្ងៃ និងហើមសួតដែលបណ្ដាលមកពីឆ្លងមេរោគផ្ដាសាយពីមនុស្សធំ ត្រូវតែនាំទៅមន្ទីរពេទ្យ។
វិវឌ្ឍនាការរបស់កូន
. រាងកាយ
. ក្មេងខ្លះអាចវារឡើងកាំជណ្ដើរបានហើយ។
. ពេលវារ ដៃម្ខាងអាចកាន់របស់លេងបានទៀតផង។
. ក្មេងខ្លះអាចអង្គុយចុះពីឥរិយាបថឈរដោយខ្លួនឯងបានហើយ។
. ចេះអង្គុយមួយកន្លែងបានយូរហើយ។
. ចូលចិត្តទះដៃ យករបស់លេងគោះគ្នា និងបោះរបស់លេងទៅលើឥដ្ឋជាដើម។
. ចូលចិត្តយកម្រាមដៃលូកចូលរន្ធផ្សេងៗ(ចំណុចនេះ ឪពុកម្ដាយត្រូវប្រយ័ត្ន ព្រោះកូនតូចអាចលូកចូលរន្ធព្រីភ្លើង)។
សង្គមជុំវិញខ្លួន
. ក្មេងខ្លះចេះនិយាយពាក្យដែលមានអត្ថន័យបានហើយ ដូចជា ម៉ស់ ញ៉ាំៗ និងចូលចិត្តនិយាយដដែល។
. ចេះធ្វើតាមបញ្ជាស្រួលៗបានហើយ ដូចជា ឱ្យទៅយករបស់លេង ជាដើម។
. ខ្លាចមនុស្សដែលមិនធ្លាប់ស្គាល់មុខ និងពេលឃើញក្មេងដទៃយំ អាចនឹងយំតាម។
. ចេះរើសរបស់លេងដែលខ្លួនឯងចូលចិត្តបានហើយ។
. ចំណាំហ្គេមដែលខ្លួនឯងធ្លាប់លេងបានហើយ។
ឧស្សាហ៍លេងជាមួយកូនផង
. បង្ហាត់ឱ្យកូនឈរ ៈ ការបង្ហាត់ឱ្យចេះឈរ ឬឈានជើងដើរនេះ កូនអាចយកដៃចាប់ដៃម្ដាយ ឬម្ដាយជួយចាប់លើកឱ្យកូនឈានជើងដើរទៅខាងមុខ ក្នុងមួយថ្ងៃឱ្យបានមួយដង ឬ2ដង ម្ដងៗមិនគួរមិនលើស 5 នាទី។ ពេលបង្ហាត់គួរបង្ហាត់នៅខាងក្រៅផ្ទះក្នុងអំឡុងពេលដែលធាតុអាកាសល្អត្រជាក់ស្រួល។ ឪពុកម្ដាយគួរតែសប្បាយរីករាយជាមួយនឹងការបង្ហាត់នេះ បើកូនល្មមអាចឈរដោយខ្លួនឯងបាន ចូរស្រែកលើកទឹកចិត្តកូនថា “ឈានជើងដើរកូន! ឈានជើងដើរកូន!” កូននឹងបានសប្បាយ មានកម្លាំងចិត្ត ដែលទោះជាដួល ក៏នឹងព្យាយាមក្រោកឡើងវិញបានដែរ៕
-នៅប្រទេសសិង្ហបុរី (Singapore) ប្រជាជនត្រូវបានហាមមិនឱ្យផឹកស្រាបៀរនៅកន្លែងសាធារណៈ ចាប់ពីម៉ោង22:30នាទី ដល់ម៉ោង 7ព្រឹក ជារៀងរាល់ថ្ងៃ។ ហាងលក់រាយទាំងឡាយក៏មិនត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យលក់ស្រាបៀរឱ្យភ្ញៀវដែលចង់ទិញយកទៅក្រៅ ក្នុងអំឡុងម៉ោងនេះដែរ។ បើសិនរំលោភលើការហាមប្រាមនេះ អ្នកលក់នឹងត្រូវរដ្ឋពិន័យឱ្យបង់ប្រាក់1,000ដុល្លារសិង្ហបុរី (ប្រហែល742ដុល្លារអាមេរិក)។ ចំពោះអ្នកដែលល្មើសបំពានច្បាប់នេះជាលើកទី2 នឹងត្រូវជាប់ពន្ធនាគារ 3ខែ និងពិន័យជាប្រាក់ 2,000ដុល្លារសិង្ហបុរី (ប្រហែល 1480ដុល្លារអាមេរិក)។
-ចំណែកនៅប្រទេសឥណ្ឌាវិញ មានរដ្ឋមួយចំនួន ក៏មានច្បាប់តឹងតែងផងដែរទាក់ទិននឹងការជួញដូរ និងប្រើប្រាស់គ្រឿងស្រវឹងនេះ។ នៅតំបន់ Gujarat អ្នកទេសចរដែលចង់ផឹកស្រាឱ្យស្របតាមច្បាប់ ដាច់ខាតគឺត្រូវទិញអាជ្ញាប័ណ្ណ (លិខិតអនុញ្ញាត) ដែលមានអាយុកាល 30ថ្ងៃ។ អាជ្ញាប័ណ្ណនេះ មានលក់នៅតាមសណ្ឋាគារ ឬព្រលានយន្តហោះ។ នៅឯរដ្ឋ Manipur និងរដ្ឋ Nagaland ក្នុងប្រជុំកោះ Lakshadweep (លើកលែងតែតំបន់លម្ហែកាយលើកោះ Bangaram) ស្រាបៀរទាំងឡាយត្រូវបានហាមជួញដូរទាំងស្រុង។
-ជាប្រទេសកាន់សាសនាមូស្លីម ប៊្រុយណេក៏មានការហាមមិនឱ្យផឹកគ្រឿងស្រវឹងនៅទីសាធារណៈដែរ។ ភ្ញៀវទេសចរបរទេសដែលមកកម្សាន្តនៅប្រទេសនេះ ត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យយកស្រាខ្លាំង 2ដង និងស្រាបៀរ 12កំប៉ុងតាមខ្លួន ហើយត្រូវរាយការណ៍ជូនអាជ្ញាធររៀងរាល់ 48ម៉ោង ប៉ុន្តែការផឹកស៊ី គឺត្រូវតែធ្វើឡើងនៅទីកំបាំង។
-នៅប្រទេសអារ៉ាប់រួម ឬអារ៉ាប់ អេមីរ៉េត បើទោះជាគេឃើញមានស្រាបៀរច្រើននៅក្នុងសណ្ឋាគារ ភោជនីយដ្ឋាន និងផ្សារទំនើបមែន ប៉ុន្តែការផឹកគ្រឿងស្រវឹងទាំងនោះនៅក្នុងទីសាធារណៈ ក៏នៅតែជារឿងខុសច្បាប់ដែរ។ នៅក្នុងរាជាណាចក្រ Sharjah (រាជាណាចក្រមួយក្នុងទឹកដីអារ៉ាប់រួម) គ្រឿងស្រវឹងត្រូវបានហាមលក់ដូរ និងផឹកទាំងស្រុង។
-ឯប្រជុំកោះ Maldives ដែលល្បីឈ្មោះថា មានឆ្នេរសមុទ្រដ៏ស្រស់ស្អាត រួមទាំងមានភ្ញៀវទេសចរលំដាប់អ្នកមានទៅកម្សាន្តច្រើននោះ ក៏ហាមអ្នកស្រុកប្រើប្រាស់គ្រឿងស្រវឹងដែរ។ ទេសចរបរទេសដែលទៅកាន់ទីនោះ អាចប្រើប្រាស់គ្រឿងស្រវឹងបានតែនៅក្នុងសណ្ឋាគារ និងរមណីយដ្ឋានដែលមានអាជ្ញាប័ណ្ណធ្វើជំនួញស្របច្បាប់តែប៉ុណ្ណោះ។
-ចាប់តាំងពីអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រី Zulfikar Ali Bhutto ចូលកាន់អំណាច ការប្រើប្រាស់ស្រាបៀរ ត្រូវបានហាមទាំងស្រុងនៅប្រទេសប៉ាគិស្ថាន។ សូម្បីតែក្រោយព្រឹត្តិការណ៍រដ្ឋប្រហារក្នុងឆ្នាំ1977 ច្បាប់នេះក៏នៅតែមានសុពលភាពដដែល។ ភ្ញៀវទេសចរបរទេសដែលមិនកាន់សាសនាមូស្លីម អាចទិញស្រាបៀរនៅឯសណ្ឋាគារផ្កាយ4 ឬផ្កាយ5បាន។
-នៅក្នុងប្រទេសមួយចំនួន ដូចជាប្រទេសថៃ ហ្វីលីពីន ឬវ៉េណេហ្ស៊ូអេឡា ជាដើម ការហាមប្រាមប្រើគ្រឿងស្រវឹង មានសភាពធូរស្រាលបន្តិច ប៉ុន្តែក្នុងអំឡុងពេលបោះឆ្នោត ឬព្រឹត្តិការណ៍សំខាន់ៗមួយចំនួន ការផឹកគ្រឿងស្រវឹងត្រូវបានរឹតត្បិត។ រីឯប្រទេសហ្វីលីពីនវិញ ការជួញដូរគ្រឿងស្រវឹងត្រូវបានហាមក្នុងរយៈពេល 2ថ្ងៃ មុនថ្ងៃបោះឆ្នោត។ វេណេហ្ស៊ូអេឡា ហាមលក់គ្រឿងស្រវឹងក្នុងអំឡុង 21ម៉ោងមុនបោះឆ្នោត៕