Author: វល័ក្ខ

មនុស្សចាស់នៅកម្ពុជាមួយចំនួនចូលចិត្តនិយាយជំរុញក្មេងៗ ឬកូនៗតាមរយៈការបង្អាប់ ឬការបង្ហាញពីឧបសគ្គធំៗនៅក្នុងជីវិត ព្រោះសង្ឃឹមថាក្មេងៗនឹងខ្លាច និងបារម្ភ ហើយខិតខំប្រឹងប្រែងជម្នះការបន្តុះបង្អាប់ ឬឧបសគ្គនោះឱ្យបាន តែការធ្វើបែបនោះ តាមពិតទៅមិនអាចជួយក្មេងបានទេ និងថែមទាំងអាចធ្វើឱ្យក្មេងភ័យ និងរងផលប៉ះពាល់មិនល្អខ្លាំងក្នុងដំណើរជីវិតទៀតផង។

ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះ លោកបណ្ឌិត កុល ផេង សាកលវិទ្យាធិការនៃសាកលវិទ្យាល័យបញ្ញាសាស្រ្តកម្ពុជា បានលើកឡើងថា ការបង្អាប់របស់មនុស្សចាស់ រួមទាំងការនិយាយលេងមួយចំនួនទៅកាន់កូនក្មេង អាចធ្វើឱ្យពួកគេក្លាយជាមនុស្សរួញរា ហើយទន់ខ្សោយ។

លោកបណ្ឌិត កុល ផេង បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «នៅពេលដែលក្មេងម្នាក់ ឮឪពុកម្តាយ ឬមនុស្សចាស់ប្រាប់ថារូបគេមិនមែនជាមនុស្សពូកែ ឬរូបគេជាមនុស្សបែបណាមួយនោះ គេនឹងជឿថាជីវិតរបស់គេបែបនោះមែន បន្ទាប់មកគេនឹងអស់កម្លាំងចិត្តក្នុងការខិតខំ»។

លោកបណ្ឌិត បានបន្ថែមទៀតថា ពាក្យសម្តី និងការនិយាយរបស់មនុស្សចាស់ សំខាន់ណាស់សម្រាប់កូនក្មេង ព្រោះនៅពេលដែលមនុស្សចាស់និយាយពីរឿងអ្វីមួយ ក្មេងភាគច្រើនគាត់ជឿស្ទើរតែទាំងស្រុង ព្រោះគាត់គិតថា មនុស្សចាស់ជាមនុស្សដែលដឹងច្រើនជាងគាត់។ ដូចជាពាក្យចាស់ពោលថា «គ្រូទាយ ម្តាយថា» គឺពិតជាត្រឹមត្រូវណាស់ នៅពេលដែលឪពុកម្តាយប្រាប់ថា កូនឯងមិនពូកែ ក្មេងនឹងគិតថាខ្លួនឯងមិនពូកែ ហើយផ្តេកផ្តួលជាមួយនឹងស្ថានភាពបែបនោះ ធ្វើឱ្យការសិក្សាមិនអាចទៅមុខ ឬទៅមុខយឺត ហើយគេក៏នឹងក្លាយជាមនុស្សទាល់គំនិត មិនអាចអភិវឌ្ឍខ្លួនបានល្អ។

ហេតុនេះ អាណាព្យាបាលសូមកុំបង្អាប់កូនៗរបស់ខ្លួន តែត្រូវចេះលើកទឹកចិត្តតាមរយៈការជំរុញឱ្យខិតខំប្រឹងប្រែងក្នុងដំណើរជីវិត ទាំងការសិក្សា ការងារ និងជីវិតក្នុងសង្គមវិញទើបជាការប្រសើរសម្រាប់កូន៕

បើតាមសេចក្តីរាយការណ៍ពីអាជ្ញាធរខេត្តព្រះវិហារបានឱ្យដឹងថា ផ្លែល្ពៅរបស់កសិករខ្មែរយើងដែលដាំនៅក្នុងស្រុក និងផ្លែល្ពៅរបស់ថៃដែលដាំនៅក្នុងប្រទេសគេ មានតម្លៃខុសគ្នាដូចមេឃនឹងដី ដោយល្ពៅរបស់កសិករខ្មែរមានតម្លៃចន្លោះពី 4 – 6បាត ប្រហែល 500 ទៅ600រៀល ចំណែកល្ពៅនៅផ្សារថៃមានតម្លៃចន្លោះពី 50 – 60បាត ប្រហែល 6,000រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម និងទោះជាល្ពៅខ្មែរមានតម្លៃថោកដូច្នេះក៏ដោយ ក៏ភាគីថៃបានបិទមិនឱ្យអាជីវករនាំល្ពៅពីកម្ពុជាចូលទៅលក់ដែរ។

បន្ទាប់ពីទទួលបានដំណឹងនេះអាជ្ញាធរស្រុកជាំក្សាន្ត ខេត្តព្រះវិហារបានជួបប្រជុំជាមួយអាជ្ញាធរស្រុកណាំយ៉ឺនរបស់ភាគីថៃដើម្បីចរចាស្នើនាំល្ពៅចូលទៅប្រទេសថៃឡើងវិញ ដោយក្នុងមួយថ្ងៃអនុញ្ញាតឱ្យនាំចូលត្រឹមតែ 10តោនប៉ុណ្ណោះ។

លោក ជា គឹមសេង អភិបាលស្រុកជាំក្សាន្តបានលើកឡើងថា ផ្លែល្ពៅកសិករខ្មែរត្រូវបានភាគីថៃបិទមិនឱ្យនាំចូលរយៈពេល 5ថ្ងៃកន្លងមកហើយ ការបិទនេះបានធ្វើឱ្យកសិករខ្មែរមានការខាតបង់យ៉ាងច្រើន។ បន្ទាប់ពីបានទទួលដំណឹងនេះមក លោកអភិបាលស្រុកជាំក្សាន្តបានសំណូមពរទៅភាគីថៃ តាមរយៈលោកអភិបាលស្រុកណាំយ៉ឺនថា បើភាគីថៃចង់បិទគួរជូនដំណឹងមកអាជ្ញាធរស្រុកជាំក្សាន្តឱ្យបានដឹងមុនផង។

ចំណែកភាគីថៃលោកអភិបាលស្រុកណាំយ៉ឺន បានមានប្រសាសន៍ឆ្លើយតបវិញថា រឿងការបិទមិនឱ្យនាំចូលផ្លែល្ពៅពីខ្មែរនេះ លោកមិនបានដឹងទេ លោកទើបតែបានដឹងដោយសារលោកអភិបាលស្រុកជាំក្សាន្តទូរស័ព្ទប្រាប់នេះតែប៉ុណ្ណោះ។ ក្នុងនោះលោកអភិបាលស្រុកណាំយ៉ឺនបានសន្យាថា លោកនឹងពាំនាំសំណូមពររបស់អភិបាលស្រុកជាំក្សាន្តនេះ យកទៅដាក់ជូនក្នុងកិច្ចប្រជុំថ្នាក់ខេត្តដើម្បីដោះស្រាយបន្ត។

យ៉ាងណាមិញក្រោយពីបិទអង្គប្រជុំ ភាគីថៃបានយល់ព្រមបើកឱ្យអាជីវករខ្មែរនាំផ្លែល្ពៅចូលទៅលក់ក្នុងទីផ្សាររបស់គេវិញក្នុងមួយថ្ងៃបានត្រឹមតែ 10តោនប៉ុណ្ណោះ ហើយក្នុងមួយគីឡូក្រាមថ្លៃចន្លោះពី 4 – 6បាត (ប្រហាក់ប្រហែល 500រៀល) ខណៈតម្លៃល្ពៅនៅក្នុងប្រទេសថៃមានតម្លៃចន្លោះពី 50 – 60បាត ប្រហែល 6,000រៀលឯណោះក្នុងមួយគីឡូក្រាម។

គួរបញ្ជាក់ថា កសិករដាំល្ពៅភាគច្រើននៅក្នុងស្រុកសង្គមថ្មី និងស្រុកគូលែន ខេត្តព្រះវិហារ បានចាប់ផ្តើមបេះផ្លែល្ពៅលក់តាំងពីដើមខែមិថុនា រហូតដល់ខែសីហាទើបកសិករប្រមូលផលល្ពៅអស់៕

អាន់ ហុង ជាន ជាមនុស្សកំប្លុកកំប្លែង និងថែមទាំងមានសមត្ថភាពទៀតផង តែអន់តែម្យ៉ាងគត់ គឺខ្លាចប្រពន្ធ។

ថ្ងៃមួយទាំងពីរនាក់ស្វាមីភរិយាបានទទួលដំណឺងថា ឪពុកក្មេកស្លាប់ (ឪពុករបស់ប្រពន្ធ) អាន់ ហុង ជាន និងភរិយាក៏ប្រញាប់រូតរះធ្វើដំណើរទៅចូលរួមពិធីបុណ្យសព។ នៅតាមផ្លូវភរិយារបស់អាន់ ហុង ជានដែលទួញយំគគ្រូកដោយក្តីសោកសៅតាំងពីពេលបានដឹងរឿងនោះមក ពេលបែរទៅឃើញស្វាមីមានទឹកមុខស្មើធម្មតា គ្មានបង្ហាញអាការសោកសៅស្រណោះបន្តិចណាសោះ ដែលទោះជាមានឮសំឡេងអណ្តឺតអណ្តក់ខ្លះក៏ដោយ តែបែរជាគ្មានដំណក់ទឹកភ្នែកសូម្បីតែបន្តិច ភរិយាក៏គំហកឡើងដោយសំឡេងខ្លាំងៗថា ៖

«នែឯង…តាំងពីចេញពីផ្ទះមក ខ្ញុំឮសូរតែសំឡេងអណ្តឺតអណ្តក់របស់ឯង តែហេតុអីបានអត់ឃើញមានទឹកភ្នែកមួយដំណក់សោះអ៊ីចឹង?»

«អ៊ើ អ៊ើ…យំតើ! តែជូតចេញអស់ហើយ» អាន់ ហុង ជានប្រញាប់ឆ្លើយដោះសារទាំងតតាក់តតុប។

ពេលឮចម្លើយបែបនោះ ភរិយាក៏ដាក់កំហិតយ៉ាងមុតមាំថា «ស្អែកនេះ ពេលទៅដល់មុខក្តារមឈូស ខ្ញុំត្រូវតែឃើញទឹកភ្នែករបស់ឯង មិនដូច្នោះទេ ច្បាស់ជាមានរឿងមិនខាន!»

អាន់ ហុង ជាន ប្រញាប់ឆ្លើយទទួលសម្តីភរិយា តែក្នុងចិត្តបែរជាពោរពេញទៅដោយក្តីព្រួយភ័យ និងកង្វល់ថា ស្អែកនេះមិនដឹងជាធ្វើយ៉ាងណា ដើម្បីឱ្យទឹកភ្នែកស្រក់ចេញមកបានឡើយ។

ព្រឹកស្អែកឡើង មុនទៅពិធីបុណ្យសព អាន់ ហុង ជានប្រញាប់យកក្រណាត់មួយដុំទៅជ្រលក់ទឹក ហើយលាក់បង្កប់នៅក្នុងក្រណាត់ជួតក្បាល ដោយសង្ឃឹមថា ក្នុងអំឡុងពេលលុតជង្គង់ឱនគំនាប់ខោកក្បាលនឹងដីពេលគោរពសពនោះ ទឹកពីក្រណាត់ទទឹកនោះ នឹងហូរធ្លាក់មកលើផ្ទៃមុខមើលទៅឃើញដូចជាទឹកភ្នែកស្រក់ចុះមកមិនខាន។

បន្ទាប់ពីចប់ពិធីគោរពសព ភរិយារបស់អាន់ ហុង ជាន ក៏ប្រញាប់អូសដៃស្វាមីទៅកន្លែងស្ងាត់ ដើម្បីពិនិត្យមើលថា តើស្វាមីមានស្រក់ទឹកភ្នែកឬអត់  តែពេលឃើញសភាពផ្ទៃមុខរបស់អាន់ ហុង ជានហើយ ក៏លាន់មាត់ឡើងថា «អ៊ុយស្លាប់ហើយ!  មនុស្សធម្មតា ទឹកភ្នែកត្រូវស្រក់ចេញមកពីភ្នែក តែហេតុអីបានបងឯងទឹកភ្នែកហូរចេញមកពីថ្ងាសទៅវិញ?!»

ខាងស្វាមី នៅពេលត្រូវប្រពន្ធចាប់កំហុសបានបែបនេះ មិនដឹងជាដោះសារយ៉ាងណា ក៏ពោលឡើងបែបអៀនៗថា «អូនឯងមិនដែលឮគេនិយាយទេហ្អេ៎ថា ទឹកវាហូរធ្លាក់មកពីទីខ្ពស់មករកទីទាបណា៎»៕

ស្រាវជ្រាវដោយ តាវ៉ែនតា

ការប្រឡងមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិជាដំណាក់កាលសំខាន់មួយដែលសិស្សទាំងអស់គ្នាត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ ព្រោះវាជារបាំងដំបូងបំផុតមុននឹងឈានចូលទៅដល់ជីវិតជានិស្សិតមហាវិទ្យាល័យ។

កាលពីប៉ុន្មានឆ្នាំមុន ដើម្បីត្រៀមប្រឡងមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិ សិស្សត្រូវទិញសៀវភៅជាច្រើនក្បាលដើម្បីហ្វឹកហាត់ធ្វើលំហាត់ និងដុសខាត់សមត្ថភាពអោយបានល្អមុនពេលប្រឡង ដែលឯកសារទាំងនោះពេលខ្លះមិនសូវឆ្លើយតបជាមួយនឹងស្ថានភាពជាក់ស្តែងនៃការប្រឡងក៏មានដែរ។

ក្រោយមកដោយសារតែបច្ចេកវិទ្យាមានការអភិវឌ្ឍ ហើយក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា ក៏មានកំណែទម្រង់ ទើបក្រសួងបង្កើតសៀវភៅ និងឯកសារត្រៀមប្រឡងជា PDF ដើម្បីឱ្យសិស្សអាចទាញយកលំហាត់គំរូដើម្បីអនុវត្តដោយឥតគិតថ្លៃ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត សិស្សក៏អាចធ្វើការបោះពុម្ពឯកសារនោះដោយខ្លួនឯង និងធានាថាលំហាត់ទាំងអស់នោះមានភាពឆ្លើយតបច្រើនជាមួយនឹងវិញ្ញាសាក្នុងការប្រឡង។

នាពេលថ្មីៗនេះ ក្រសួង អប់រំ យុវជន និងកីឡា បានដាក់ចេញនូវកម្មវិធីថ្មីរបស់ខ្លួន ដោយបង្កើតលំហាត់សាកល្បងដែលសិស្សអាចធ្វើលំហាត់ទាំងនោះលើទូរស័ព្ទដៃ ឬកុំព្យូទ័រដោយខ្លួនឯងតែម្តង។ វាបានសម្រួលដល់សិស្សយ៉ាងច្រើនក្នុងការសិក្សា និងអាចជំរុញឱ្យសមត្ថភាពសិស្សរបស់កម្ពុជាកាន់តែល្អឡើង ហើយអាចប្រឡងជាប់មធ្យមសិក្សាទូតិយភូមិបានកាន់តែច្រើនទៀតផង៕

កាលពីថ្ងៃទី 17 ខែមិថុនា ឆ្នាំ2017 តារាបង្ហាញម៉ូដច្នៃប្រឌិតបែបកំប្លែង រំដួលលិចទឹក ឬមានឈ្មោះពិតថា ម៉ិញ ចាន់វ៉ាន់ដា ដែលលោកអ្នកធ្លាប់បានគាំទ្រតាមរយៈការរចនាបង្ហាញម៉ូដភេទទីបី នៅលើបណ្ដាញសង្គម Facebook បានបង្ហាញវត្តមាននៅក្នុងកម្មវិធី «កាលយើងនៅក្មេង» នៅក្នុងបរិវេណវត្តចំប៉ា រាជធានីភ្នំពេញ ក្នុងគោលបំណងលើកស្ទួយការថែរក្សាព្រះវិហារបុរាណៗដែលមានអាយុកាលរាប់រយឆ្នាំ អក្សរសាស្ត្រ និងការអាន ជាពិសេសគឺជួយជំរុញកុមារកម្ពុជាឱ្យកាន់តែស្រឡាញ់ការអានសៀវភៅ ដែលនេះជាឱកាសមួយធ្វើឱ្យ រំដួលលិចទឹក និងប្រិយមិត្តអាចរំឭកពីអនុស្សាវរីយ៍កាលពីកុមារភាពតាមរយៈកម្មវិធីខាងលើនេះបានទៀតផង ។

រំដួលលិចទឹកបានថ្លែងប្រាប់អ្នកយកព័ត៌មានគេហទំព័រ La Reine ថា “ដោយសារតែមានទំនាក់ទំនងជាមួយក្រុមការងារ ទាយាទអង្គរ ទើបមានចំណាប់អារម្មណ៍ចូលរួមនៅក្នុងកម្មវិធី «កាលយើងនៅក្មេង» នេះ ហើយម៉្យាងទៀត កម្មវិធីមួយនេះបានធ្វើឱ្យយើងនឹកឃើញដល់អនុស្សាវរីយ៍កាលយើងនៅក្មេង នៅជាកុមារភាព ទើបបណ្ដាលចិត្តឱ្យកាន់តែសប្បាយរីករាយបំផុតដែលបានចូលរួម ហើយណាមួយទៀត គឺជាកម្មវិធីដែលជួយដល់កុមារឱ្យមានភាពកក់ក្ដៅ ហើយអ្វីដែលខ្ញុំអាចចែករំលែកបានគឺមានតែសេចក្ដីស្រឡាញ់ដល់កុមារកម្ពុជាតែប៉ុណ្ណោះ” ។ ទន្ទឹមគ្នានោះដែរ រំដួលលិចទឹក បានបន្ដពោលថា ឱ្យតែកម្មវិធីទាក់ទងជាសប្បុរសធម៌ជួយដល់សង្គម និងកុមារ គឺលោកស្ម័គ្រចិត្តដាក់កាយជួយជានិច្ចមិនដែលខានឡើយ។

ជាមួយគ្នានោះដែរ ក្នុងនាមជាតំណាងឱ្យទំពាំងស្នងឬស្សីមួយរូប រំដូលលិចទឹក បានអំពាវនាវ និងសំណូមពរដល់មាតាបិតាសិស្សឱ្យជួយលើកទឹកចិត្ត និងជំរុញដល់កូនៗទាំងអស់ឱ្យកាន់តែស្រឡាញ់ការសិក្សា ការអាន និងការសរសេរ ជាពិសេសទៅទៀតនោះគឺផ្ដោតទៅលើការស្រឡាញ់អក្សរសាស្រ្តខ្មែរយើង។

ជាចុងក្រោយ ម៉ិញ ចាន់វ៉ាន់ដា មានតែម្រាមដៃដប់សំពះអរគុណដល់អ្នកគាំទ្រគ្រប់រូបដែលតែងតែគាំទ្ររូបលោករហូតមក ព្រមទាំងសូមផ្ដាំផ្ញើទៅប្រិយមិត្តគ្រប់រូបដែលមកចូលរួមរំឭកអនុស្សារីយ៍កាលវ័យកុមារ ជាមួយកម្មវិធី កាលយើងនៅក្មេង ដែលធ្វើឡើងនៅក្នុងបរិវេណវត្តចំប៉ានេះ ហើយជាពិសេសកុំភ្លេចគាំទ្រស្នាដៃសម្ដែងភាពយន្តខ្នាតធំជាលើកដំបូងរបស់លោកនៅក្នុងរឿង រាជបុរី ” Come Back ” ដែលគ្រោងដាក់បញ្ចាំក្នុងពេលឆាប់ៗខាងមុខនេះផង៕