Category: សង្គម និងសេដ្ឋកិច្ច

ភ្នំពេញៈ ធនាគារស្រូវកម្ពុជាបានចំណាយប្រាក់មួយថ្ងៃប្រហែល1លានដុល្លារដើម្បីប្រមូលទិញស្រូវនៅតាមសហគមន៍នានា បន្ទាប់ពីការបង្កើតផ្សារនៅតាមសហគមន៍ដើម្បីប្រមូលទិញស្រូវបាន និងកំពុងរៀបចំដំណើរការ។

លោកឧកញ៉ា ភួ ពុយ អគ្គនាយកធនាគារស្រូវកម្ពុជាបានថ្លែងឲ្យដឹងតាមទូរស័ព្ទកាលពីថ្ងៃម្សិលមិញថា ធនាគារស្រូវក្រោមការសហការផ្តល់ឥណទានពីធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទបាន និងកំពុងចាប់ផ្តើមបង្កើតផ្សារនៅតាមភូមិ និងឃុំនៅតាមបណ្តាខេត្តនាភូមិភាគពាយ័ព្យ ដូចជាពោធិ៍សាត់ បាត់ដំបង និងខេត្តបន្ទាយមានជ័យមុននឹងពង្រីកទៅកាន់ខេត្តផ្សេងៗទៀត។

លោកបន្តថា ពីមុនមកកសិករផលិតបានពិបាករកអ្នកទិញ ហេតុនេះទើបយើងត្រូវបង្កើតផ្សារនៅជិតគាត់តែម្តងដើម្បីឲ្យពេលប្រមូលផល ពួកគាត់មានទីផ្សារសម្រាប់លក់ស្រាប់ និងមិនមានការទម្លាក់តម្លៃពីសំណាក់ឈ្មួញនានា។

លោកឧកញ៉ាបានបន្តថា ផ្សារនៅតាមភូមិ និងឃុំនេះមានគោលដៅសំខាន់ៗចំនួន2 គឺទី1 កាត់បន្ថយថ្លៃដើមនៃការផលិត ទាក់ទងនឹងការប្រើប្រាស់ពូជ ជី ដែលមានតម្លៃទាបជាងមុនដែលធ្វើឲ្យកសិករចំណេញ40ដុល្លារក្នុងមួយហិកតា និងទី2 ចូលរួមកាត់បន្ថយថ្លៃដើមនៅពេលប្រមូលផល ព្រោះកន្លងមកអ្នកមានដីឆ្ងាយៗពីផ្លូវជាតិពិបាករកទីផ្សារ និងត្រូវឈ្មួញទម្លាក់តម្លៃ ប៉ុន្តែតាមរយៈទីផ្សារនៅតាមសហគមន៍នេះ កសិករនឹងទទួលបានផលចំណេញ200ដុល្លារក្នុងមួយហិកតា។

លោកឧកញ៉ា ភួ ពុយ បានបន្តថា ផ្សារសហគមន៍នេះនឹងមានចំនួន1ឬ2នៅតាមភូមិនីមួយៗអាស្រ័យលើភូមិធំ ឬតូច ហើយការចំណាយប្រាក់លើការប្រមូលទិញកសិផលមានទំហំទឹកប្រាក់1លានដុល្លារអាមេរិក។ ការប្រមូលផលបានចាប់ផ្តើមហើយសម្រាប់ស្រូវរដូវប្រាំង ឬស្រូវបង្កើនរដូវដែលស្រូវនៅរដូវប្រមូលផលនេះមានតម្លៃ1,000រៀលសម្រាប់ស្រូវសើម និង1,200រៀលសម្រាប់ស្រូវស្ងួតក្នុង1គីឡូក្រាម។

រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទឯកឧត្តម វេង សាខុន បានថ្លែងថា ធនាគារស្រូវរបស់លោកឧកញ៉ា ភួ ពុយ មានទុនពិសេសពីធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទលើការបង្កើតផ្សារនៅតាមសហគមន៍ដើម្បីប្រមូលទិញស្រូវពីកសិករដែលគោលនយោបាយនេះទទួលបានការគាំទ្រពីសម្តេចតេជោហ៊ុន សែនប្រមុខនៃរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ ឯកឧត្តមបន្តថា គោលនយោបាយនេះមិនប៉ះពាល់ដល់យន្តការទីផ្សារសេរីនោះទេ ខណៈដែលការប្រមូលផលស្រូវបង្កើនរដូវកំពុងទទួលបានទិន្នផលល្អ និងធ្វើឲ្យកសិករសប្បាយចិត្ត៕

ភ្នំពេញ- ក្រោយពីកើតមានបញ្ហាពាក់ព័ន្ធនៃការធ្លាក់ចុះនូវតម្លៃពោតយ៉ាងគំហុកនៅក្នុងខេត្ដបាត់ដំបងនាពេលកន្លងមក បានធ្វើឱ្យប្រជាកសិករពុំមានការសប្បាយចិត្ដឡើយ។ ថ្មីៗនេះរដ្ឋមន្រ្ដីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មបានបង្ហាញពីមូលហេតុដែលបណ្ដាលឱ្យតម្លៃកសិផលមួយនេះធ្លាក់ចុះ និងបានដាក់ចេញនូវយុទ្ធសាស្រ្ដមួយចំនួនដើម្បីរក្សាស្ថិរភាពនៃតម្លៃកសិផលមួយនេះឡើងវិញ។

ឯកឧត្ដម ប៉ាន សូរស័ក្កិ រដ្ឋមន្រ្ដីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម បានលើកឡើងថា ការធ្លាក់ថ្លៃនៃកសិផលគឺបណ្ដាលមកពីកត្តាជាច្រើនទាមទារឱ្យមានការចូលរួមដោះស្រាយពីគ្រប់ភាគីពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ ដូចបញ្ហាតម្លៃកសិផលពោតដែលបានធ្លាក់ថ្លៃយ៉ាងគំហុកនៅខេត្ដបាត់ដំបងនាពាក់កណ្ដាលខែកក្កដា ឆ្នាំ2017 កន្លងទៅនេះជាដើម។ ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មក៏បានសហការជាមួយមន្ទីរពាណិជ្ជកម្មចុះដោះស្រាយដោយផ្ទាល់ដើម្បីធ្វើឱ្យតម្លៃពោតមានការកើនឡើងវិញ និងបានកោះប្រជុំភ្លាមៗដើម្បីស្រាវជ្រាវរកពីមូលហេតុ និងបានរកឃើញមូលហេតុ5 យ៉ាងសំខាន់ៗដែលបណ្តាលឱ្យតម្លៃពោតមានការធ្លាក់ចុះ។

រដ្ឋមន្រ្ដីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម បញ្ជាក់ថា មូលហេតុ5សំខាន់ៗនោះមានដូចជា៖
1.កត្តាអាកាសធាតុនៅក្នុងឆ្នាំនេះមានភ្លៀងធ្លាក់ច្រើនធ្វើឱ្យកសិករជួបការលំបាកក្នុងការហាលសម្ងួតទិន្នផលពោតរបស់ពួកគាត់។
2.កត្តាប្រាក់កម្ចី កសិករភាគច្រើនបានកាច់ពោតមុនពេលកំណត់ ដើម្បីយកទៅលក់យកប្រាក់ដើម្បីសងត្រឡប់ទៅធនាគារវិញ។
3.កត្តាហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ មានការកង្វះខាតឡសម្ងួត ដើម្បីធ្វើការសម្ងួតពោត និងខ្វះខាតឃ្លាំងស្តុកទិន្នផលដើម្បីរក្សាទុកឱ្យបានរយៈពេលយូរ។
4.កត្តាកម្រៃក្រៅផ្លូវការ ម្ចាស់សៃឡូដែលទិញពោតពីកសិករត្រូវបង់ចំណាយលើសេវាមួយចំនួនជូនមន្រ្ដីពាក់ព័ន្ធនៅតាមច្រកព្រំដែន។
5.កត្តាលើសបរិមាណនៅប្រទេសថៃក្នុងរដូវប្រមូលផល គឺទិន្នផលរបស់គេពេញប្រៀបនៅក្នុងឡសម្ងួតដែរ ជាហេតុធ្វើឱ្យពាណិជ្ជករថៃមិនអាចទទួលទិញទិន្នផលពោតពីខ្មែរបានច្រើនដូចការគ្រោងទុកបានឡើយ។

ជាមួយគ្នានេះដែរ ឯកឧត្ដម ប៉ាន សូរស័ក្ដិ បានបញ្ជាក់ថា៖ «ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មមានអគ្គនាយកដ្ឋានកាំកុងត្រូលជាសេនាធិការបានសហការជាមួយអគ្គនាយកដ្ឋានគយ និងរដ្ឋាករនៃក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ព្រមទាំងធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទបានពិនិត្យ និងធ្វើគោលការណ៍ស្នើសុំទៅរាជរដ្ឋាភិបាលដើម្បីបញ្ឈប់ការយកកម្រៃលើការនាំចេញកសិផលខ្មែរ។
ជាងនេះក្រសួងពាណិជ្ជកម្មក៏នឹងចងក្រងជារបាយការណ៍រួមដើម្បីស្នើសុំរាជរដ្ឋាភិបាល ក៏ដូចជាស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធដើម្បីកាត់បន្ថយចំណាយក្រៅផ្លូវការឱ្យបាន100%»។

ឯកឧត្ដមបន្ដថា ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទបានត្រៀមខ្លួននឹងដាក់កញ្ចប់ឥណទានពិសេសរង្វង់ទឹកប្រាក់ 27លានដុល្លារជាមួយអត្រាការប្រាក់រង្វង់ 5-7% ក្នុងមួយឆ្នាំសម្រាប់ធ្វើការជាមួយម្ចាស់សៃឡូ ឬកសិករដែលត្រូវការខ្ចីប្រាក់ដើម្បីទិញកសិផលពោត ឬឡសម្ងួតក្នុងការពង្រីកការស្តុកកសិផលទុក។ ជាមួយគ្នានេះក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុបាន និងកំពុងធ្វើការសិក្សានូវលទ្ធភាពនៃការបន្ថយពន្ធលើប្រាក់ចំណេញលើកសិផលគ្រប់ប្រភេទ។

ចំណែកក្រសួងយើងនឹងបន្ដយុទ្ធនាការទិញផលិតផលខ្មែរដើម្បីបំផុសប្រជាពលរដ្ឋឱ្យងាកមករកទិញទំនិញដែលជាកសិផលក្នុងស្រុកជំនួសផលិតផលនាំចូលពីបរទេសវិញ។

ឯកឧត្ដមប៉ាន សូរស័ក្ដិ បានបញ្ជាក់នៅចុងបញ្ចប់ថា៖ «ពាក់ព័ន្ធនឹងពោតក្រហមយើងបានជជែកគ្នាជាមួយនឹងក្រុមហ៊ុន CP រួចហើយ ដោយគាត់បានសន្យាថា នឹងធ្វើការប្រមូលទិញពីកសិករនៅក្នុងលក្ខខណ្ឌដែលប្រសើរជាងមុន»៕

ភ្នំពេញ៖ សំរាមនៅតែជាបញ្ហាក្តៅគគុកនៅឡើយ សម្រាប់រាជធានីភ្នំពេញ បើទោះបីជាមានក្រុមហ៊ុនស៊ីនទ្រីជាអ្នកទទួលខុសត្រូវដឹកសំរាមចេញទៅចាក់ចោលនៅក្រៅក្រុងក៍ដោយ ក៏បញ្ហាសំរាមនេះនៅតែប្រឈមនឹងការរិះគន់ពីសាធារណជន ជាពិសេសពេលភ្លៀងខ្លាំងម្តងៗ បង្កជាការស្ទះលិចលង់តំបន់ជាច្រើននៅក្នុងរាជធានីភ្នំពេញផងដែរ។

នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំរបស់គណៈកម្មាធិការជាតិវាយតម្លៃទីក្រុងស្អាតដែលបានរៀបចំកិច្ចប្រជុំស្តីពីចលនាប្រឡងប្រណាំងទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ានក្រោមអធិបតីភាពឯកឧត្តម ថោង ខុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទេសចរណ៍ និងជាប្រធានគណៈកម្មាធិការជាតិវាយតម្លៃទីក្រុងស្អាតបានមានប្រសាសន៍ថា «បេក្ខភាពទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ានត្រូវដោះស្រាយបញ្ហាសំរាម សណ្ដាប់ធ្នាប់ បង្គន់អនាម័យសាធារណៈ និងមណ្ឌលព័ត៌មានទេសចរណ៍ដើម្បីប្រជែងយកជយលាភីទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ាននៅដើមឆ្នាំ2018នេះ»។

កិច្ចប្រជុំនេះត្រូវបានរៀបចំឡើងដើម្បីពង្រឹងការចូលរួមរបស់ក្រុង-ខណ្ឌបេក្ខភាពដោយក្នុងនោះមានរាជធានី-ខេត្តចំនួន 7 ដែលទទួលបានការអនុញ្ញាតពីរាជរដ្ឋាភិបាលដើម្បីចូលរួមក្នុងចលនាប្រឡងប្រណាំងទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ានលើកទី1នេះ ដែលរួមមាន៖ រាជធានីភ្នំពេញ ខេត្តសៀមរាប ខេត្តបាត់ដំបង ខេត្តកំពត ខេត្តកែប ខេត្តព្រះសីហនុ និងខេត្តកំពង់ចាម ហើយពិធីប្រកាសជយលាភីទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ាននេះនឹងប្រព្រឹត្តទៅនាឱកាសវេទិកាទេសចរណ៍អាស៊ាន (ATF) 2018 នៅប្រទេសថៃ។

ស្តង់ដារទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ានដែលមានកម្ពុជាជាប្រទេសនាំមុខក្នុងការរៀបចំត្រូវបានអនុម័តជាផ្លូវការក្នុងកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្រ្តីទេសចរណ៍អាស៊ាននាឱកាសវេទិកាទេសចរណ៍អាស៊ាន ATF 2015។ ស្តង់ដារថ្នាក់តំបន់នេះត្រូវបានរៀបចំដោយផ្អែកលើគំរូ និងបទពិសោធនៃការអនុវត្តស្តង់ដារទីក្រុងស្អាតរបស់កម្ពុជា ហើយរួមមាន 7 សូចនាករគោល (1.ការគ្រប់គ្រងបរិស្ថាន 2.ភាពស្អាត 3.ការគ្រប់គ្រងកាកសំណល់ 4.ការបញ្ជ្រាបការយល់ដឹងអំពីកិច្ចការពារបរិស្ថាន និងភាពស្អាត 5.តំបន់បៃតង 6.សុវត្ថិភាពសុខាភិបាល សន្តិសុខ និងសណ្តាប់ធ្នាប់ទីក្រុង 7.ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងសម្បទាទេសចរណ៍) និង8 សូចនាករលម្អិត ហើយត្រូវបានដាក់ពិន្ទុតាមរយៈលក្ខណវិនិច្ឆ័យចំនួន108។

ស្តង់ដារទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ាននេះនឹងចូលរួមបង្កើនភាពប្រកួតប្រជែងរបស់ទីក្រុងទេសចរណ៍ក្នុងតំបន់ព្រមទាំងជាផ្នែកមួយជំរុញការផ្សព្វផ្សាយគោលដៅទេសចរណ៍ថ្មីៗនៅតាមទីក្រុង (Secondary destinations) ផងដែរ។

ដើម្បីពង្រឹងការចូលរួមរបស់ក្រុង-ខណ្ឌបេក្ខភាព ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រីប្រធានគណៈកម្មាធិការជាតិវាយតម្លៃទីក្រុងស្អាតបានដាក់ចេញនូវអនុសាសន៍ចំនួន20ចំណុច ដោយក្នុងនោះផ្តោតសំខាន់ទៅលើ ទី1.ការពង្រឹងការគ្រប់គ្រងកាកសំណល់រឹង (ការវេចខ្ចប់ទុកដាក់ និងសេវាប្រមូលសំរាម) ទី2. ការរក្សាភាពស្អាតនៅតាមទីសាធារណៈ សួនច្បារ ផ្លូវសំខាន់ៗក្នុងក្រុង និងផ្លូវចូលក្រុង ទី3.ការរៀបចំ និងថែទាំបង្គន់អនាម័យសាធារណៈ ទី4.ការរៀបចំសាងសង់បន្ថែម និងពង្រឹងការគ្រប់គ្រងមណ្ឌលព័ត៌មានទេសចរណ៍ឱ្យបានសមស្របតាមទំហំ និងកំណើនទេសចរ ទី5.ការពង្រឹងសន្តិសុខ សុវត្ថិភាព និងសណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ។

គួរបញ្ជាក់ថា មកដល់បច្ចុប្បន្នអាស៊ានបានរៀបចំដាក់ចេញនូវស្តង់ដារគុណភាពទេសចរណ៍កម្រិតតំបន់រួមមាន 7 ស្តង់ដាររួមមាន៖ ស្តង់ដារសណ្ឋាគារបៃតងអាស៊ាន ស្តង់ដារផ្ទះស្នាក់នៅអាស៊ាន ស្តង់ដារស៉្បា និងផាសុកភាពអាស៊ាន ស្តង់ដារបង្គន់សាធារណៈអាស៊ាន ស្តង់ដារសហគមន៍ទេសចរណ៍អាស៊ាន ស្តង់ដារទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ាន និងស្តង់ដារបន្ទប់ប្រជុំអាស៊ាន (MICE Venue) សំដៅសម្រេចឲ្យបាននូវចក្ខុវិស័យនៃការបង្កើនភាពប្រកួតប្រជែងទេសចរណ៍អាស៊ាន ក៏ដូចជាដើម្បីធានាការអភិវឌ្ឍវិស័យទេសចរណ៍អាស៊ាន ប្រកបដោយនិរន្តរភាព និងសមធម៌ស្របតាមផែនការយុទ្ធសាស្ត្រទេសចរណ៍អាស៊ាន 2016-2025 ។

សាធារណជនបានលើកឡើងថា ចលនាប្រឡងប្រណាំងទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ាន ជាការជំរុញឱ្យថ្នាក់ដឹកនាំនីមួយៗខិតខំអភិវឌ្ឍទីក្រុងរបស់ខ្លួន ពិសេសដោះស្រាយបញ្ហាសំរាមចៀសវាងការរិះគន់ពីសាធារណជន ហើយសម្រាប់រាជធានីភ្នំពេញក៍ដូចជាទីក្រុងមួយចំនួនទៀត បើសិនដោះស្រាយបញ្ហាសំរាមមិនបានទេនោះនឹងមិនអាចប្រឡងជាប់ក្នុងកម្មវិធីចលនាប្រឡងប្រណាំងទីក្រុងទេសចរណ៍ស្អាតអាស៊ាននៅចុងឆ្នាំ2018នេះទេ៕

ភ្នំពេញ៖ នៅថ្ងៃទី2 ខែសីហា ឆ្នាំ2017 ស្អែកនេះ រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងស្បៀងអាហារនៃប្រទេសបង់ក្លាដែស នឹងដឹកនាំប្រតិភូមន្រ្តីជាន់ខ្ពស់បង់ក្លាដែសមកចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សារណៈយោគយល់គ្នា (MoU) មួយ ជាមួយរដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មនៃប្រទេសកម្ពុជាដើម្បីទិញអង្ករពីកម្ពុជាចំនួន1លានតោន ក្នុងរយៈពេល5ឆ្នាំក្រោយនេះ។

យោងតាមសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជានៅថ្ងៃទី1 ខែសីហានេះបានឱ្យដឹងថា ជំនួបទ្វេភាគី និងពិធីចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សារណៈយោគយល់គ្នារវាងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតបង់ក្លាដែសនឹងនាំមកនូវអត្ថប្រយោជន៍ដ៏ធំធេងចំពោះវិស័យស្រូវអង្ករនៅកម្ពុជា ដោយក្នុងនោះរដ្ឋាភិបាលបង់ក្លាដែសនឹងធ្វើការទិញអង្ករគ្រប់ប្រភេទពីប្រទេសកម្ពុជាចំនួន1លានតោន ក្នុងរយៈពេល5ឆ្នាំ ចាប់ពីឆ្នាំ2017នេះតទៅ។

អនុស្សារណៈនេះ នឹងគ្របដណ្តប់លើប្រតិបត្តិការទិញ/លក់អង្ករទាំងអស់ ហើយនឹងត្រូវអនុវត្តដោយក្រុមហ៊ុន ហ្គ្រីនត្រេដ (GTC) ដែលជាក្រុមហ៊ុនសហគ្រាសសាធារណៈ ចំណុះឱ្យក្រសួងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា ជាមួយអគ្គនាយកដ្ឋានម្ហូបអាហារ (DGF) ដែលជាក្រុមហ៊ុនសហគ្រាសសាធារណៈ ចំណុះឱ្យក្រសួងស្បៀងអាហារនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតបង់ក្លាដែស។

ដំណឹងល្អនេះក្រុមហ៊ុន និងសហការជាមួយកសិករកម្ពុជា ដើម្បីបង្កើនការដាំដុះដំណាំស្រូវឱ្យកាន់តែមានចំនួនច្រើនឡើងក្នុងគោលដៅផ្គត់ផ្គង់អង្ករឱ្យបានគ្រប់តាមចំនួនដែលបានចុះក្នុងអនុស្សារណៈព្រមព្រៀងនាំចេញចំនួន1លានតោនក្នុងរយៈពេល 5ឆ្នាំនោះ៕

ភ្នំពេញ៖ ការទទួលទានបន្លែ គឺជាតម្រូវការចាំបាច់ប្រចាំថ្ងៃរបស់គ្រួសារពលរដ្ឋខ្មែរយើងគ្រប់ៗគ្នា ប៉ុន្តែបើសិនយើងមិនបានប្រុងប្រយ័ត្នទេនោះ វានឹងធ្វើឱ្យប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់សុខភាពរបស់យើង ដែលវាអាចបង្កទៅជាជំងឺផ្សេងៗដែលត្រូវចំណាយប្រាក់ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់សម្រាប់ព្យាបាលទៀតផង។

លោក អ៊ូ ម៉ានូរិន ប្រធានសាខាកាំកុងត្រូលខេត្តកណ្តាលដែលបានដឹកនាំមន្ត្រីជំនាញយករថយន្តចល័តសម្រាប់ពិនិត្យបន្លែ ត្រីសាច់ ម្ហូបអាហារផ្សេងៗ ដែលដាក់លក់នៅតាមទីផ្សារនានានៅក្នុងខេត្តកណ្តាលបានមានប្រសាសន៍ថា បន្លែដែលទើបរកឃើញថ្មីមួយទៀតកាលពីព្រឹកថ្ងៃទី1 ខែសីហានេះគឺ ស្លឹកគូឆាយដែលយើងរកឃើញថា មានផ្ទុកសារធាតុគីមីខ្ពស់ដែលត្រូវបានហាមមិនឱ្យលក់ដូរនៅលើទីផ្សារ។ លោកបញ្ជាក់ដូច្នេះថា «នៅក្នុងការចុះត្រួតពិនិត្យនៅព្រឹកនេះ គឺមន្រ្តីជំនាញយើងបានរកឃើញបន្លែស្លឹកគូឆាយដែលកសិករដាំដោយប្រើថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិត ដែលថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតនេះមិនមែនជាថ្នាំដែលត្រូវហាមមិនឱ្យប្រើនោះទេ​ គ្រាន់តែថា កសិករបាញ់ថ្នាំនោះរួចហើយ គាត់ប្រញាប់កាត់យកមកលក់លឿនពេក តាមពិតគេតម្រូវឱ្យទុកចោលរយៈពេល5ថ្ងៃក្រោយការបាញ់ថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតនេះរួចទើប អាចកាត់យកមកលក់ ឬហូបបាន តែភាគច្រើន​ពួកគាត់បាញ់ថ្នាំហើយតែ2ថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ ក៏កាត់យកមកលក់តែម្តង»។

គួរបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងការចុះពិនិត្យបន្លែនាំចូលពីប្រទេសវៀតណាម មន្រ្តីជំនាញកាំកុងត្រូលក៏បានរកឃើញបន្លែផ្ទុកសារធាតុគីមីជាបន្តបន្ទាប់ដែរ ដោយបន្លែដែលមានផ្ទុកខ្លាំងជាងគេនោះគឺផ្លែម្ទេស ដែលប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរស្ទើរគ្រប់ក្រុមគ្រួសារទទួលទានជារៀងរាល់ថ្ងៃហើយស្ទើរមិនអាចអត់បានទៀតផង និងបន្លែមួយប្រភេទទៀតនោះគឺ ផ្កាខាត់ណាហ្នឹងឯង។ លោក អ៊ូ ម៉ានូរិន បានអំពាវនាវដល់ប្រជាពលរដ្ឋឱ្យមានការប្រុងប្រយ័ត្នក្នុងការទទួលទានបន្លែទាំង3ប្រភេទនេះ ពិសេសកសិករគួរកុំប្រើប្រាស់ថ្នាំពុលសម្លាប់សត្វល្អិតដែលត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យប្រើប្រាស់នោះហួសកម្រិតពេក ព្រោះថាទាំងអ្នកដាំ ទាំងអ្នកទទួលទានគឺសុទ្ធតែរងផលប៉ះពាល់ដល់សុខភាពដូចគ្នាទាំងអស់ ហើយអ្នកដាំរងផលប៉ះពាល់ខ្លាំងជាងអ្នកទទួលទានទៅទៀត។

ការទទួលទានបន្លែផ្ទុកសារធាតុគីមី គឺអាចបង្កផលប៉ះពាល់រយៈពេលខ្លី និងរយៈពេលវែង។ រយៈពេលខ្លីធ្វើឱ្យយើងពុល រាករូស ក្អួតចង្អោរជាដើម តែបើរយៈពេលវែងគឺវាបង្កឱ្យកើតជាជំងឺរុំារ៉ៃផ្សេងៗ ដូចជាជំងឺបេះដូង លើសជាតិខ្លាញ់ ខ្លាញ់ក្នុងសរសៃឈាម ដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល លើសឈាម លើសជាតិស្ករ និងលើសជាតិអាស៊ីតជាដើម ដែលភាគច្រើនជំងឺទាំងនេះសុទ្ធតែពិបាកព្យាបាល និងអាចបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវិតមនុស្សយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរទៀតផង៕  

លោក លាង ឧត្ដម ជាតារាសិល្បៈដែលបានឈរជើងលើអាជីពសម្តែងអស់រយៈពេលជាង10ឆ្នាំមកហើយ ប៉ុន្ដែកេរ្ដិ៍ឈ្មោះរបស់លោកទើបតែលោតឡើងប្រហែលជា3ឆ្នាំចុងក្រោយនេះតែប៉ុណ្ណោះ។ ជាមួយប្រជាប្រិយភាពដែលកំពុងតែទទួលបាននេះ ត្រូវបានលោកបញ្ជាក់ប្រាប់ថា វាមិនមែនជារឿងចៃដន្យទេដែលលោកបានឈានមកដល់ដំណាក់កាលនេះ។

ជុំវិញបទពិសោធក្នុងអាជីពសិល្បៈត្រូវបានលោក លាង ឧត្ដម ប្រាប់ថា អ្វីដែលជំរុញឱ្យលោកទទួលបានការងារ និងការគោរពស្រឡាញ់ពីអ្នកដឹកនាំរឿងជាច្រើននោះ ព្រោះតែលោកមានការតាំងចិត្ដ និងបានដាក់កំហិតខ្លួនឯងឱ្យត្រូវតែអនុវត្ដនូវកិច្ចការ និងវិន័យមួយចំនួន។ លោកបន្ដថា៖ « ក្រៅពីខ្ញុំមានទេពកោសល្យសម្ដែងបែបធម្មជាតិហើយ ខ្ញុំតែងគោរពម៉ោងពេល និងវេលាការងារមិនដែលធ្វើឱ្យអ្នករួមការងារលំបាកដោយសារខ្ញុំឡើយ។ ការប្រាស្រ័យទាក់ទងល្អជាមួយក្រុមការងារ យើងត្រូវតែប្រកាន់ខ្ជាប់ជានិច្ច ពិសេសនៅពេលដែលខ្ញុំសម្ដែង វាមិនមែនសុទ្ធតែធ្វើបានល្អរហូតនោះទេ ប៉ុន្ដែនៅពេលអ្នកដឹកនាំរឿងពន្យល់ណែនាំ ខ្ញុំទទួលយកដោយក្ដីរីករាយ និងឆាប់ចាប់យកបានអ្វីដែលពួកគាត់ប្រាប់»។

លោក លាង ឧត្ដម បញ្ជាក់ថា លោកចូលប្រឡូកក្នុងវិស័យសិល្បៈតាំងពីឆ្នាំ2006មកម្ល៉េះ ប៉ុន្ដែកាលនោះវិស័យសិល្បៈហាក់នៅទ្រឹង ស្របគ្នាទៅនឹងបទពិសោធ ទេពកោសល្យនៃការសម្ដែងរបស់លោកពេលនោះក៏នៅមានកម្រិត ទើបធ្វើឱ្យលោកពុំទាន់ទទួលបានភាពល្បីល្បាញ។  ក្រោយពីចំណាយពេលក្នុងអាជីពសិល្បៈអស់រយៈពេលជាង10ឆ្នាំមក ពិសេសក្នុងរយៈពេល 3ឆ្នាំចុងក្រោយនេះដែលវិស័យសិល្បៈហាក់មានសកម្មភាពផុសផុលឡើងនោះ ទើបធ្វើឱ្យលោកអាចទទួលបានការងារច្រើន និងទទួលបានប្រជាប្រិយភាពខ្លាំង រហូតធ្វើឱ្យលោកអាចទទួលបានឱកាសសម្ដែងនៅក្នុងរឿងធំៗជាច្រើនបន្ដបន្ទាប់ក្នុងឆ្នាំនេះ។

មួយរយៈចុងក្រោយនេះគេសង្កេតឃើញថា មានទាំងការគាំទ្រ និងការរិះគន់ទៅលើក្រុមតារា ខណៈពួកគេបានប្រព្រឹត្ដនូវអំពើមិនល្អដែលបានកើតឡើងដំណាលៗគ្នា ជាហេតុធ្វើឱ្យតារាសម្ដែងរូបនេះមានការបារម្ភពីផលប៉ះពាល់ដល់វិស័យសិល្បៈទាំងមូល។

ដូច្នេះទើបលោក លាង ឧត្ដមបានសំណូមពរដល់ទស្សនិកជនថា ប្រសិនបើទស្សនិកជនមិនពេញចិត្ដ ឬស្អប់តារាសិល្បៈណាម្នាក់ សូមស្អប់តែបុគ្គលម្នាក់នោះចុះ កុំស្អប់លើតារាសិល្បៈទាំងអស់អី។ ក្នុងនាមយើងជាតារាសិល្បៈដូចគ្នា ដើម្បីឱ្យទស្សនិកជនស្រឡាញ់ និងផ្តល់ការគាំទ្រមកលើយើង គប្បីយើងទាំងអស់គ្នាគួរតែប្រព្រឹត្ដនូវសកម្មភាព និងទង្វើល្អៗ និងគួរតែប្រឹងប្រែងពង្រឹងទេពកោសល្យ ជំនាញរបស់ខ្លួនឱ្យខ្លាំងឡើងដើម្បីបម្រើអារម្មណ៍របស់ពួកគាត់ឱ្យមានភាពជក់ចិត្ត និងសប្បាយរីករាយ៕