Skip to content

តារាវិទូ​រកឃើញ​ករណី​បន្ទុះ​ផ្កាយ​មួយ​ ​ជះ​ពន្លឺ​ដ៏​មហិមា​ មាន​ចម្ងាយ​​3.6​ពាន់​លាន​ឆ្នាំ​ពន្លឺ​ពី​ផែន​ដី​

ក្រុម​តារាវិទូ​បាន​សង្កេត​ទៅ​លើ​​ករណី​បន្ទុះ​ផ្កាយ​ (supernova) មួយ​ដ៏អស្ចារ្យ​ ដែល​វា​ប្រហែល​ជា​កើត​ឡើង​នៅ​ពេល​ផ្កាយ​2ដួង​ប៉ះទង្គិច​គ្នា​ នាំ​ឱ្យ​បញ្ចេញ​ពន្លឺ​ខ្លាំង​ជាង​5ដង​ធៀប​នឹង​ពន្លឺ​នៃ​ការ​បន្ទុះ​​ផ្កាយ​ធម្មតា​។

ការ​ផ្ទុះ​របស់​ផ្កាយ​ “យក្ស” មួយ​ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​ហៅ​ថា SN2016aps កើត​ឡើង​នៅ​ក្នុង​កាឡាក់​ស៊ី​មួយ​ដែល​មាន​ចម្ងាយ​ពី​ផែន​ដី​ប្រមាណជា​3.6​ពាន់​លាន​ឆ្នាំ​ពន្លឺ​ គឺជា​​បន្ទុះ​ផ្កាយ​ដែល​ជះ​ពន្លឺ​ខ្លាំង​បំផុត​មិន​ធ្លាប់​មាន​ពី​មុន​មក​។ នេះ​បើ​តាម​លទ្ធ​ផល​នៃការ​សង្កេត​របស់​ក្រុម​តារាវិទូ​​ដឹក​នាំ​ដោយ​ Matt Nicholl ដែល​ត្រូវ​បាន​ចុះ​ផ្សាយ​នៅ​លើ​ទស្សនាវដ្ដី​ Nature Astronomy កាល​ពី​ថ្ងៃទី​13​មេសា​។

Matt Nicholl ​មក​ពី​សាកល​វិទ្យា​ Birmingham ប្រទេស​អង់គ្លេស​ និង​ជា​ប្រធាន​ក្រុម​តារាវិទូ​ដែល​បាន​សង្កេត​លើ​​បន្ទុះ​ផ្កាយ​មួយ​នេះ​ បាន​ឱ្យ​ដឹង​ថា “ករណី​ផ្ទុះផ្កាយ​ជាធម្មតា​ វិទ្យុ​សកម្ម​កើត​ឡើង​មិន​ដល់​1%​នោះ​ទេ បើ​ធៀប​ទៅ​នឹង​ថាម​ពល​សរុប​។ ក៏ប៉ុន្តែ ចំពោះ SN2016aps យើង​បាន​សង្កេត​ឃើញ​ថា វា​បញ្ចេញសារ​ធាតុ​​វិទ្យុសកម្ម​ច្រើន​ជាង​5ដង​ ធៀប​នឹង​ថាម​ពល​សរុប​នៃ​ការបន្ទុះ​ផ្កាយ​ធម្មតា​។ នេះ​គឺ​ជា​ពន្លឺ​ខ្លាំង​បំផុត​ដែល​យើង​មិន​ធ្លាប់​បាន​ឃើញ​ពី​មុន​មក​”។

កែវ​យឹតនៅ​លើ​ដី​​ ឈ្មោះ Pan-STARRS
កែវ​យឹត Pan-STARRS ស្ថិត​នៅ​លើ​កំពូល​ភ្នំ លើ​កោះ​ Hawaii

ភាព​ចម្លែក​របស់​ SN2016aps ត្រូវ​បាន​ក្រុម​តារាវិទូ​​យល់​​ថា វា​ជា​ការ​ផ្ទុះ​ផ្កាយ​​ប្រភេទ​ PPI (pulsational pair-instability) ដែល​ក្នុង​នោះ​មាន​ផ្កាយធំៗ​​2​បាន​ប៉ះទង្គិច​គ្នា​ នៅ​មុន​ពេល​ពួក​វា​បាន​ផ្ទុះ​ ក្លាយ​ជា​ supernova។

SN2016aps ត្រូវ​បាន​រកឃើញ​កាល​ពី​ឆ្នាំ​2016 ដោយ​កែវ​យឹតនៅ​លើ​ដី​​ ឈ្មោះ Pan-STARRS (Panoramic Survey Telescope and Rapid Response System) ស្ថិត​នៅ​លើ​កោះ​ Hawaii សហរដ្ឋ​អាមេរិក​។ ក្រុម​តារា​វិទូ​ខាង​លើ​បាន​តាម​សង្កេត​ករណី​ផ្ទុះ​ផ្កាយ​នេះ​អស់​រយៈ​ពេល​2​ឆ្នាំ​មក​ហើយ ដោយ​ប្រើ​កែវ​យឹត​​អវកាស​ Hubble របស់​ NASA រួម​នឹង​ឧបករណ៍​ជា​ច្រើន​ផ្សេង​ទៀត​​នៅ​លើ​ដី​៕

ប្រភព៖ សារ​ព័ត៌មាន​បរទេស

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *