Category: សង្គម និងសេដ្ឋកិច្ច

តាមរបាយការណ៍ស្រាវជ្រាវរបស់ NEDSPICE បង្ហាញថា ផលិតផលម្រេចឆ្នាំ 2017 នៅទូទាំងពិភពលោកមានប្រហែល 523,000តោន កើនជាងឆ្នាំ 2016 ប្រហែល 20% ដោយសារមានកំណើននៅវៀតណាម ឥណ្ឌូនេស៊ី ប្រេស៊ីល និងកម្ពុជាយើងផងដែរ ដែលចំនួននេះបានកើនឡើងពី 11,200តោន ដល់ 20,000តោន ត្រូវជា 4% នៃផលិតផលសរុបលើពិភពលោក។

របាយការណ៏ខាងលើបានលើកឡើងថា សម្រាប់ប្រទេសវៀតណាមវិញផលិតម្រេចបានដល់ទៅ 40% នៃផលិតផលសរុបពិភពលោកដែលជាចំនួនមួយច្រើនជាងគេ។ ក្រៅពីនោះគឺឥណ្ឌូនេស៊ី ឥណ្ឌា និង ប្រេស៊ីល ផលិតបានប្រហាក់ប្រហែលគ្នា គឺប្រហែល 60,000 ទៅ 70,000តោនក្នុងមួយឆ្នាំ។

លោក ចាន់ សុផល អ្នកវិភាគសេដ្ឋកិច្ចឯករាជ្យបានឱ្យដឹងថា តម្លៃម្រេចបានធ្លាក់ពី 8,000ដុល្លារក្នុងមួយតោន មកនៅត្រឹម 4,000ដុល្លារក្នុងមួយតោន ដែលជាតម្លៃធ្លាក់ចុះជាមធ្យមក្នុងឆ្នាំនេះ។ លោកថា តម្លៃម្រេចរបស់កម្ពុជាត្រូវបានកំណត់ថ្លៃពីឈ្មួញវៀតណាមដោយម្រេចខ្មែរមិនតិចជាង 70% ទេ ត្រូវបានទិញដោយឈ្មួញកណ្ដាលយកទៅលក់នៅប្រទេសវៀតណាម។

លោកថា ប្រសិនបើមានអ្នកវិនិយោគទុនក្នុងប្រទេសនាំចេញផ្ទាល់ទៅប្រទេសផ្សេងៗ ដូចជាការវិនិយោគនៅក្នុងវិស័យស្រូវអង្ករដែរនោះ គឺជាការល្អប្រសើរណាស់ បើយកផលិតផល 30,000តោន ក្នុងឆ្នាំខាងមុខគុណនឹងតម្លៃប្រហែល 4,000ដុល្លារក្នុងមួយតោននោះ នឹងបានប្រាក់ប្រមាណជា 120,000,000ដុល្លារ ដែលជាចំនួនមួយច្រើនគួរសមដែរគឺប្រហែលជិតពាក់កណ្ដាលនៃការនាំចេញអង្ករពីកម្ពុជាទៅកាន់ក្រៅប្រទេស៕

ភ្នំពេញៈ ព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិកងកេង ខេត្តព្រះសីហនុ បាននិងកំពុងមានសកម្មភាពនៃការហោះឡើង និងចុះចតរបស់យន្តហោះផ្សេងៗកាន់តែច្រើនឡើង ដោយសារតែការមកដល់របស់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ថ្មីៗ។

លោក ស៊ិន ចាន់សេរីវុត្ថា អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋលេខាធិការដ្ឋានអាកាសចរណ៍ស៊ីវិលបានថ្លែងឲ្យដឹងតាមទូរស័ព្ទនាព្រឹកថ្ងៃទី20 មិថុនានេះថា បច្ចុប្បន្នក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍កាន់តែច្រើនបានចុះចតនៅព្រលានយន្តហោះអន្តរជាតិខេត្តព្រះសីហនុ ដោយបច្ចុប្បន្នមានក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ Air Asia បានភ្ជាប់ជើងហោះហើរចំនួន 4លើក ក្នុងមួយសប្តាហ៍ រវាងទីក្រុងកូឡាឡាំពួ និងខេត្តព្រះសីហនុ និងក្រុមហ៊ុន JC Airline ក៏បានភ្ជាប់ជើងហោះហើរត្រង់ ពីខេត្តព្រះសីហនុ ទៅកាន់ទីក្រុងកូឡាឡាំពួផងដែរ។

លោកបន្តថា “ក្រៅពីនេះក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍មកពីប្រទេសចិនផ្សេងៗទៀតក៏បានហោះហើរជាលក្ខណៈជួលមកកាន់ព្រលាននេះជាបន្តបន្ទាប់ផងដែរ”។ លោកបន្តថា “យើងរំពឹងថា អ្នកដំណើរឆ្លងកាត់ព្រលានយន្តហោះនេះនឹងកើនពី 60ម៉ឺននាក់កាលពីឆ្នាំមុនដល់ 90ម៉ឺននាក់នៅដំណាច់ឆ្នាំនេះ”។

លោក ហូ វណ្ឌី ទីប្រឹក្សាសភាពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជាបានថ្លែងថា ខេត្តព្រះសីហនុកំពុងទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ច្រើនពីអ្នកវិនិយោគមកពីប្រទេសចិន ដែលធ្វើឲ្យតម្រូវការនៃជើងហោះហើរក្នុងស្រុក និងមកពីបរទេសកើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់។ លោកបន្តថា ចំនួនអ្នកដំណើរ និងការភ្ជាប់ជើងហោះហើរទៅកាន់ខេត្តនេះ នឹងកើនឡើងកាន់តែច្រើននាពេលអនាគត ដោយសារសក្តានុពលរបស់ខេត្តដែលមានទាំងកំពង់ផែ ផ្លូវគោក និងផ្លូវអាកាសមួយនេះ។

រដ្ឋាភិបាលបានដាក់ខេត្តព្រះសីហនុជាតំបន់ឧស្សាហកម្ម នៅក្នុងគោលនយោបាយអភិវឌ្ឍន៍វិស័យឧស្សាហកម្មឆ្នាំ 2015 – 2025 ជាគោលនយោបាយមួយដែលនឹងរុញកម្ពុជាទៅកាន់កម្រិតថ្មីមួយទៀតសម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួន៕

មនុស្សចាស់នៅកម្ពុជាមួយចំនួនចូលចិត្តនិយាយជំរុញក្មេងៗ ឬកូនៗតាមរយៈការបង្អាប់ ឬការបង្ហាញពីឧបសគ្គធំៗនៅក្នុងជីវិត ព្រោះសង្ឃឹមថាក្មេងៗនឹងខ្លាច និងបារម្ភ ហើយខិតខំប្រឹងប្រែងជម្នះការបន្តុះបង្អាប់ ឬឧបសគ្គនោះឱ្យបាន តែការធ្វើបែបនោះ តាមពិតទៅមិនអាចជួយក្មេងបានទេ និងថែមទាំងអាចធ្វើឱ្យក្មេងភ័យ និងរងផលប៉ះពាល់មិនល្អខ្លាំងក្នុងដំណើរជីវិតទៀតផង។

ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះ លោកបណ្ឌិត កុល ផេង សាកលវិទ្យាធិការនៃសាកលវិទ្យាល័យបញ្ញាសាស្រ្តកម្ពុជា បានលើកឡើងថា ការបង្អាប់របស់មនុស្សចាស់ រួមទាំងការនិយាយលេងមួយចំនួនទៅកាន់កូនក្មេង អាចធ្វើឱ្យពួកគេក្លាយជាមនុស្សរួញរា ហើយទន់ខ្សោយ។

លោកបណ្ឌិត កុល ផេង បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលក្មេងម្នាក់ ឮឪពុកម្តាយ ឬមនុស្សចាស់ប្រាប់ថារូបគេមិនមែនជាមនុស្សពូកែ ឬរូបគេជាមនុស្សបែបណាមួយនោះ គេនឹងជឿថាជីវិតរបស់គេបែបនោះមែន បន្ទាប់មកគេនឹងអស់កម្លាំងចិត្តក្នុងការខិតខំ»។

លោកបណ្ឌិត បានបន្ថែមទៀតថា ពាក្យសម្តី និងការនិយាយរបស់មនុស្សចាស់ សំខាន់ណាស់សម្រាប់កូនក្មេង ព្រោះនៅពេលដែលមនុស្សចាស់និយាយពីរឿងអ្វីមួយ ក្មេងភាគច្រើនគាត់ជឿស្ទើរតែទាំងស្រុង ព្រោះគាត់គិតថា មនុស្សចាស់ជាមនុស្សដែលដឹងច្រើនជាងគាត់។ ដូចជាពាក្យចាស់ពោលថា «គ្រូទាយ ម្តាយថា» គឺពិតជាត្រឹមត្រូវណាស់ នៅពេលដែលឪពុកម្តាយប្រាប់ថា កូនឯងមិនពូកែ ក្មេងនឹងគិតថាខ្លួនឯងមិនពូកែ ហើយផ្តេកផ្តួលជាមួយនឹងស្ថានភាពបែបនោះ ធ្វើឱ្យការសិក្សាមិនអាចទៅមុខ ឬទៅមុខយឺត ហើយគេក៏នឹងក្លាយជាមនុស្សទាល់គំនិត មិនអាចអភិវឌ្ឍខ្លួនបានល្អ។

ហេតុនេះ អាណាព្យាបាលសូមកុំបង្អាប់កូនៗរបស់ខ្លួន តែត្រូវចេះលើកទឹកចិត្តតាមរយៈការជំរុញឱ្យខិតខំប្រឹងប្រែងក្នុងដំណើរជីវិត ទាំងការសិក្សា ការងារ និងជីវិតក្នុងសង្គមវិញទើបជាការប្រសើរសម្រាប់កូន៕

បើតាមសេចក្តីរាយការណ៍ពីអាជ្ញាធរខេត្តព្រះវិហារបានឱ្យដឹងថា ផ្លែល្ពៅរបស់កសិករខ្មែរយើងដែលដាំនៅក្នុងស្រុក និងផ្លែល្ពៅរបស់ថៃដែលដាំនៅក្នុងប្រទេសគេ មានតម្លៃខុសគ្នាដូចមេឃនឹងដី ដោយល្ពៅរបស់កសិករខ្មែរមានតម្លៃចន្លោះពី 4 – 6បាត ប្រហែល 500 ទៅ600រៀល ចំណែកល្ពៅនៅផ្សារថៃមានតម្លៃចន្លោះពី 50 – 60បាត ប្រហែល 6,000រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម និងទោះជាល្ពៅខ្មែរមានតម្លៃថោកដូច្នេះក៏ដោយ ក៏ភាគីថៃបានបិទមិនឱ្យអាជីវករនាំល្ពៅពីកម្ពុជាចូលទៅលក់ដែរ។

បន្ទាប់ពីទទួលបានដំណឹងនេះអាជ្ញាធរស្រុកជាំក្សាន្ត ខេត្តព្រះវិហារបានជួបប្រជុំជាមួយអាជ្ញាធរស្រុកណាំយ៉ឺនរបស់ភាគីថៃដើម្បីចរចាស្នើនាំល្ពៅចូលទៅប្រទេសថៃឡើងវិញ ដោយក្នុងមួយថ្ងៃអនុញ្ញាតឱ្យនាំចូលត្រឹមតែ 10តោនប៉ុណ្ណោះ។

លោក ជា គឹមសេង អភិបាលស្រុកជាំក្សាន្តបានលើកឡើងថា ផ្លែល្ពៅកសិករខ្មែរត្រូវបានភាគីថៃបិទមិនឱ្យនាំចូលរយៈពេល 5ថ្ងៃកន្លងមកហើយ ការបិទនេះបានធ្វើឱ្យកសិករខ្មែរមានការខាតបង់យ៉ាងច្រើន។ បន្ទាប់ពីបានទទួលដំណឹងនេះមក លោកអភិបាលស្រុកជាំក្សាន្តបានសំណូមពរទៅភាគីថៃ តាមរយៈលោកអភិបាលស្រុកណាំយ៉ឺនថា បើភាគីថៃចង់បិទគួរជូនដំណឹងមកអាជ្ញាធរស្រុកជាំក្សាន្តឱ្យបានដឹងមុនផង។

ចំណែកភាគីថៃលោកអភិបាលស្រុកណាំយ៉ឺន បានមានប្រសាសន៍ឆ្លើយតបវិញថា រឿងការបិទមិនឱ្យនាំចូលផ្លែល្ពៅពីខ្មែរនេះ លោកមិនបានដឹងទេ លោកទើបតែបានដឹងដោយសារលោកអភិបាលស្រុកជាំក្សាន្តទូរស័ព្ទប្រាប់នេះតែប៉ុណ្ណោះ។ ក្នុងនោះលោកអភិបាលស្រុកណាំយ៉ឺនបានសន្យាថា លោកនឹងពាំនាំសំណូមពររបស់អភិបាលស្រុកជាំក្សាន្តនេះ យកទៅដាក់ជូនក្នុងកិច្ចប្រជុំថ្នាក់ខេត្តដើម្បីដោះស្រាយបន្ត។

យ៉ាងណាមិញក្រោយពីបិទអង្គប្រជុំ ភាគីថៃបានយល់ព្រមបើកឱ្យអាជីវករខ្មែរនាំផ្លែល្ពៅចូលទៅលក់ក្នុងទីផ្សាររបស់គេវិញក្នុងមួយថ្ងៃបានត្រឹមតែ 10តោនប៉ុណ្ណោះ ហើយក្នុងមួយគីឡូក្រាមថ្លៃចន្លោះពី 4 – 6បាត (ប្រហាក់ប្រហែល 500រៀល) ខណៈតម្លៃល្ពៅនៅក្នុងប្រទេសថៃមានតម្លៃចន្លោះពី 50 – 60បាត ប្រហែល 6,000រៀលឯណោះក្នុងមួយគីឡូក្រាម។

គួរបញ្ជាក់ថា កសិករដាំល្ពៅភាគច្រើននៅក្នុងស្រុកសង្គមថ្មី និងស្រុកគូលែន ខេត្តព្រះវិហារ បានចាប់ផ្តើមបេះផ្លែល្ពៅលក់តាំងពីដើមខែមិថុនា រហូតដល់ខែសីហាទើបកសិករប្រមូលផលល្ពៅអស់៕

អាន់ ហុង ជាន ជាមនុស្សកំប្លុកកំប្លែង និងថែមទាំងមានសមត្ថភាពទៀតផង តែអន់តែម្យ៉ាងគត់ គឺខ្លាចប្រពន្ធ។

ថ្ងៃមួយទាំងពីរនាក់ស្វាមីភរិយាបានទទួលដំណឺងថា ឪពុកក្មេកស្លាប់ (ឪពុករបស់ប្រពន្ធ) អាន់ ហុង ជាន និងភរិយាក៏ប្រញាប់រូតរះធ្វើដំណើរទៅចូលរួមពិធីបុណ្យសព។ នៅតាមផ្លូវភរិយារបស់អាន់ ហុង ជានដែលទួញយំគគ្រូកដោយក្តីសោកសៅតាំងពីពេលបានដឹងរឿងនោះមក ពេលបែរទៅឃើញស្វាមីមានទឹកមុខស្មើធម្មតា គ្មានបង្ហាញអាការសោកសៅស្រណោះបន្តិចណាសោះ ដែលទោះជាមានឮសំឡេងអណ្តឺតអណ្តក់ខ្លះក៏ដោយ តែបែរជាគ្មានដំណក់ទឹកភ្នែកសូម្បីតែបន្តិច ភរិយាក៏គំហកឡើងដោយសំឡេងខ្លាំងៗថា ៖

«នែឯង…តាំងពីចេញពីផ្ទះមក ខ្ញុំឮសូរតែសំឡេងអណ្តឺតអណ្តក់របស់ឯង តែហេតុអីបានអត់ឃើញមានទឹកភ្នែកមួយដំណក់សោះអ៊ីចឹង?»

«អ៊ើ អ៊ើ…យំតើ! តែជូតចេញអស់ហើយ» អាន់ ហុង ជានប្រញាប់ឆ្លើយដោះសារទាំងតតាក់តតុប។

ពេលឮចម្លើយបែបនោះ ភរិយាក៏ដាក់កំហិតយ៉ាងមុតមាំថា «ស្អែកនេះ ពេលទៅដល់មុខក្តារមឈូស ខ្ញុំត្រូវតែឃើញទឹកភ្នែករបស់ឯង មិនដូច្នោះទេ ច្បាស់ជាមានរឿងមិនខាន!»

អាន់ ហុង ជាន ប្រញាប់ឆ្លើយទទួលសម្តីភរិយា តែក្នុងចិត្តបែរជាពោរពេញទៅដោយក្តីព្រួយភ័យ និងកង្វល់ថា ស្អែកនេះមិនដឹងជាធ្វើយ៉ាងណា ដើម្បីឱ្យទឹកភ្នែកស្រក់ចេញមកបានឡើយ។

ព្រឹកស្អែកឡើង មុនទៅពិធីបុណ្យសព អាន់ ហុង ជានប្រញាប់យកក្រណាត់មួយដុំទៅជ្រលក់ទឹក ហើយលាក់បង្កប់នៅក្នុងក្រណាត់ជួតក្បាល ដោយសង្ឃឹមថា ក្នុងអំឡុងពេលលុតជង្គង់ឱនគំនាប់ខោកក្បាលនឹងដីពេលគោរពសពនោះ ទឹកពីក្រណាត់ទទឹកនោះ នឹងហូរធ្លាក់មកលើផ្ទៃមុខមើលទៅឃើញដូចជាទឹកភ្នែកស្រក់ចុះមកមិនខាន។

បន្ទាប់ពីចប់ពិធីគោរពសព ភរិយារបស់អាន់ ហុង ជាន ក៏ប្រញាប់អូសដៃស្វាមីទៅកន្លែងស្ងាត់ ដើម្បីពិនិត្យមើលថា តើស្វាមីមានស្រក់ទឹកភ្នែកឬអត់  តែពេលឃើញសភាពផ្ទៃមុខរបស់អាន់ ហុង ជានហើយ ក៏លាន់មាត់ឡើងថា «អ៊ុយស្លាប់ហើយ!  មនុស្សធម្មតា ទឹកភ្នែកត្រូវស្រក់ចេញមកពីភ្នែក តែហេតុអីបានបងឯងទឹកភ្នែកហូរចេញមកពីថ្ងាសទៅវិញ?!»

ខាងស្វាមី នៅពេលត្រូវប្រពន្ធចាប់កំហុសបានបែបនេះ មិនដឹងជាដោះសារយ៉ាងណា ក៏ពោលឡើងបែបអៀនៗថា «អូនឯងមិនដែលឮគេនិយាយទេហ្អេ៎ថា ទឹកវាហូរធ្លាក់មកពីទីខ្ពស់មករកទីទាបណា៎»៕

ស្រាវជ្រាវដោយ តាវ៉ែនតា